ރާއްޖޭގައި މި ވަގުތު ތިބި އެންމެ ތަޖުރިބާކާރު ފުޓްބޯޅަ ކޯޗުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ މުހައްމަދު ނިޒާމް (ނިޒާމްބެ)، އަލީ ސުޒޭން އަދި އިސްމާއިލް މަހްފޫޒް (އިންމަ) އަށް ކޯޗިންގެ އެންމެ މަތީ ފާސް ކަމަށްވާ ޕްރޯ ލައިސަންސް ލިބިއްޖެ އެވެ.
މިއާ އެކު ރާއްޖޭގައި ޕްރޯ ލައިސަންސް ހާސިލްކުރި ކޯޗުންގެ އަދަދު ވަނީ ފަހަކަށް އަރައިފަ އެވެ. މީގެ ކުރިން ޕްރޯ ލައިސަންސް ހާސިލްކުރީ މުހައްމަދު ޝާޒްލީ (ޝާޒް) އާއި މުހައްމަދު ޝިޔާޒް (މޯހަން) އެވެ. ރާއްޖޭގެ ފަސް ކޯޗަކު މި ހާސިލްކުރި، އޭއެފްސީ ޕްރޯ ލައިސަންސް އަކީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ މޮޅެތި ކޯޗުން ހޯދާފައިވާ ޔުއެފާ ޕްރޯ ލައިސަންސްއާ އެއް ފެންވަރެއްގެ ފާހެކެވެ. މިއީ ކޯޗިންގެ އޭ ލައިސަންސް އަށް ފަހު ދެން އޮންނަ، އަދި ފުޓްބޯޅައިގައި މި ވަގުތު ނެގެން އޮންނަ އެންމެ މަތީ ލައިސަންސް އެވެ.
އެފްއޭއެމްގެ ރައީސް ބައްސާމް އަދީލް ޖަލީލް މީގެ ތިން އަހަރު ކުރިން 2020 ވަނަ އަހަރު ވަނީ ރާއްޖޭގައި ޕްރޯ ލައިސަންސް ހާސިލްކުރާ ކޯޗުންގެ ނިސްބަތް އިތުރު ކުރަން މަަސައްކަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވެފަ އެވެ. އެންމެ ފަހުން ޕްރޯ ލައިސަންސް ހޯދި އިންމަ އާއި ސުޒޭން އަދި ނިޒާމްބެ އަށް އެ ކަމުގެ ޝަރަފްގައި ދިން ފިލާ ހަދިޔާކުރެއްވީ ރޭ ބޭއްވި ޕްރެޒިޑެންޓްސް ކަޕް ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގެ ނިމުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގެ ތެރެެއިންނެވެ.
ޕްރޯ ލައިސަންސް ހާސިލްކުރި ކޯޗު ސުޒެއިން އަށް އެފްއޭއެމްގެ ރައީސް ބައްސާމް ހަނދާނީ ފިލާ ހަވާލުކުރަނީ.--- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ޝާބިން/ އަދަދު
ރާއްޖޭގެ އެންމެ ކާމިޔާބު އެއް ފުޓްބޯޅަ ކޯޗު ސުޒޭން، އެންމެ ފުރަތަމަ އެސިސްޓަންޓް ކޯޗެއްގެ ގޮތުގައި ފެށިއިރު 2002 ވަނަ އަހަރު ވިކްޓަރީން ތަށި މިލްކުކުރިއިރު އޭނާ ކޯޗިންގައި މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރި އެވެ. ފަހުން ހެޑްކޯޗުކަމާ ހަވާލުވެ އެ ޓީމަށް ދިވެހި ލީގާއި އެފްއޭ ކަޕް އަދި ޕްރެޒިޑެންޓްސް ކަޕް ވެސް ކާމިޔާބުކޮށްދީ ރާއްޖޭގެ އެންމެ މޮޅު ކޯޗުގެ މަގާމް ވެސް ހޯދި އެވެ.
ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕުގައި 2005 ވަނަ އަހަރު ވާދަކުރި ގައުމީ ޓީމުގެ އެސިސްޓަންޓް ކޯޗުގެ މަގާމުގައި ވެސް ހުރި ސުޒޭން 2012 ވަނަ އަހަރަށް ފަހު ވިކްޓަރީން ވަކިވެ އެފްއޭއެމުގައި ވެސް މަސައްކަތްކުރި އެވެ. އޭނާ ކޯޗިންގެ ތެރެއަށް އެނބުރި އައީ 2014 ވަނަ މާޒިޔާއާ އެކު އެވެ. ސުޒޭން ވަނީ މާޒިޔާ އަށް 2016 ވަނަ އަހަރުގެ އުރީދޫ ދިވެހި ޕްރިމިއާ ލީގާއި ޗެރިޓީ ޝީލްޑުގެ އިތުރުން 2014 ވަނަ އަހަރުގެ އެފްއޭ ކަޕާއި 2015 ވަނަ އަހަރުގެ ޕްރެޒިޑެންޓްސް ކަޕް ކާމިޔާބުކޮށްދީފަ އެވެ. ރާއްޖޭގައި ބާއްވާ ހުރިހާ މުބާރާތެއްގެ ތަށި މާޒިޔާ އަށް ހަމަކޮށްދީފައިވާއިރު ސުޒޭން ވެފައިވަނީ މާޒިޔާގެ އެންމެ ކާމިޔާބު ކޯޗަށެވެ. އޭގެ ފަހުން ސުޒޭން ފެނުނީ ވިކްޓްރީ އާއި ގދ. ތިނަދޫ އަދި ކްލަބް ގްރީން ސްޓްރީޓްސްގެ ބެންޗުންނެވެ. މި ވަގުތު ހުރީ ގައުމީ ޓީމުގެ އެސިސްޓަންޓް ކޯޗަކަށެވެ.
ޕްރޯ ލައިސަންސް ހޯދި ކޯޗު އިންމަ (ވ) އަށް އެފްއޭއެމްގެ ރައީސް ބައްސާމް ފިލާ ހަވާލުކުރައްވަނީ.--- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ޝާބިން/ އަދަދު
މި ވަގުތު ދިވެހި ފުޓްބޯޅައިގެ އެންމެ އިސް ފަޑީގައި އޮތް، މާޒިޔާ 2006 ވަނަ އަހަރު ފުރަތަމަ ޑިވިޝަންގައި އަލަށް ވާދަކުރަން ފެށި އިރުއްސުރެން އެ ޓީމަށްވ އެންމެ ދިގު މުއްދަތަކަށް ކޯޗުކޮށްދިނީ އިންމަ އެވެ.
ކާމިޔާބީ އަށް ބަލާއިރު މާޒިޔާގައި އިންމަގެ ހަމައެކަނި ކާމިޔާބަކީ 2012 ވަނަ އަހަރުގެ އެފްއޭ ކަޕް އެވެ. އިންމަ މާޒިޔާ ދޫކޮށްލީ 2014 ވަނަ އަހަރު ކުރީކޮޅުގަ އެެވެ. އިންމަ ފަހުން ވަނީ ގައުމީ ޓީމުގެ އެސިސްޓަންޓް ކޯޗެއްގެ ގޮތުގައި ގިނަ އަހަރުތަކެއް މަސައްކަތްކޮށްފަ އެވެ. އޭރު ދެ ފަހަރެއްގެ މަތިން ގައުމީ ޓީމުގެ ހެޑް ކޯޗެއްގެ ޒިންމާ ވެސް އުފުއްލި އެވެ. އޭގެ ތެެރެއިން އެއް ފަހަރަކީ ވޯލްޑް ކަޕް ކޮލިފައިންގައި ވަރުގަދަ ޗައިނާއާ ދެކޮޅަށް ކުޅުނު މެޗެކެވެ.
އިންމަ ވަނީ 2017 ވަނަ އަހަރުގެ ސީޒަނުގެ ފަހު ކޮޅުގައި އަލުން މާޒިޔާއާ ހަވާލުވި ގޮތަށް 2018 ވަނަ އަހަރުގެ ސީޒަން ނިމެންދެން އެ ޓީމަށް ކޯޗުކޮށްދީފަ އެވެ. އޭގެ ފަހުން، ދަ ގްރާންޑޭ ސްޕޯޓްސް ކްލަބަށް ވެސް ކޯޗުކޮށްދިން އިންމަ މި ވަގުތު ހުރީ ސުޕަ ޔުނައިޓެޑް ސްޕޯޓްސް (ސަސް)ގެ ކޯޗަކަށެވެ.
ޕްރޯ ލައިސަންސް ހާސިލްކުރި ކޯޗު ނިޒާމްބެ (ވ) އަށް އެފްއޭއެމްގެ ރައީސް ބައްސާމް ހަނދާނީ ފިލާ ހަދިޔާ ކުރަނީ.--- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ޝާބިން/ އަދަދު
ވިލިނގިލީ ވިޔަންސާ އާއި ލ. ކަޅައިދޫ ފަދަ ޓީމުތަކުގެ ބެންޗުގައި ހުރެ ވެސް ފުޓްބޯޅައިގެ ރަނގަޅު މަސައްކަތްތަކެއް ކުރި ނިޒާމްބެ ފަހަކަށް އައިސް އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަގަވީ 2014 ވަނަ އަހަރު ދެ ވަނަ ޑިވިޝަން ކާމިޔާބުކޮށް، ޓީސީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބް ފުރަތަމަ ޑިވިޝަނަށް ޕްރޮމޯޓް ކޮށްދީ އެ ޓީމަށް ހޯދައިދިން ކާމިޔާބީގެ ސަބަބުންނެވެ.
ނިޒާމްބެ ވަނީ 2017 ވަނަ އަހަރު ބަންގްލަދޭޝްގައި އޮތް ޝެއިހް ކަމާލް ކަޕްގެ ޗެމްޕިއަންކަން ޓީސީ އަށް ހޯދައިދިނުމުގެ އިތުރުން 2019 ވަނަ އަހަރު ދިވެހި ލީގު ޓީސީ އަށް ހޯދައިދީފަ އެެވެ. އަދި އެ ޓީމު ގޮވައިގެން ލީގަށް ވާދަކޮށް، ފައިނަލްތަކުގައި ވެސް ކުޅެފައިވެ އެވެ.
ގައުމީ 16 އަހަރާއި 19 އަހަރުން ދަށުގެ ގައުމީ ޓީމުގެ ކޯޗުކަން މީގެ ކުރިން ކުރި ނިޒާމްބެ ވަނީ މާޒިޔާ އަށް ވެސް ކުރު މުއްދަތެއްގައި ކޯޗުކޮށްދީފަ އެވެ. ރާއްޖޭގެ މޮޅު ކޯޗުގެ މަގާމު ދެ ފަހަރެއްގެ މަތިން ހޯދި ނިޒާމްބެ ވަނީ ބަންގްލަދޭޝްގެ ސައިފް ސްޕޯޓިން އަށް ކޯޗުކޮށްދީ ސަރަހައްދުގެ ބޮޑު ލީގެއްގައި މަސައްކަތް ކުރި ފުރަތަމަ ކޯޗުގެ ޝަރަފް ހޯދައިފަ އެވެ.
ޒުވާން ކުޅުންތެރިން ނެރެދޭ ކޯޗެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވޭ ނިޒާމްބެ މި ވަގުތު ބުރު ސްޕޯޓްސް ކްލަބްގެ ކޯޗަކަށް ހުރިއިރު، ގައުމީ އަންހެން ޓީމުގެ ހެޑް ކޯޗުގެ މަގާމާއި އަންހެން ފުޓްބޯޅަ ޑިވެލޮޕް ކުރުމުގެ ޒިންމާއާ ހަވާލުވެ ހުރީ ވެސް ނިޒާމްބެ އެވެ.
