އަދަކީ ބައިނަލްއަގްވާމީ ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަމުގެ ދުވަހެވެ. މިއަދާ އަޅުގަނޑުމެން ބައްދަލުމިކުރީ ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަމުގައި ރާއްޖެ ހަތަރު ދަރަޖަ ފަހަތަށް ސޮއްސާލާފައި ވަނިކޮށެވެ.
ޕްރެސް ފްރީޑޮމް އިންޑެކްސް ގައި ރާއްޖެ ސޮއްސާލުމުގައި ސަބަބުތައް އެބަ ހުއްޓެވެ. ނޫސްވެރިންގެ އާދޭހަށާއި އިހުތިޖާޖަށް ބެލުމެއްނެތި ގާނޫނެއް އެކުލަވައިލީއެވެ. މީޑިއާ ކޮމިޝަނެއް އުފެއްދީ އެވެ. އިންޒާރު ދިނުމުގެ ސިޓީތަކާއި ބަޔާންތައް ނެރެން ފެށީއެވެ.
އޭގެވެސް އިތުރުން އެޕްރީލް މަހުގެ 27 ވީ ހޯމަ ދުވަހުގެރޭ "އަދަދު" ނޫހުގެ އޮފީހަށް ފުލުހުން އެ ދިން "ކުއްލި ހަމަލާ" އަކީ ސަރުކާރުގެ ރޭވުމެކެވެ. ބޭނުމަކީ އަދަދު ހުއްޓުވާލުން ކަމުގައި ގަބޫލު ކުރެވެއެވެ. މިއީ މިފަހުގެ ތާރީހުގައި ސަރުކާރަކުން ނުކުރާ ޒާތުގެ ކަމެކެވެ.
ރާއްޖޭގެ ނޫސްވެރިކަމުގެ ތާރީހު 100 އަހަރާ ކައިރިވަމުން އަންނައިރު ނޫސްވެރިކަމަށާއި ނޫސްވެރިންނަށް ލައްކަ ގޮންޖެހުމާއި ހުރަސްތަކާއި އަނިޔާއާއި އަދަބުތައް ކުރިމަތި ވެއްޖެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް 2008 ވަނަ އަހަރު އެކުލަވައިލި ފެހި ގާނޫނު އަސާސީއާއެކު ނޫސްވެރިކަމަށް ލިބިފައި އޮތީ ފަހިކަމެވެ. މިހެން ދެންނެވިޔަސް އެކި ސަރުކާރުތަކުގައި އެކި މިންވަރަށް ނޫސްވެރިންނަށާއި ބައެއް ނޫސް އިދާރާތަކަށް ހުރަސްތައް ކުރިމަތި ކުރުވައެވެ.
އެކަމަކު ގަސްތުގައި ނޫހުގެ ނުވަތަ މީޑިއާއެއްގެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވާލުމަށް ފާޅުކަން ބޮޑުގޮތެއްގައި، ފުލުހުން ބޭނުންކޮށްގެން މަސައްކަތެއް ނުކުރެއެވެ.
އަދަދު ނޫހަށް ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން ފުލުހުން ވަދެ ބަލައި ފާސްކުރުން ކުރިއަށްދިޔައިރު ސޯޝަލް މީޑިއާއިން އެ މަންޒަރުތައް ފެނުމުން ހަނދާނަށް އައީ 1990 ވަނަ އަހަރުގެ ކުރީކޮޅު ރާއްޖޭގައި ނެރުނު މަޝްހޫރު "ސަންގު" މަޖައްލާއާ ގުޅިގެން ސިފައިން ހިންގި ހާއްސަ އޮޕަރޭޝަނެކެވެ.
އެވާހަކަ، ސަންގުގެ 5 ވަނަ އަދަދު ނެރުނުއިރު "ސަންގުގެ ހަޔާތުން އާދަޔާ ހިލާފު ދުވަހެއް"ގެ ގޮތުގައި ޝާއިއުކޮށްފައި އޮވެއެވެ. ސަންގުގައި އޮތީ އަންނަނިވި އިބާރާތްތަކެވެ.
"ސަންގުގެ އެޑިޓޯރިއަލް ބޯޑްގެ ބައެއް މެންބަރުން އެދުވަހުގެ 8:40 ގައި ސީޕްރިއާ ޕްރިންޓަށް ދިޔަ. ފެނިގެންދިޔައީ މުޅިން ތަފާތު މަންޒަރުތަކެއް. އެންއެސްއެސްގެ ބޭކަލުން ސީޕްރިއާ ދޮށުގައި ހަރަކާތްތެރިވެލައްވާ މަންޒަރު، ޖީޕް ތަކުގައާއި މޮޓޯ ސައިކަލް ތަކުގައާއި ބައިސްކަލް ތަކުގައެވެ. އަނެއްބަޔަކު ޓޯކީން ހެޑްކުއާޓާސްއާ ގުޅާ މަންޒަރެވެ. ބައެއް ފަހަރަށް ޖޭމްސް ބޮންޑްގެ ފިލްމެއްގެ މަންޒަރުތަކެއް ދައްކުވައިދޭ ހެންނެވެ. އަނެއްބައި ފަހަރަށް ތަނެއް ފަތަހަ ކުރަން އުޅޭ ކަހަލަ ގޮތަކަށެވެ."
އެއީ 1990 ވަނަ އަހަރެވެ. މިއީ ނިމުނު އެޕްރީލް މަހެވެ. އަދަދު އޮފީސް ފުލުހުން ރެއިޑުޖެހިއެވެ. އެކަމުގައި 10 ވަރަކަށް ފުލުހުން ބައިވެރިވިއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން އެކެއްގެ އުނަގަނޑުގައި އަޅުވާފައި ހުރި ހޯލްސްޓަރުގައި ޓޭޒާ ބަޑިއެއް ވެސް އޮތެވެ. ހަތަރު ގަޑިއިރުގެ ސާޗް އޮޕަރޭޝަނަކަށް ފަހު ލެޕްޓޮޕްތަކާއި ހާޑް ޑިސްކުތަކާއި ބައެއް މެމޮރީ ކާޑު ހިމެނޭ ގޮތަށް 20 ޑިވައިސްއެއް ގެންދިޔަ އެވެ.
ސަންގުގެ 5 ވަނަ އަދަދާއެކު، ސަރުކާރުން އެ މަޖައްލާ އުވާލި އެވެ. 22 މެއި 1990 ގައެވެ. އެއީ އިންޓަނެޓް ނެތް ޒަމާނެވެ. މިއަދު އެގޮތަށް ނޫހެއް ނުވަތަ މަޖައްލާއެއް އުވާލައިގެން މާބޮޑު ނަތީޖާއެއް ނުނިކުންނާނެ އެވެ. އެ ޒަމާނުގައި ސަންގު އުވާލުމުން އެ ހިނދަށް ސަރުކާރަށް ފާޑުކިޔުން ނުވަތަ ސިޔާސީ ގޮތުން ހޭލުންތެރިކުރުވުން ހުއްޓުނު ނަމަވެސް، މި ޒަމާނުގައި އިންޓަނެޓު ފަހައި ދުވުމަކީ އެއްވެސް ސަރުކާރަކަށް ކުޅަދާނަ ކަމަކަށް ނުވާނެ އެވެ.
އަދަދު ނޫހާ މެދު ސަރުކާރުން ހިންގި އަމަލަކީ އެ ނޫސް ހުއްޓުވާލަން ހިންގި އަމަލެކެވެ. އަދި އެ ނޫހުގެ ސީއީއޯ އާއި އެޑިޓަރުގެ ޕާސްޕޯޓް ތިންމަސް ދުވަހަށް ހިފަހައްޓައި، އެ މީހުންގެ މައްޗަށް ޖިނާއީ ދައުވާ އެކުރަނީ، އެ މީހުންގެ އިތުރުން އެހެން ނޫސްވެރިންނަށްވެސް ބިރު ދެއްކުމަށެވެ.
އެކަމަކު ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ ހަގީގަތަކީ މިއަދު ވަކި މީހަކަށް ނުވަތަ ބަޔަކަށް ޓާގެޓްކޮށް ނޫސްވެރިކަމާ ގުޅުންހުރި ކަމެއް ހުއްޓުވައިލިޔަސް އެ މަސައްކަތް ކުރާނެ އެހެން ބަޔަކު ތިބޭނެ ކަމެވެ. ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްގެން އެކަން ނުކުރެވޭނަމަ، އެ ނޫން ގޮތްގޮތުންވެސް ކުރާނެ ކަމެވެ. މިއަދު، ހަލުވި އިންޓަނެޓްގެ ޒަރީއާއިން ޚަބަރާއި މައުލޫމާތު އާންމުވާން ނަގަނީ މަދު ސިކުންތުކޮޅެކެވެ. އެކަމަކު ނުވަދިހަވަނަ އަހަރުގެ އެދުވަހާއި މިއަދު އެއްގޮތް ވުމުން ދޭހަވަނީ ސަރުކާރުގެ ނާގާބިލުކަމެވެ.
އެޑިޓަރުގެ ނޯޓް: މި ލިޔުން އެންމެ ފުރަތަމަ ޝާއިއުކޮށްފައިވަނީ ފިޔެސް ނޫހުގަ އެވެ.
