2026 ގައި ދަރަނި އަދާކުރަން އެއް ބިލިއަން ޑޮލަރު ހަރަދު ވާނެ!

މާލޭ ކޮމާޝަލް ހާބަރު: ދަރަންޏާ ހެދި އިގުތިސޯދަށް ވެރިވެފައިވާ ނުތަނަވަސްކަން ކުޑަކުރެވޭނީ އާމްދަނީ އިތުރުކޮށް، ހަރަދު ކުޑަކޮށްގެން ކަމަށް މާލީ އިދާރާތަކުން ލަފާދޭ. -- ފޮޓޯ: މިރާޝް ނާޝިމް/އަދަދު

މާލޭ ކޮމާޝަލް ހާބަރު: ދަރަންޏާ ހެދި އިގުތިސޯދަށް ވެރިވެފައިވާ ނުތަނަވަސްކަން ކުޑަކުރެވޭނީ އާމްދަނީ އިތުރުކޮށް، ހަރަދު ކުޑަކޮށްގެން ކަމަށް މާލީ އިދާރާތަކުން ލަފާދޭ. -- ފޮޓޯ: މިރާޝް ނާޝިމް/އަދަދު

ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތަކަށާއި އެހެނިހެން ކަންކަމަށް ދިވެހި ދައުލަތުން ނަގާފައިވާ ލޯނުތަކަށް 2026 ގައި އެއް ބިލިއަން ޑޮލަރު އަނބުރާ ދައްކަން ޖެހޭ ކަމަށް ވާލްޑް ބޭންކުގެ ރިޕޯޓަކުން ހާމަވެއްޖެ އެވެ.

ވާލްޑް ބޭންކުން އެންމެ ފަހުން އާންމުކޮށްފައިވާ ރާއްޖޭގެ ޕަބްލިކް އެކްސްޕެންޑިޗާ ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުގައި 2021 ގެ ނިޔަލަށް ގެރެންޓީ ދީފައިވާ ދަރަނި ހިމަނައިގެން ދައުލަތުގެ ދަރަނި ހުރީ 6.1 ބިލިއަން ޑޮލަރު (93.3 ބިލިއަން ރުފިޔާ) ގަ އެވެ. މިއީ ގައުމީ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ ނިސްބަތް (ޖީޑީޕީ)ގެ 125 ޕަސެންޓާ އެއްވަރުގެ އަދަދެކެވެ.

ދައުލަތުގެ ޖުމްލަ ދަރަނީގެ ތެރެއިން ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔާ ގާތްކުރާ އަދަދެއްގެ ލޯނު ނުވަތަ 46 ޕަސެންޓު ލޯނަކީ ޗައިނާ ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ބޭންކުތަކާއި މާލީ އިދާރާތަކުން ނަގާފައިވާ ލޯނެވެ. ބާކީގެ ތެރެއިން 19 ޕަސެންޓަކީ ސޮވަރިން ބޮންޑްހޯލްޑަރުންނަށް އަދާކުރަން ޖެހޭ ފައިސާ އެވެ.

Advertisement

ވާލްޑް ބޭންކުން ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި މި ހިނގާ 2022 ވަނަ އަހަރު ހިމަނައިގެން 2025 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް އެވަރެޖުކޮށް އަހަރަކު 367 މިލިއަން ޑޮލަރު ދަރަނި ދައްކަން ހަރަދުކުރަން ޖެހެ އެވެ. މި އެވަރެޖު ތިން ގުނައަށް އުފުލި 2026 ގައި އެއް ބިލިއަން ޑޮލަރު އަދާކުރަން ޖެހެނީ މި ސަރުކާރުން ނަގާފައިވާ 500 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ސުކޫކާއި 100 މިިލިއަން ޑޮލަރުގެ އަބޫދާބީ ބޮންޑަށް އަނބުރާ ފައިސާ ދައްކަން ޖެހޭތީ އެވެ.

2021-2030 އަށް ދަރަނި އަދާކުރަން ކުރަން އަނބުރާ ދައްކަން ކުރަން ޖެހޭ ހޭދަ ދައްކުވައިދޭ ތާވަލު. -- ޗާޓު: ވާލްޑް ބޭންކު
2021-2030 އަށް ދަރަނި އަދާކުރަން ކުރަން އަނބުރާ ދައްކަން ކުރަން ޖެހޭ ހޭދަ ދައްކުވައިދޭ ތާވަލު. -- ޗާޓު: ވާލްޑް ބޭންކު

2021-2030 އަށް ދަރަނި އަދާކުރަން ކުރަން އަނބުރާ ދައްކަން ކުރަން ޖެހޭ ހޭދަ ދައްކުވައިދޭ ތާވަލު. -- ޗާޓު: ވާލްޑް ބޭންކު

ވާލްޑް ބޭންކުގެ އަންދާޒާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި 2026 ގައި މި ފައިސާ އަދާކުރުމަށް ފަހު އަނެއްކާވެސް ދަރަނި އަދާކުރަން ކުރަންޖެހޭ ހޭދަ 2022-2025 ގައި ހުރި މިންވަރަށް ވެއްޓޭނެ އެވެ. މި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި އިތުރު ދަރަނިތަކެއް ނުނަގައިިފިނަމަ 2030 އާ ހަމައަށް ދަރަނި އަދާކުރަން ހަރަދުވާ ފައިސާ އަހަރުން އަހަރަށް ދަށްވާނެ އެވެ.

ދަރަނި އިތުރުވީ ސަބަބުތައް ފާހަގަކުރަމުން ވާލްޑް ބޭންކުން ބުނި ގޮތުގައި ދަރަނި އިތުރުވީ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތައް އިތުރުކޮށް، ސަރުކާރުން ޕަބްލިކް ސެކްޓާ އިންވެސްޓްމަންޓް އެކްސްޕެންޑިޗާ ޕްރޮގްރާމް (ޕީއެސްއައިޕީ)އަށް ކުރާ ހޭދަ އިތުރުކުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ. ޕީއެސްއައިޕީ ހޭދަ އެންމެ ބޮޑަށް އިތުރުވީ ކުރީ ސަރުކާރުގައި 2015 ގައި އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތަކުގެ އަދަދު އިތުރުކުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

އެގޮތުން އޭގެ ކުރިން އެވަރެޖުކޮށް 123 މިލިއަން ޑޮލަރުގައި ހުރި ޕީއެސްއައިޕީ ބަޖެޓު ވަނީ 2015-2019 އަށް ހިނގި ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި އަހަރަކު 357 މިލިއަން ޑޮލަރަށް އުފުލިފަ އެވެ.

މި ހަރަދުގެ ތެރެއިން ގާތްގަނޑަކަށް ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ހަރަދުވީ އަދި ހަރަދު ކުރަމުންދަނީ ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓާއި ސިނަމާލޭ ބްރިޖާއި ގްރޭޓާ މާލޭ ކަނެކްޓިވިޓީ ފަދަ ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމުގެ ބިޔަ މަޝްރޫއުތަކަށެވެ. އިތުރު 21 ޕަސެންޓަކީ ހައުސިން މަޝްރޫއުތަކަަށް ކުރާ ހޭދަ އެވެ.

ދަރަނީގެ މައްސަލައިގައި ވާލްޑް ބޭންކުން މިފަހަރު ވެސް ލަފާ ދިނީ ހަރަދުތައް އިގުތިސޯދުކޮށް، އާމްދަނީ އިތުރުކުރާށެވެ. އަދި މިހާރު ދަރަނި ހުރި ހާލަތަށް ބަލާއިރު އަހަރަކު އެވަރެޖުކޮށް 9.6 ޕަސެންޓުގައި އިގުތިސޯދު ކުރިއެރި ނަމަވެސް 2026 ގައި ޖީޑީޕީގެ ނިސްބަތުން ދަރަނި ހުންނާނީ 100 ޕަސެންޓަށް ވުރެ މަތީގަ އެވެ.

މީގެ ކުރިން ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އިބްރާހިމް އަމީރު ވެސް ވަނީ ރާއްޖެއަށް ދަރަނި ދެއްކުމުގައި އެންމެ ބޮޑު ދަތިކަމެއް ދިމާވާނީ 2026 ގައި ކަމަށް ވިދާޅުވެފަ އެވެ. އެކަމަކު ސީދާ އަދަދެއް ވިދާޅެއް ނުވެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ސިމްޑީގެ ވިޔަފާރި ހާދާލަށް ފުޅާކުރަނީ

ސިމްޑީ ގްރޫޕްގެ ވިޔަފާރި ހދ. އަތޮޅުގައި ފުޅާކުރުމަށްޓަކައި ކުޅުދުއްފުށީގެ "މިތުރު" ކުންފުންޏާއެކު ސަބް-ޑިސްޓްރިބިއުޝަން އެއްބަސްވުމެއްގައި މިއަދު ވަނީ ސޮއިކޮށްފައެވެ. މި ޕާޓްނަޝިޕްގެ ސަބަބުން ސިމްޑީން އެތެރެކުރާ ބައިނަލްއަގުވާމީ މަގުބޫލު ބްރޭންޑްތަކުގެ މުދާ އެ އަތޮޅުގެ ރީޓެއިލް ފިހާރަތަކަށާއި އާންމުންނަށް ފަސޭހަކަމާއެކު ލިބޭނެ އިންތިޒާމު ހަމަޖެހިގެންދާނެއެވެ.

ވިލާ ކޮލެޖާއި މާރޕް ގުޅިގެން މެންޓަރޝިޕް ޕްރޮގްރާމެއް

ވިލާ ކޮލެޖާއި މާރޕް ގުޅިގެން ވަޒީފާ އަދާކުރާ ފަރާތްތަކަށް ޚާއްޞަ މެންޓަރޝިޕް ޕްރޮގްރާމެއް ފަށާފައިވަނީ ދިވެހި ލީޑަރުން ބިނާކޮށް ސީނިއަރ މެނޭޖްމަންޓް މަޤާމުތަކަށް މީހުން ތައްޔާރުކުރުމަށެވެ. މި ޕްރޮގްރާމުގެ ދަށުން ތަޖުރިބާކާރުންގެ އެހީތެރިކަމާއެކު ގްރެޖުއޭޓުންނަށް ޢަމަލީ ހުނަރުތައް ދަސްކޮށްދީ، މަތީ ތަޢުލީމާއި އިންޑަސްޓްރީއާ ދެމެދު އޮތް ގުޅުން ވަރުގަދަކުރުމަށް ވަނީ އަމާޒު ހިފާފައެވެ.

ޓްރީ ޓޮޕް ހިތާނީ ކޭމްޕުގެ ރަޖިސްޓްރޭޝަން ހުޅުވާލައިފި

ޓްރީ ޓޮޕް ހޮސްޕިޓަލުގެ މިއަހަރުގެ ފުރަތަމަ ހިތާނީ ކޭމްޕުގައި ބައިވެރިވުމަށް ރަޖިސްޓަރީވުމުގެ ފުރުސަތު ޑިސެމްބަރު 17 ގެ ނިޔަލަށް ވަނީ ހުޅުވާލާފައެވެ. ތަޖުރިބާކާރު ޑޮކްޓަރުންގެ ޓީމަކުން ކުރިއަށްގެންދާ މި ކޭމްޕުގެ ހިތާނުކުރުމުގެ އޮޕަރޭޝަންތައް ކުރިއަށްދާނީ ޑިސެމްބަރު 12 އިން ޖެނުއަރީ 11 ގެ ނިޔަލަށެވެ. މި ޕެކޭޖުގެ ދަށުން ކޮންސަލްޓޭޝަނާއި، ލެބޯޓަރީ ޓެސްޓުތަކުގެ އިތުރުން އޮޕަރޭޝަނަށްފަހު ބޭނުންވާ ފަރުވާގެ ހިދުމަތްތައް ލިބިގެންދާނެއެވެ.

ޓޯޓަލް ފިޒިއޯއިން އެލައިޑްގެ ހިދުމަތް ގަބޫލުކުރަން ފަށައިފި

ފިޒިއޮތެރަޕީގެ ޚިދުމަތްދޭ "ޓޯޓަލް ފިޒިއޯ" ކްލިނިކުން ބަލިމީހުންނަށް ލުއިފަސޭހަކޮށްދިނުމުގެ ގޮތުން އެލައިޑް އިންޝުއަރެންސް ގަބޫލުކުރަން ފަށައިފިއެވެ. ޒަމާނީ ވަސީލަތްތަކާއެކު ފަރުވާދޭ މި ކްލިނިކުން މިހާރުވެސް ޕޮލިސް، އެމްއެންޑީއެފް އަދި ސޮލަރެލް އިންޝުއަރެންސްގެ ޚިދުމަތް ލިބޭއިރު، އިތުރު އިންޝުއަރެންސްތައް މެދުވެރިކޮށް ޚިދުމަތް ލިބޭނެ އިންތިޒާމު ހަމަޖެއްސުމަށް ދަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ.

ލަކްސް ގްލޯގެ ދެވަނަ ފިހާރަ މަޖީދީމަގުގައި ހުޅުވައިފި

މަޝްހޫރު ކޮސްމެޓިކްސް ބްރޭންޑް "ލަކްސް ގްލޯ" ގެ ދެވަނަ ފިހާރަ މާލޭގެ މަޖީދީމަގުގައި ހުޅުވައިފިއެވެ. މި ފިހާރައިން ބައިނަލްއަގުވާމީ ބްރޭންޑްތަކުގެ ސްކިންކެއާ އަދި މޭކަޕް ސާމާނު ޓެސްޓުކޮށްލުމާއި، ފަންނީ ލަފާ ހޯދައިގެން ވަގުތުން ގަނެވޭނެ އިންތިޒާމު ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. ފިހާރަތަކުގެ އިތުރުން އެ ބްރޭންޑުގެ ވެބްސައިޓް މެދުވެރިކޮށް އޮންލައިންކޮށް އޯޑަރުކުރުމުގެ ފުރުސަތުވެސް ކަސްޓަމަރުންނަށް ވަނީ ހުޅުވާލެވިފައެވެ.

ކްލީވިއާ ރެސިޑެންސް: ޒަމާނީ ބޯހިޔާވަހިކަން އާ މަޝްރޫއެއް

ޕޭން ރިއަލް އެސްޓޭޓުން އަލަށް ތައާރަފްކުރި "ކްލީވިއާ ރެސިޑެންސް" މަޝްރޫއަކީ މެދުފަންތީގެ އާމްދަނީ ލިބޭ ފަރާތްތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ހިންގާ އަތްފޯރާ އަގުތަކެއްގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މަޝްރޫއެކެވެ. މި މަޝްރޫއުގެ ދަށުން ޒަމާނީ ފެންވަރުގެ އެއް ކޮޓަރި އަދި ދެ ކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމަންޓްތައް ލިބޭއިރު، ފައިސާ ދެއްކުމުގައި ލުއި ގޮތްތަކެއް ވަނީ ހަމަޖައްސާފައެވެ.

ދިރާގު ރޯޑް ރޭސްގެ ބިބް އެކްސްޕޯ ބުދަ ދުވަހާ ހަމައަށް

ދިރާގު މޯލްޑިވްސް ރޯޑް ރޭސް 2026 ގެ ބިބް އެކްސްޕޯ ބީޖީ ޓާފް ދަނޑުގައި ކުރިއަށްދާއިރު، ބިބް އާއި ރޭސް ކިޓް ދޫކުރުމުގެ މުއްދަތު މި މަހުގެ 18 ވާ ބުދަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށް ވަނީ އިތުރުކޮށްފައެވެ. ފަސް ހާހަށްވުރެ ގިނަ ދުވުންތެރިން ބައިވެރިވާ މި ދުވުން އޮންނާނީ ކުރިއަށް އޮތް ހުކުރު ދުވަހު ހުޅުމާލޭ ސެންޓްރަލް ޕާކުގައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox