ބޭރުގެ ބަޔަކަށް ރަސްމާލެ ދޫކޮށްލާއިރު ގިނަ އިލްމުވެރިން ހަނު

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ހަޔާތުގައި ކޮށްފައިވާ ދަތުރުގައި ދީނީ އިލްމުވެރިން ވަނީ ބޮޑު ދައުރެއް އަދާކޮށްފަ އެވެ. އޭގެ ކުރިން ވެސް ބަސް ބުނުމުގެ މިނިވަންކަމުގެ ދިފާއުގައި އެތައް އިލްމުވެރިންނަށް އެތަކެއް ގުރުބާނީއެއް ވަނީ ވެފަ އެވެ. 

ރާއްޖޭގައި ސިޔާސީ ޕާޓީ ހެދުމުގެ ހުއްދަ ލިބުމުން އިލްމުވެރިންގެ ޕާޓީއެއް އުފެއްދި އެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަ ބޭއްވި ގިނަ ޕާޓީ އެކުލެވޭ އިންތިހާބު ކާމިޔާބު ކުރެއްވީ މި ބުނާ ޕާޓީ އެންޑޯޒް ކުރި ކެންޑިޑޭޓެވެ. 

ގިނަ ޕާޓީ އެކުލެވޭ ފުރަތަމަ އިންތިހާބު ކާމިޔާބު ކުރެއްވި ރައީސްގެ ވެރިކަން ނިމުމުގައި ވެސް އިލްމުވެރިންގެ ދައުރު ބޮޑެވެ. އަދި އޭގެ ފަހުން، ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން އާއި މިހާރުގެ ވެރި މީހާ މުހައްމަދު މުއިއްޒު ވެރިކަމަށް ވަޑައިގަތީ ދީނީ އިލްމުވެރިންގެ އެންޑޯޒްމަންޓާއެކު އެވެ. 

އެކަމަކު، ބިދޭސީން ދިރިއުޅެން ރަސްމާލޭގެ 500 ހެކްޓަރު މުޅި އުމުރަށް ދޫކޮށްލިއިރު، ގައުމުގެ ހުރިހާ ކަމަކަށް ފާރަވެރިވެ، ފާޑުކިޔައި، މަގު ދައްކަމުންދިޔަ ދީނީ އިލްމުވެރިންގެ ފަރާތުން ފެންނަނީ ހިމޭންކަމެވެ. ހީވަނީ ކޮންމެވެސް ކަމަކާ ފަހަތު ފަޔަށް ބުރަވެވެނީ ކަމަށެވެ. 

ގައުމު ދޫކޮށްލުމާ ދެކޮޅަށް ޔޯގާ ޑޭގައި ދެއްކި ހިތްވަރެއް ނުފެނޭ 

ބައިނަލް އަގުވާމީ ޔޯގާ ދުވަސް ފާހަގަކުރަން ޖޫން 21، 2021 ގައި ގަލޮޅުދަނޑުގައި ބޭއްވި ހަރަކާތާ ދެކޮޅަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ އިލްމުވެރިން ނުކުތެވެ. އެ ހަރަކާތާ ދެކޮޅު ހެދީ އެއީ ހަރާމް ކަމެއް ކަމަށް ބަޔަކު ދެކޭތީ އެވެ. އެކަން ހުއްޓުވަން އިލްމުވެރިންނާއި އާންމުން ހިމެނޭ ގޮތަށް ގިނަ ބަޔަކު ގަލޮޅު ދަނޑަށް ވަދެގަނެ ހަމަނުޖެހުން ހިންގި އެވެ. އެ މާރާމާރީގައި 21 މީހަކު ހައްޔަރުކޮށް ބައެއް މީހުންނަށް ދައުވާ ވެސް އުފުލި އެވެ. 

އެ ހާދިސާއަށްފަހު އިލްމުވެރިން ހާސިލުކުރަން ބޭނުންވި ނަތީޖާ ނުކުތެވެ. އެ ނަތީޖާއަކީ ރާއްޖޭގައި މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށެއްގައި ޔޯގާ ދުވަސް ފާހަގަކުރަން ނިމުމަކަށް އައުމެވެ. މިއާއެކު އޭގެ ފަހުން ރާއްޖޭގައި ޔޯގާ ދުވަސް ފާހަގަކުރަމުން ގޮސްފައިވަނީ މުޅިން ވެސް ރިސޯޓުތަކުގަ އެވެ. އެގޮތަށް އެކަން ބަދަލުކުރީ މަސްލަހަތަށްޓަކައި މަޖުބޫރުންނެވެ. ނަމަވެސް ރިސޯޓުތަކުގައި ވެސް އެކަން ކުރަން ބައެއް އިލްމުވެރިން ދެކޮޅެވެ.

މީގެއިތުރުން އިލްމުވެރިން ދެން އެކަތިގަނޑަކަށްވެ ނުކުތީ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ ވެރިކަމުގައި ސާކް ސަމިޓާ ދިމާކޮށް އައްޑޫގައި މޮނިއުމަންޓްތައް ބެހެއްޓުމުންނެވެ. އެއީ ދިރޭ ތަކެތީގެ ސިފައިގައި މޮނިއުމަންޓް ބެހެއްޓުމަކީ ހަރާމް ކަމަކަށްވާތީ އެވެ. އެފަހަރު އެކަމާ ދެކޮޅަށް އާންމުންނާއި އިލްމުވެރިން ގުޅިގެން ނުކުމެ ކުރި މަސައްކަތުން އައްޑޫގައި ބެހެއްޓި މޮނިއުމަންޓްތައް ސަރުކާރަށް ނަގަން މަޖުބޫރުވި އެވެ. އޭގެ ފަހުން އެފަދަ މޮނިއުމަންޓްތައް ރާއްޖޭގައި ނުބަހައްޓަ އެވެ. 

މި ވެރިކަމުގައި އިލްމުވެރިން ހިމެނޭ ގޮތަށް އާންމުން އިއްތިފާގުވެ އެއް އަޑަކަށް ގޮވި ކަމަކަށް އިޒްރޭލު ޕާސްޕޯޓު މަނާކުރުން ހިމެނެ އެވެ. އެކަމަށް އިލްމުވެރިން ވާގިވެރިވީ އެއްވެސް ޖެހިލުމެއް ނެތި އެއީ ކުރަންޖެހޭ ކަމެއްކަން ދެކިގެންނެވެ. އާންމުންނާއި އިލްމުވެރިންގެ އެކި ފަހަރު މަތިން ސަރުކާރަށް ކުރިމަތިކުރުވި ޕްރެޝަރުގެ ސަބަބުން ސަރުކާރަށް މަޖުބޫރުވެގެން އިޒްރޭލު ޕާސްޕޯޓް ރާއްޖެއިން މަނާކުރި އެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އިޒްރޭލު ރައްޔިތުންނަށް މިހާރު ރާއްޖެ ނާދެވެ އެވެ. 

ރަސްމާލޭގެ ވާހަކަ ދައްކަން ކެރުނީ އިނގިލިން ގުނާލެވޭހާ މަދު ބަޔަކަށް

ރަސްމާލޭގެ އެއްބައި ބިދޭސީންނަށް ދޫކޮށްލުމާ ދެކޮޅަށް ބައެއް އިލްމުވެރިން ދަނީ ބަސް އިއްވަމުންނެވެ. އޭގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ބަސް އިއްވީ ޝެއިހް ފަޒްލޫން މުހައްމަދު އެވެ. ފަޒްލޫން ވިދާޅުވީ މި މަޝްރޫއަކީ އީގަލް ހިލްސްގެ ވެރިޔާގެ އެކުވެރި ޒަޔަނިސްޓުންނަށް ވެސް ރާއްޖޭގެ އިމާރާތްތައް ވިއްކައި އެ އިމާރާތްތައް ޒަޔަނިސްޓުންގެ ޖީލުތަކަށް ލިބޭ ގޮތަށް ފަރުމާކޮށް، ރާއްޖޭގައި ޒަޔަނިސްޓުން ވަޒަންކުރެވޭނެ ފަދައިން ހިންގޭ އަޑި ނޭނގޭ އަނދިރި ޖަރީމާއެއް ކަމަށެވެ. 

"މިއީ އީގަލް ހިލްސްގެ ވެރިޔާގެ އެކުވެރި ޒަޔަނިސްޓުނައްވެސް ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިމާރާތްތައް ވިއްކައި އެ އިމާރާތްތައް ޒަޔަނިސްޓުންގެ ޖީލުތަކަކަށް ލިބޭގޮތައް ފަރުމާކޮށް، ދިވެހި ރާއްޖޭގައި ޒަޔަނިސްޓުން ވަޒަންވެރިކުރެވޭނެ ފަދައިން ހިންގޭ އަޑި ނޭގޭ އަނދިރި ޖަރީމާއެއް. މިއަދު މިކަމާ ދެކޮޅު ނަހަދައިފިނަމަ މާދަމާ ހިތާމަކުރަންޖެހޭނެ. ގައުމުގެ އަމްނާ އަމާންކަމާ އިސްތިގުލާލު ގެއްލިގެން ދިއުމުގެ ކުރިން މިކަމާ ދެކޮޅުހަދަންޖެހޭ،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. 

ފަޒްލޫން ވިދާޅުވީ، މުޅި މަޝްރޫއުގެ އެއްބަސްވުމުގެ މައުލޫމާތާއި ވަށައިގެންވާ ކަންކަމަށް ބަލާއިރު ފެންނަނީ ބޮޑެތި ކަންބޮޑުވުންތައް ކަމަށެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ އީގަލް ހިލްސްގެ ވެބްސައިޓުގައިވާގޮތުން އެތަން ދެނީ 99 އަހަރުގެ މުއްދަތަކަށް އަދި އެތަނުގެ ޕުރޮޕަޓީއެއްގެ ވެރިފަރާތް ބަދަލުވާ ކޮންމެ ފަހަރަކު އާ ވެރިފަރާތަށް 99 އަހަރަށް އެތަން ލިބޭ ގޮތަށް ކަމަށެވެ. 

ރަސްމާލެ ޑީލާ ދެކޮޅަށް ވާހަކަ ދެއްކެވި ޝެއިހް ޑރ. މުހައްމަދު އިޔާޒް ވިދާޅުވީ ދިގު މުއްދަތަކަށް ރާއްޖޭގެ ބައެއް ބޭރުބަޔަކަށް ދިނުމަކީ ގައުމުގެ މިނިވަންކަން ގެއްލިގެން ހިނގައިދާނެ ކަމެއް ކަމަށް ގިނަބަޔަކު ބުނަމުންދާއިރު، އެކަމުގެ ފުރަގަހުގައި އަޑިނޭނގޭ އެތަށް ކަމެއް ހުރިކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެވޭ ކަމަށެވެ. 

"އެކަމުގެ ފުރަގަހުގައި [ރަސްމާލެ ޑީލް] އަޑިނޭނގޭ އެތަށް ކަމެއް ހުރިކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެވެމުންދާއިރު، އެކަންކަމުގެ ހަގީގަތް ބަޔާންކޮށް ސާފުކޮށްދިނުމަކީ ސަރުކާރުގެ މައްޗަށް ލާޒިމް ކަމެއް. އެއްވެސް ކަމެއް ނުފޮރުވާ ހާމަކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ވެރިކަން ކުރައްވާނެކަމަށް ރައީސް މުއިއްޒު ވަނީ ވައުދުވެވަޑައިގެންފައި. ވައުދާއި އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރެއްވުމަށް ރައީސަށް އިލްތިމާސް ކުރަން،" އިޔާޒް ވިދާޅުވި އެވެ.   

ސަލަފް ޖަމިއްޔާގެ ތަރުޖަމާނު ޝައިހް ހަސަން ފިކުރީ ރަސްމާލެ ޑީލާ ގުޅިގެން ކަންބޮޑުވުންތަކެއް ހުރިކަމަށް ފެންނާތީ އެކަމާ ގުޅިގެން ސަރުކާރުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކާ ބައްދަލުކޮށްގެންނާއި އެހެނިހެން ގޮތްގޮތުން މައުލޫމާތު ސާފުކޮށް، މަޝްރޫއު ދިރާސާ ކުރަމުންދާ ކަމަށެވެ.

"ސަރުކާރުން ރަަސްމާލޭގައި ހިންގުމަށް އިޢުލާނުކޮށްފައިވާ މޯލްޑިވްސް ވޯޓަރ ފްރޮންޓު އެންޑް މެރީނާ މަޝްރޫއާމެދު ކަންބޮޑުވުންތަކެއް ހުރިކަމަށް ފެންނާތީ ޖަމްޢިއްޔަތުއްސަލަފުން، ސަރުކާރުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކާ ބައްދަލުކޮށްގެންނާއި އެހެނިހެން ގޮތްގޮތުން މަޢުލޫމާތު ސާފުކޮށް، މަޝްރޫޢު ދިރާސާ ކުރަމުންދާ ވާހަކަ ރައްޔިތުންގެ މަޢުލޫމާތަށްޓަކައި ދަންނަވަން،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

އަދާލަތު ޕާޓީގެ ކުރީގެ ރައީސް ޝެއިހް އިމްރާން އަބްދުﷲ ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ރަސްމާލެ ޑީލާ ގުޅިގެން ނިއުޅެމުންދާ އަޑިނޭގޭ ކަންކަމަށް ބާލާއިރު، ދިވެހި ގައުމުގެ ހިމާޔަތުގައި ސިޔާސީ ފިކުރު އެއްކިބާކޮށް ދިވެހިން ތެދުވަންވީ ވަގުތު ވަނީ ޖެހިފަ އެވެ. 

"ދިވެހިރާއްޖޭގެ ވޭތުވެދިޔަ ދިގު ތާރީޚުގައި ދިވެހިންގެ މިނިވަންކަމާއި އިސްތިޤުލާލަށް ގޮންޖެހުން ކުރިމަތިވި ކޮންމެ ހިނދެއްގައި ދިވެހިންވަނީ އެކަންކަމާ ދެކޮޅަށް ތެދުވެ ގައުމު ހިމާޔަތްކޮށްފައި. ވަކިން ހާއްސަކޮށް މިރާއްޖޭގެ ފަހުގެ ތާރީހަށް ބަލާލީމާ ރައީސް މުއިއްޒަށް ސާފުވެވަޑައިގަންނަވަންވާނެ އެއްކަމަކީ ދީނާއި ގައުމަށް އަދަރުވެރިވުމުގެ ނަތީޖާ ހުދު އެމަނިކުފާނަށްވެސް ހިތިވާނެކަން،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މީގެއިތުރުން އަދާލަތު ޕާޓީގެ ތަރުޖަމާނު، ހުސައިން އަންސާރު ވިދާޅުވާގޮތުގައި ރަސްމާލެ މަޝްރޫއު އާއި ރެޒިޑެންސީ ވިސާ އަދި، ޓައުންޝިޕް ޕްރޮގްރާމާ ގުޅޭގޮތުން ސާފުކުރަންޖެހޭ މައުލޫމާތުތައް ދަނީ ސާފުކުރަމުންނެވެ. 

"މި ކަންކަމާ ގުޅޭ ސައްހަ މައުލޫމާތު ސަރުކާރުގެ ފަރާތުން ހޯދުމަށްފަހު، ކަންބޮޑުވުންތަކެއް ހުރިނަމަ، އެކަންށީގެންވާ ހައްލު ހޯދުަމަށްޓަކައި ކަމާގުޅުންހުރި މުއައްސަސާތަކަށް އެ ކަންކަން ހުށަހަޅާނެކަމުގެ ޔަގީންކަން ވެސް އަރުވަން،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. 

ރަސްމާލެ ޑީލާ ފާޅުގައި ދެކޮޅު ހަދަން ބައެއް އިލްމުވެރިން ފަސްޖެހޭ

ރައީސް މުހައްމަދު މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރަކީ ގިނަ އަދަދެއްގެ އިލްމުވެރިންގެ ތާއީދާއެކު ވެރިކަމަށް އައި ސަރުކާރެކެވެ. މި ވެރިކަމުގެ އެކި މަގާމުތަކުގައި އިލްމުވެރިން ތިބި ކަމީ ހަގީގަތެވެ. އެ އިލްމުވެރިން ތިބީ ވަޒީފާގެ ކަސްތޮޅުގައި ހަމަ ރަނގަޅަށްވެސް އެޅުވިފައިކަން އެނގިގެންދަނީ މިއަދު ރަސްމާލެއިން އެއްބައި ބިދޭސީންނަށް ދޭއިރުވެސް ދެއަތް އުރާލައިގެން ތިބޭތީ އެވެ. 

މި ނޫހަށް އެކި މަސްދަރުތަކުން ކަށަވަރުވާ ގޮތުގައި ސަރުކާރުގެ މަގާމުތަކުގައި ތިބި އިލްމުވެރިން ރަސްމާލެ ޑީލާ ކަނޑައެޅިގެން ދެކޮޅެވެ. އެއީ ރާއްޖޭގެ ފަސްގަނޑުން ތަނެއް ބޭރު ބަޔަކަށް މިލްކުވެގެންދާ ގޮތަށް ދޭތީ އެވެ. ދިވެހި ރައްޔިތުން ދިރިއުޅޭ ތަނަކުން ބައެއް ދިނުމާ ވެސް އިލްމުވެރިން ދެކޮޅެވެ.

ރާއްޖެއަކީ ފެށުނީއްސުރެ އިޒްރޭލާ ދެކޮޅު ގައުމެކެވެ. އެންމެ ފަހުން ފަލަސްތީނުގައި އިޒްރޭލުން ހިންގަމުންދާ ނަސްލު ހޭދައާ ދެކޮޅަށް ގިނަ ދިވެހިން ތިބީ ތެދުވެ ސާބިތުކަމާއެކީގަ އެވެ. އީގަލް ހިލްސްއަކީ އިޒްރޭލަށް ވާގިވެރިވާ ކުންފުންޏެއް ކަމަށް އަޑުތައް ފެތުރިފައި އޮތުމަކީ އެކަމާ ސަރުކާރުގެ މަގާމުތަކުގައި ތިބި އިލްމުވެރިން އިންތިހާއަށް ދެކޮޅުވާ ކަމެކެވެ. މުޅި ދިވެހި ރައްޔިތުން ވެސް އެކަމާ ދެކޮޅެވެ. 

އީގަލް ހިލްސް ނިސްބަތްވާ ޔޫއޭއީއަކީ އިޒްރޭލާ ސިއްރުން ނަމަވެސް ގާތް ގުޅުމެއް ބާއްވާ ގައުމެކެވެ. އެފަދަ އަރަބި ގައުމުތަކާ ދިވެހިން އިންތިހާއަށް ދެކޮޅެވެ. ފާޅުގައި އެކަމަށް ފާޑުވެސް ކިޔަ އެވެ. އެހެންކަމުން އިޒްރޭލަށް ވާގިވެރިވާ އީގަލް ހިލްސްއާ ވަކިން ދެކޮޅުވާނެތާ އެވެ. 

---

މާލެ ސަރަހައްދުގެ ބޯހިޔާވަހިކަމަށް ހައްލެއް ހޯދައިދިނުމުގެ ނަމުގައި ހިއްކަން ފެށު ރަސްމާލެއިން 500 ހެކްޓަރުގެ ބިން ޔޫއޭއީގެ އީގަލް ހިލްސް ކުންފުންޏަށް 99 އަހަރަށް ދޭން ސަރުކާރުން ނިންމާފައި ވަނީ ކުއްޔެއް ވެސް ނުނަގާ ގޮތަށެވެ. އަދި އެއްބަސްވުން ފަރުމާކޮށްފައި ވަނީ ދިވެހިން އަތުން އެ ބިން އުމުރަށް ގެއްލޭ ގޮތަށެވެ.

އެކަމަކު މި އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރިތާ ހަފްތާއެއް ވެގެން ގޮސްފައިވާއިރު، މިކަމާ ދެކޮޅަށް އިލްމުވެރިންނަށް ފާޅުގައި ނުކުންނަން ނުކެރުމަކީ ހިތާމަ ހުރި ކަމެކެވެ. 

އިލްމުވެރިން މީޑިއާތަކަށް ބުނަމުންދަނީ އަދި އާންމުންނަށް ދައްކަން މަސައްކަތް ކުރަނީ މި މަޝްރޫއާ ބެހޭ މައުލޫމާތު ނޭނގޭ ކަމެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ހަމަ ބުއްދިއަށް ގަބޫލުކުރަން އުނދަގޫ ކަމެކެވެ. ހަފްތާއެއް ވެގެންދާއިރު މަޝްރޫއާ ބެހޭ މައުލޫމާތު ނުޙޯދި އޮތުމަކީ ހަމަ ގައިމުވެސް ގައުމު ދެކެ އިލްމުވެރިން ވާ ލޯތްބާމެދު ސުވާލު އުފެދޭ ކަމެކެވެ. 

މީގެކުރިން އިލްމުވެރިން މިފަދަ ކަންކަމުގައި ނުކުންނަ މިންވަރު އިންތިހާއަށް އަވަހެވެ. މިފަހަރު ތަފާތަކީ އިލްމުވެރިން ސަރުކާރު "ދަށުވެފައި" އޮތުމެވެ. ވަޒީފާގެ ކަސްތޮޅުގައި ތިބީ ރަނގަޅަށް ވެސް އެޅިފަ އެވެ. ގައުމުދެކެ ލޯބިވާ މަދު އިލްމުވެރިންތަކެއް އެބަ ތިއްބެވެ. އެ އިލްމުވެރިން ދަނީ ރަސްމާލެ ޑީލާ ކަނޑައެޅިގެން ދެކޮޅު ހަދަމުންނެވެ. ފާޅުގައި އެ ވާހަކަ އެބަ ދައްކަ އެވެ.