ސައިންސްވެރިން ކުރި އާ ދިރާސާއަކުން ހާމަވި ގޮތުގައި ކެންސަރު ބަލި ޖެހުމަށް މެދުވެރިވާ ފަދަ ޖެނެޓިކް ބަދަލުތަކެއް ނުވަތަ މިއުޓޭޝަންތަކެއް ސިކުނޑީގެ ދިފާއީ ސެލްތަކުން ފެނުމަކީ އަލްޒައިމާ ބަލި ޖެހުމަށް މަގުފަހިވާ ސަބަބަކަށް ވެދާނެއެވެ.
ބޮސްޓަން ޗިލްޑްރަންސް ހޮސްޕިޓަލުން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މި ހޯދުމުން އެނގުނު ގޮތުގައި، ސިކުނޑީގައި ހުންނަ މައިކްރޯގްލިއާ ނަމަކަށް ކިޔާ ދިފާއީ ސެލްތަކުގައި ކެންސަރާ ގުޅުންހުރި މިއުޓޭޝަންތައް އަށަގަންނަނީ ޓިއުމަރު އުފެއްދުމުގެ ބަދަލުގައި ސިކުނޑީގެ ނާރުތަކަށް ގެއްލުންދޭ ބައްޔެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
މި ދިރާސާ އިސްކޮށް ކުރިއަށް ގެންދެވި ހާވާޑް މެޑިކަލް ސްކޫލުގެ ޕްރޮފެސަރު ޑރ. ކްރިސްޓޮފާ ވޯލްޝް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އަލްޒައިމާ ބައްޔަކީ ވަކި މިންވަރަކަށް ކެންސަރާ އެއްގޮތް ސިފަތަކެއް އެކުލެވޭ ބައްޔެކެވެ. ވަކިން ހާއްސަކޮށް ލޭގެ ކެންސަރުގެ ބާވަތްތައް ކަމަށްވާ ލިމްފޯމާ އަދި ލުކީމިއާ ފެތުރުމަށް މެދުވެރިވާ މިއުޓޭޝަންތަކާއި އަލްޒައިމާ ބަލިމީހުންގެ ސިކުނޑިން ފެނުނު މިއުޓޭޝަންތަކާ ދެމެދު ބޮޑު ގުޅުމެއް ހުރިކަން ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ. މިއީ މި ބައްޔަށް ފަރުވާ ހޯދުމުގައި އާ އުންމީދެއް ލިބިގެންދާނެ ކަމެއް ކަމަށާއި، ކެންސަރަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް މިހާރު ބޭނުންކުރާ ބައެއް ބޭސްތަކަކީ އަލްޒައިމާ ބައްޔަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް ބޭނުންކުރެވިދާނެ ބޭސްތަކަކަށް ވުމުގެ ފުރުސަތު އެބައޮތް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ދިރާސާގެ ތެރެއިން ސައިންސްވެރިން ވަނީ އަލްޒައިމާ ބަލި ހުރި 190 މީހެއްގެ ސިކުނޑީގެ ޓިޝޫތަކާއި، ބަލި ނެތް 121 މީހެއްގެ ސިކުނޑީގެ ޓިޝޫތައް އަޅާކިޔާފައެވެ. މި ދިރާސާއިން ފެނުނު ގޮތުގައި އަލްޒައިމާ ބަލި ހުރި މީހުންގެ ސިކުނޑީގެ މައިކްރޯގްލިއާ ސެލްތަކުގައި ކެންސަރާ ގުޅުންހުރި ފަސް ޖީނެއްގައި ގިނަ އަދަދަކަށް މިއުޓޭޝަންތައް ހުއްޓެވެ. މައިކްރޯގްލިއާ އަކީ ސިކުނޑީގައި ހުންނަ ކުނިތަކާއި ގެއްލުންވެފައިވާ ސެލްތައް ސާފުކޮށްދޭ ދިފާއީ ނިޒާމުގެ މުހިންމު ބައެކެވެ.
މި ދިރާސާއިން ލިބުނު އެންމެ ހައިރާންކުރުވަނިވި ނަތީޖާއަކީ، ސިކުނޑީގެ ސެލްތަކުން ފެނުނު މި މިއުޓޭޝަންތައް ބަލިމީހުންގެ ލޭގެ ސެލްތަކުން ވެސް ފެނުމެވެ. މީގެ ކުރިން ބެލެވިފައި އޮންނަނީ މައިކްރޯގްލިއާ ސެލްތަކަކީ ހަމައެކަނި ސިކުނޑީގެ ތެރޭގައި އުފެދި ދެމިއޮންނަ ސެލްތަކެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، އާ ހޯދުންތަކުން ދޭހަވަނީ އުމުރުން ދުވަސްވުމުން ނުވަތަ ސިކުނޑިއަށް ލިބޭ އަނިޔާއެއްގެ ސަބަބުން، ލޭގެ ތެރޭގައި ހުންނަ މިފަދަ މިއުޓޭޝަން ހުންނަ ދިފާއީ ސެލްތައް ސިކުނޑިއަށް ވަދެ، އެތަނުގައި ބަލި ފެތުރުމަށް އެހީތެރިވާ ކަމަށެވެ.
ސިކުނޑީގެ ތެރެއަށް މި ސެލްތައް ވަނުމަށްފަހު، އެތަނުގައި ހުންނަ ޕްރޮޓީންތަކުގެ ސަބަބުން މި ސެލްތައް އިތުރަށް ގިނަވެ، ދުޅަހެޔޮކޮށް ހުންނަ ނާރުތަކަށް ގެއްލުންދޭން ފަށައެވެ. މީގެ ސަބަބުން ސިކުނޑީގައި ދުޅަހެޔޮ ނޫން މާހައުލެއް އުފެދި، ހަނދާން ނެތޭ ބަލީގެ އަލާމާތްތައް ފެންނަން ފަށަނީއެވެ.
މި ހޯދުމުގެ ސަބަބުން އަލްޒައިމާ ބަލި ދެނެގަތުމަށް އާ ގޮތްތަކެއް ފެނިގެންދާނެ ކަމަށް ދިރާސާގައި ބައިވެރިވި ޑރ. އެލިސް އީންޖަންގް ލީ ވިދާޅުވިއެވެ. ސިކުނޑީގެ ޓިޝޫއެއް ނަގައިގެން ޓެސްޓު ކުރުމަކީ ދިރިހުރި މީހަކަށް އުނދަގޫ ކަމަކަށް ވިޔަސް، ލޭގެ ޓެސްޓެއް މެދުވެރިކޮށް މި މިއުޓޭޝަންތައް ހުރިތޯ ބަލައި، މުސްތަގުބަލުގައި އަލްޒައިމާ ބަލި ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް މިންވަރު ދެނެގަނެވިދާނެއެވެ. މިއީ ބަލި ކުރީބައިގައި ދެނެގަނެ، ފަރުވާ ފެށުމަށް ލިބޭނެ ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ.
