ބޮލީވިއާގެ ޖަންގަލީ ތެރެއިން އާ ވައްތަރެއްގެ ބުޅަލެއް ފެނިއްޖެ

Sep 18, 2026, 7:32 PM
އަލަށް ފެނުނު ބުޅާ: މިއީ ވަރަށް ދިގު މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ފެނުނު ބުޅަލުގެ އާ ސްޕީޝީސް -- ފޮޓޯ: އޭބީސީ

އަލަށް ފެނުނު ބުޅާ: މިއީ ވަރަށް ދިގު މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ފެނުނު ބުޅަލުގެ އާ ސްޕީޝީސް -- ފޮޓޯ: އޭބީސީ

ބޮލީވިއާގެ ޖަންގަލިތަކުން ފެނުނު ލައްޖެހި ބުޅަލަކީ މުޅިން އާ ބާވަތެއްގެ ޖަނަވާރެއްކަން ސައިންސްވެރިން ކަށަވަރުކޮށްފިއެވެ.

ގޭގައި ގެންގުޅޭ އާދައިގެ ބުޅަލެއްގެ ބޮޑުމިން ހުންނަ މި ކުޑަ ބުޅަލަކީ، އެ ސަރަހައްދުގައި އުޅޭ އެހެން ވަލު ބުޅާތަކާ ލަފާއި ކުރެހުންތައް އެއްގޮތްވުމުގެ ސަބަބުން، މީގެ ކުރިން މުޅިން އާ ބާވަތެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަނުވެ އޮތް ޖަނަވާރެކެވެ.

ނަމަވެސް، ޑީއެންއޭ ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި މި ބުޅަލަކީ މުޅިން ތަފާތު އާއިލާއަކަށް ނިސްބަތްވާ ބާވަތެކެވެ. މިއީ ދުނިޔޭގައި އުޅޭ، ފެންނަން އުނދަގޫ ބައެއް ބާވަތުގެ އޫރުމަސްކާ ޖަނަވާރުތަކާ ބެހޭގޮތުން އަދިވެސް ނޭނގޭ ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ހުރިކަން ހާމަކޮށްދޭ ހެއްކެކެވެ.

ސައިންސްވެރިން އުންމީދު ކުރަނީ މި ހޯދުމުގެ ސަބަބުން "ޓައިގާ ކެޓްސް" ނުވަތަ މިނިވަގު ބުޅަލުގެ އާއިލާއަށް އާންމުންގެ ސަމާލުކަން ލިބޭނެ ކަމަށެވެ. މިއީ މެދުތެރޭ އަދި ދެކުނު އެމެރިކާގައި އުޅޭ ކުދި ވަލު ބުޅާތަކެކެވެ. މި ބާވަތްތަކަށް ލިބޭ ސަމާލުކަން، ސިންގާ، މިނިވަގު އަދި މިނިކާވަގު ފަދަ ބޮޑެތި ޖަނަވާރުތަކާ އަޅާބަލާއިރު ވަރަށް ކުޑަ އެވެ.

ޓައިގާ ކެޓްސް އަކީ ކޮސްޓަރީކާއިން ފެށިގެން ބޮލީވިއާ އަދި އާޖެންޓީނާއާ ހަމައަށް މެދުތެރޭ އަދި ދެކުނު އެމެރިކާގެ އެކި ހިސާބުތަކުން ފެންނަ، ގައިގައި ލައްޖެހި ކުދި ވަލު ބުޅާތަކެކެވެ.

މި ބާވަތްތަކުގެ ބޭރުފުށުގެ ސިފަ އެކަކު އަނެކަކާ ވަރަށް އެއްގޮތްވުމުން، އެ ދާއިރާގެ މާހިރުންނަށް ވެސް އެއީ ކޮން ބާވަތެއްގެ ބުޅަލެއްކަން ވަކިކުރަން ދަތިވެ އެވެ.

ބޮލީވިއާގެ ލާ ޕާޒްގައި ހުންނަ ޔުނިވަރސިޑާޑް މޭޔަރ ޑި ސަން އެންޑްރޭސްގެ ޕައޯލާ ނޮގަލްސް-އަސްކަރޫންޒް ވިދާޅުވީ، "ލެޕާޑަސް ޓިލްކާޔޯ" (Leopardus tilcayo) ގެ ނަމުން ނަންދެވިފައިވާ މި އާ ބާވަތް ދުނިޔެއަށް ފެނުމަކީ ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ކަމަށެވެ.

އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، އަދިވެސް ހޯދިފައިނުވާ އާ ބާވަތްތައް ދުނިޔޭގައި އުޅޭކަމީ ހައިރާންވާންޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށާއި، އެފަދަ ތަކެތި ހޯދުމަށް އަލިފާން ފަރުބަދަތަކަށް ނުވަތަ ކަނޑުގެ ފުން ހިސާބުތަކަށް ދާން ނުޖެހޭކަން މި ހޯދުމުން އެނގިގެންދާ ކަމަށެވެ.

މި ބާވަތުގެ ބުޅަލުގެ ތެރެއިން މިހާތަނަށް ދިރިހުރިކަން ކަށަވަރުވެފައިވަނީ އެންމެ ބުޅަލެކެވެ. އެއީ ބޮލީވިއާގެ ޖަނަވާރުން ރައްކާތެރިކޮށްދޭ މަރުކަޒެއްގައި އޮތް ބުޅަލެކެވެ. ނަމަވެސް، މި ބާވަތުގެ އިތުރު ބުޅާތައް ޖަންގަލިތަކުގައި އުޅޭނެ ކަމަށް ސައިންސްވެރިން ގަބޫލުކުރެ އެވެ.

ސައިންސްވެރިންނަށް މި އާ ހޯދުމުގެ މަގު ފަހިވެގެންދިޔައީ، "ޓިގްރީނޯ" ގެ ނަމުން ނަންދެވިފައިވާ އުމުރުން 10 އަހަރުގެ މި ބުޅަލުގެ ސަބަބުންނެވެ.

ބޮލީވިއާގެ ސައިންސްވެރިޔާ ޑރ. ނޮގަލްސް-އަސްކަރޫންޒް އެ މަރުކަޒުގައި ވޮލަންޓިއަރެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރައްވަމުން ގެންދެވިއިރު، އެ ބުޅަލުގެ ސިފަ އާދަޔާ ހިލާފުކަން އޭނާއަށް ފާހަގަކުރެވުނެވެ.

އެ ބުޅަލަކީ އެ ސަރަހައްދުގެ މީހަކަށް ޖަންގަލީގެ ތެރެއިން ފެނުނު ބުޅަލެކެވެ. ފުރަތަމަ އެ މީހާ ހީކުރީ އެއީ ގޭގައި ގެންގުޅޭ ބުޅަލެއްގެ ޅަ އެއްޗެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، އެ ބޮޑުވަމުން އައިވަރަކަށް، އޭގެ އުޅުން ގޭބުޅަލަކާ މުޅިން ތަފާތުކަން އެނގުނެވެ.

ބޮލީވިއާގެ ޔުންގާސް ސަރަހައްދުގެ ބޯ ޖަންގަލިތަކުން މިފަދަ ކުދި ވަލު ބުޅާތައް ފެންނަކަމުގެ ވާހަކަތައް ޑރ. ނޮގަލްސް-އަސްކަރޫންޒްއަށް ކުރިން ވެސް ވަނީ އިވިފަ އެވެ. ނަމަވެސް، އެކަމާ ގުޅޭ ސައިންޓިފިކް ދިރާސާއެއް މީގެ ކުރިން ކުރެވިފައެއް ނުވެ އެވެ.

މި ކަން ހޯދުމަށްޓަކައި، އޭނާ ވަނީ ދުނިޔޭގެ އެކި ގައުމުތަކުގެ ދިރާސާވެރިންނާ ގުޅިގެން، ދިރިހުރި ޖަނަވާރުތަކާއި މިއުޒިއަމްތަކުގައި ހުރި ސާމްޕަލްތަކުގެ ޑީއެންއޭ ބޭނުންކޮށްގެން ޓައިގާ ކެޓްސްގެ އާއިލާގެ ތާރީހު ދިރާސާކޮށްފަ އެވެ.

ބްރެޒިލްގެ ޕޮންޓިފިކަލް ކެތޮލިކް ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ރިއޯ ގްރާންޑޭ ޑޯ ސުލްގެ ޖެނެޓިސިސްޓެއް ކަމަށްވާ އެޑުއާޑޯ އީޒިރިކް ވިދާޅުވީ، މި ބުޅަލާ ބެހޭ އެއްވެސް ރެކޯޑެއް ނުވަތަ ފޮޓޯއެއް އަދި މިއުޒިއަމެއްގައި އޭގެ ސާމްޕަލެއް ވެސް ނެތުމުން، އެއީ އެއްވެސް މީހަކު އެކަމަށް ސަމާލުކަން ނުދީ އޮތް ބާވަތެއް ކަމަށެވެ.

"ކަރަންޓް ބަޔޮލޮޖީ" މަޖައްލާގައި ޝާއިއުކޮށްފައިވާ މި ދިރާސާއިން އިތުރު ހައިރާންކުރުވަނިވި ކަންތައްތަކެއް ވަނީ ހާމަވެފަ އެވެ. އެގޮތުން، ޓައިގާ ކެޓްސްގެ ތިން ބާވަތުގެ ބަދަލުގައި ފަސް ބާވަތް އުޅޭކަން ވަނީ އެނގިފަ އެވެ. މީގެ ތެރޭގައި އަލަށް ފެނުނު ބޮލީވިއާގެ ޓިލްކާޔާ ބުޅާ (Leopardus tilcayo) ވެސް ހިމެނެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ޕެރޫގެ އަވަށެއްގެ މޭޔަރުކަމަށް ހިޓްލަރު މުސޮލިނީ އިންތިހާބުވެއްޖެ

ސިމިއޯން އިންތިހާބުވީ 1،000 އަށްވުރެ މަދު މީހުން ދިރިއުޅޭ ސަރަހައްދެއްގެ މޭޔަރު ކަމަށް ވީނަމަވެސް، ދުނިޔޭގައި މަޝްހޫރުވި ދެ ފެސިސްޓް ޑިކްޓޭޓަރުންގެ ނަމުން އޭނާއަށް ނަން ދީފައިވުމުގެ ސަބަބުން، ބައިނަލްއަގުވާމީ މީޑިއާގެ ސަމާލުކަން އެ ގައުމުގެ އެ ކުޑަ އަވަށަށް ވަނީ ހުއްޓިފަ އެވެ.

ދޫންޏެއްގެ އަޑާއި މުއާސަލާތު ކުރުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް ބަދަލުތަކެއް

ހިމާލަޔާ ސަރަހައްދުގައި އިންސާނީ ހަރަކާތްތަކާއި އުމްރާނީ ތަރައްގީ އިތުރުވުމުގެ ސަބަބުން، "މޮނާލް" ދޫނީގެ ގުދުރަތީ މާހައުލު ގެއްލި އެ ސަރަހައްދުގެ މަތީ ހިސާބުތަކަށް ހިޖުރަކުރަން ވަނީ މަޖުބޫރުވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، އިންސާނީ އަޑުގަދަވުމުގެ ސަބަބުން އެކަތި އަނެކައްޗާ މުއާމަލާތްކުރުމަށްޓަކައި އެ ދޫނިތަކުގެ އަޑުގެ ރާގަށް ބަދަލުތަކެއް އަންނަމުންދާކަން ދިރާސާތަކުން ދައްކައެވެ.

ކަންބޮޑުވުން އުފެދިފައި ވަނިކޮށް މީހަކަށް މަރުގެ އަދަބު ދީފި

އެމެރިކާގެ ޓެކްސަސްގައި 2000 ވަނަ އަހަރު މީހަކު މަރާލި މައްސަލައެއްގައި ޖަމާލް ހޮވާޑްގެ މައްޗަށް އިއްވާފައިވާ މަރުގެ ހުކުމް، ވިހަ އިންޖެކްޝަން ޖަހައިގެން ތަންފީޒުކޮށްފިއެވެ. އިންޖެކްޝަންގެ ރައްކާތެރިކަމާ މެދު ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށް ހޮވާޑްގެ ވަކީލުން ހުކުމް ފަސްކުރަން އެދުނު ނަމަވެސް، ކޯޓުތަކުން ވަނީ އެކަމަށް އިންކާރުކޮށްފައެވެ. މިއީ މިދިޔަ ހަފުތާގައި އެހެން މީހަކަށް މަރުގެ އަދަބު ދިނުމުގައި ދިމާވި މައްސަލަތަކާ ގުޅިގެން އުފެދުނު ބަހުސްތަކެއްގެ ތެރެއިން ހިންގި އަމަލެކެވެ.

ޔޫކޭ ކަނޑުތަކުން އަލުން ނޫއުރަހަ ކަންނެލި ފެންނަން ފަށައިފި

ޔޫކޭގެ ކަނޑުތަކުން ހުސްވެފައިވާ ނޫއުރަހަ ކަންނެލި އަލުން ފެންނަން ފެށުމަކީ ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމަށް ކުރާ މަސައްކަތުން ނަތީޖާ ނެރެވިދާނެކަމުގެ އުންމީދީ ހެއްކެއް ކަމަށް ޑަބްލިއުޑަބްލިއުއެފްގެ ރިޕޯޓެއްގައި ފާހަގަކޮށްފިއެވެ. މި ކުރިއެރުން ލިބިފައިވަނީ މަސް ބޭނޭ މިންވަރު ކަނޑައެޅުމާއި މަސް އަލާވާ ސަރަހައްދުތައް ހިމާޔަތްކުރުން ފަދަ ބައިނަލްއަގުވާމީ ފެންވަރުގައި ކުރެވުނު މަސައްކަތްތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ.

ސައުދީގެ ދެ އެއާޕޯޓަކަށް ދިން ހަމަލާތަކުގައި ތިން މަރު

ޔަމަނުގެ ހޫތީން ސައުދީ އަރަބިއްޔާގެ އަބްހާ އަދި ކިންގް ޚާލިދު އެއާޕޯޓަށް ދިން މިސައިލް އަދި ޑްރޯން ހަމަލާތަކެއްގައި ތިން މީހަކު މަރުވެ، ގިނަ ބަޔަކު ޒަޚަމްވެއްޖެއެވެ. މި ހަމަލާތަކުގައި މަރުވެފައިވަނީ މޮރޮކޯ، އަލްޖީރިއާ އަދި ސޫދާނަށް ނިސްބަތްވާ ތިން މީހުން ކަމަށް ސައުދީގެ ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ.

ހަނދަށް ކުރި ދަތުރުގެ ސޮފްޓްވެއާ އިންޖިނިއަރު މަރުވެއްޖެ

ނާސާގެ އެޕޯލޯ މިޝަންތަކުގެ ސޮފްޓްވެއާ އިންޖިނިއަރިން ޓީމު އިސްވެ ބަލަހައްޓަވައި، ހަނދަށް އިންސާނުން ފޮނުވުމުގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެއްވި މާގްރެޓް ހެމިލްޓަން އުމުރުން 90 އަހަރުގައި މަރުވެއްޖެއެވެ. އޭނާއަކީ "ސޮފްޓްވެއާ އިންޖިނިއަރިން" މި ލަފުޒު އުފެއްދެވި، އަދި އެޕޯލޯ 11 ހަނދަށް ތިރިކުރި ވަގުތު ދިމާވި ކޮމްޕިއުޓަރު މައްސަލަ ހައްލުކުރުމުގައި އެންމެ އިސްކޮށް ހުންނެވި ސައިންޓިސްޓެވެ. އޭނާގެ މި ތާރީޚީ ޚިދުމަތްތަކުގެ އަގުވަޒަންކުރުމުގެ ގޮތުން އެމެރިކާގެ އެންމެ މަތީ މަދަނީ ޝަރަފު ކަމަށްވާ "ޕްރެޒިޑެންޝަލް މެޑަލް އޮފް ފްރީޑަމް" ވެސް ވަނީ ލިބިވަޑައިގެންފައެވެ.

އިންސާނިއްޔަތާ ހިލާފު ޖަރީމާ ހިންގި މީހަކަށް އެމެރިކާގެ އެހީ

އިންސާނިއްޔަތާ ޚިލާފު ޖަރީމާތަކެއް ހިންގާފައިވާ ސީރިޔާގެ ކުރީގެ ޖެނެރަލް ބައްސާމް އަލް ހަސަންއަށް، އެމެރިކާ އާއި ލުބުނާނުން ޚަރަދުކޮށް ހިމާޔަތް ދެމުންދާކަން ތަހުގީގަކުން ވަނީ ފަޅާއަރާފައެވެ. އޭނާއަށް މި ހިމާޔަތް ދެނީ ވަގަށް ނަގާފައިވާ އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިޔާ އޮސްޓިން ޓައިސްއާ ގުޅޭ ޖާސޫސީ މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދިނުމަށް އެއްބަސްވުމުން ކަމަށްވާއިރު، ސީރިޔާގެ އާ ސަރުކާރުން ދަނީ އޭނާ ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox