ގައުމީ އިގުތިސާދު ނާޒުކު ފައްތަރެއްގައި!

މާލޭ އުތުރު ފަރާތު ވިޔަފާރި ބަނދަރުގައި އޮތް ބޯޓެއްގައި ތިބި ބަޔަކު ސެޕްޓެމްބަރު 14، 2026 ވަނަ ދުވަހު ހަވީރު އެއްގަމަށް ފޭބުމަށް ބޮއްކުރައެއްގައި ފަލިޖަހާފައި ދަނީ. -- ފޮޓޯ: އަދަދު

މާލޭ އުތުރު ފަރާތު ވިޔަފާރި ބަނދަރުގައި އޮތް ބޯޓެއްގައި ތިބި ބަޔަކު ސެޕްޓެމްބަރު 14، 2026 ވަނަ ދުވަހު ހަވީރު އެއްގަމަށް ފޭބުމަށް ބޮއްކުރައެއްގައި ފަލިޖަހާފައި ދަނީ. -- ފޮޓޯ: އަދަދު

ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިގުތިސާދީ ހާލަތު މިއަދު މިވަނީ ނުހަނު ނާޒުކު އަދި ގޮންޖެހުންތައް ގިނަ ދަނޑިވަޅެއްގަ އެވެ. ބޭރުން މުދާ އެތެރެކުރުމަށް ބޭނުންވާ ބޭރު ފައިސާ (ޑޮލަރު) ލިބުމުގެ ދަތިކަމާއި، ޓީޓީ ހެދުމުގައި ދިމާވާ ލަސްތަކުގެ އިތުރުން، ސަރަހައްދީ ޓްރާންޝިޕމަންޓް ބަނދަރުތަކުން މުދާ ގެނައުމުގައި ކުރިމަތިވާ ހުރަސްތަކުގެ ސަބަބުން، މުޅި ގައުމުގެ އިގުތިސާދީ ދުވެއްޔަށް މިވަނީ ބޮޑެތި ލޮޅުންތަކެއް އަރަން ފަށާފަ އެވެ.

ރާއްޖެއަކީ ދިރިއުޅުމުގެ ޒަރޫރީ ބޭނުންތަކަށް ބޭނުންވާ މުދަލުގެ ގާތްގަނޑަކަށް 99 ޕަސެންޓު އިމްޕޯޓަށް ބަރޯސާވާ ގައުމަކަށް ވާއިރު، އިގުތިސާދީ ހަރަކާތްތައް ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި ބޭރު ފައިސާ ފަސޭހައިން ލިބެން ހުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކަށަވަރުކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މަރުކަޒީ ބޭންކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ރަސްމީ ރޭޓުގައި ބޭންކުތަކުންނާއި ލައިސަންސް ދޫކޮށްފައިވާ އެކްސްޗޭންޖުތަކުން ޑޮލަރު ނުލިބުމުގެ ނޭދެވޭ އަސަރު، އެންމެ ބޮޑަށް ތަހައްމަލުކުރަން ޖެހިފައިވަނީ ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކަށެވެ.

ބޭރުގެ މުދާ ފޯރުކޮށްދޭ ފަރާތްތަކަށް (ސަޕްލަޔަރުންނަށް) ފައިސާ ދެއްކުމަށްޓަކައި ނުރަސްމީ ބާޒާރުން އިންތިހާއަށް ބޮޑު އަގުގައި ޑޮލަރު ގަންނަން މަޖުބޫރުވުމަކީ، މިފަދަ އެތައް ވިޔަފާރިއެއް ހުއްޓުމަކާ ދިމާއަށް ދަތުރުކުރަމުންދާ ކަމުގެ ނުރައްކާތެރި އިންޒާރެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، ދުނިޔޭގެ މަސްރަހަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާއި މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތަކާ ގުޅިގެން ކަނޑުމަގުގެ ޝިޕިން ރޫޓުތަކަށް ބުރޫއަރައި، އަވަށްޓެރި ކޮލަމްބޯ ޕޯޓު ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ތޮއްޖެހިފަ އެވެ.

މިކަމުގެ ސަބަބުން، ކާބޯތަކެއްޗާއި ކުޑަކުދިންގެ ކާނާ ފަދަ ޒަރޫރީ އެތައް މުދަލެއް ހިމެނޭ ކޮންޓެއިނަރުތައް އެ ބަނދަރުގައި މަސްދުވަހަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތަކަށް ތާށިވެ އެވެ. ހަމައެއާއެކު، މާލޭ ވިޔަފާރި ބަނދަރަށް ކާގޯ ބޯޓުފަހަރުން ގެންނަ މުދާ ބޭލުމުގައި ދިމާވާ ލަސްތަކާއި، ބޯޓުފަހަރު ބަނދަރުކުރުމަށް ކިއޫގައި ގިނަ ވަގުތު ހޭދަކުރަން ޖެހުމަކީ މުދާ ލިބުން ލަސްވެ، ބާޒާރުގައި ތަކެތި ތަދުވެ އަދި އަގުތައް އިންތިހާއަށް އުފުލިގެންދާ މައިގަނޑު ސަބަބެކެވެ.

މި މައްސަލަތަކަށް ކަމާބެހޭ މުއައްސަސާތަކުން އަވަސް ހައްލެއް ނުހޯދައިފިނަމަ، ގައުމުގެ އެތައް ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިއެއް ބަންދުކުރަން މަޖުބޫރުވެ، އޭގެ ސީދާ ނޭދެވޭ އަސަރު އާންމު ރައްޔިތުންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ހަރަދުތަކަށާއި ދިރިއުޅުމުގެ ފެންވަރަށް ކުރާނެއެވެ. އެހެންކަމުން، މިއަދު ގައުމީ މަސްލަހަތު އިސްކޮށް، ސަރުކާރާއި ކަމާބެހޭ އެންމެހައި މުއައްސަސާތަކުން އަންނަނިވި އަވަސް ފިޔަވަޅުތައް އެޅުމަކީ ކޮންމެހެން މުހިންމު ކަމެކެވެ:

އައު ޝިޕިން ރޫޓުތައް ގާއިމުކުރުން: ކޮލަމްބޯ ބަނދަރަށް އެކަނި ބަރޯސާވުން ކުޑަކޮށް، ސަރަހައްދީ އެހެން ޓްރާންޝިޕْމަންޓް ބަނދަރުތައް މެދުވެރިކޮށް ރާއްޖެއަށް މުދާ ގެނެވޭނެ އިންތިޒާމުތައް ހަމަޖެއްސުން.

ބަނދަރުގެ ހަދުމަތްތައް ހަލުވިކުރުން: މާލޭ ބަނދަރަށް އަންނަ ބޯޓުފަހަރުން މުދާ ބޭލުމާއި، ހުސް ކޮންޓެއިނަރު އަނބުރާ ފޮނުވުމުގެ މަސައްކަތް އަވަސްކޮށް، ކްލިއަރެންސް މަރުޙަލާތައް ލުއިފަސޭހަކުރުން.

ރަސްމީ ރޭޓުގައި ބޭރު ފައިސާ ފޯރުކޮށްދިނުން: ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކަށް ބޭންކުތައް މެދުވެރިކޮށް ރަސްމީ ރޭޓުގައި ޑޮލަރު ލިބޭނެ ހަރުދަނާ އުސޫލެއް ގާއިމުކޮށް، ޓީޓީ ފޮނުވުމުގައި ހުރި ހުރަސްތައް ނައްތާލުން.

ޒަރޫރީ މުދަލަށް އިސްކަންދިނުން: ކާބޯތަކެއްޗާއި ޒަރޫރީ މުދާ އެތެރެކުރުމަށް ހާއްސަ އިސްކަމެއްދީ، ކުދި ވިޔަފާރިތައް ޙިމާޔަތްކުރުމަށް ހަރުދަނާ ސިޔާސަތުތަކެއް އެކަށައެޅުން.

މިއީ ހަމައެކަނި ވިޔަފާރިވެރިންނަށް ދިމާވެފައިވާ ގޮންޖެހުމެއް ނޫނެވެ؛ މިއީ މުޅި ދިވެހި ގައުމުގެ އިގުތިސާދީ ރައްކާތެރިކަމާއި، ކޮންމެ ދިވެހި އާއިލާއެއްގެ ދިރިއުޅުމުގެ ހާލަތާ ގުޅިފައިވާ ގައުމީ މައްސަލައެކެވެ. ބާޒާރުން ޒަރޫރީ މުދާ ހުސްވިޔަނުދީ، ޤައުމުގެ އިގުތިސާދީ ބިންގާ ހަރުދަނާކުރުމަށްޓަކައި، މިއަދު އެންމެން ގުޅިގެން ހިކުމަތްތެރި އަދި އަވަސް ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަކީ ގައުމީ ވާޖިބެކެވެ. 

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

އީގަލް ހިލްސްއާ ނުލައި ވެސް ރަސްމާލެއިން ދާއިމީ ނަފާ ހޯދިދާނެ

ރަސްމާލެ ޓޫރިޒަމަށް އީގަލް ހިލްސްއަށް ދޫކޮށްލައިގެން ނުވާނެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، ދިވެހިންގެ ފުރިހަމަ މިލްކުވެރިކަން އޮންނަ "ރަސްމާލެ ހިއްސާ" ކުންފުނިން ބިމުގެ ކޮންޓްރޯލް ހިފަހައްޓައި، ދައުލަތް އެންމެ ލޯނެއް ވެސް ނުނަގައި، ވަޒީފާތަކަށް އަމާޒުކޮށް އަމިއްލަ ހަރަދު އަމިއްލައަށް ބަލަހައްޓާ ދިރުންހުރި ސިޓީއެއް ބިނާކުރަންވީ.

ރައްޔިތުންގެ 'އިހުތިރާމު އަތުލުމުގެ' މަޝްރޫއު

ރާއްޖޭގައި އަހުލާގާއި އިހުތިރާމު ކުރުމުގެ ސިފަ އާލާކުރުމަށްޓަކައި، ރައީސް މުއިއްޒު ވަނީ ފަސް އަހަރު ދުވަހުގެ ގައުމީ ކެމްޕޭނެއް ރަސްމީކޮށް އިފްތިތާހުކޮށްދެއްވާފަ. މި ކެމްޕޭނަކީ ދުނިޔޭގެ ބައެއް ޑިކްޓޭޓަރުން ރައްޔިތުންގެ އަހުލާގު ބައްޓަންކުރަން ހިންގި ފަދަ ހަރަކާތްތަކާ އެއްގޮތް ކަމެއް.

ފުށިދިއްގަރު ފަޅާއި ދިވެހިންގެ ހައްގު

މާލެ ސަރަޙައްދުގެ ބޯހިޔާވަހިކަމަށް ޙައްލެއް ހޯދުމަށް "ރަސްމާލެ" މަޝްރޫޢު ފަށާފައިވާއިރު، މިއީ ދިވެހިންގެ މިލްކެއްގެ ގޮތުގައި ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފައެވެ. ނަމަވެސް، ދިވެހިން ބޯހިޔާވަހިކަމަށް ބޭނުންވެފައި ތިއްބާ ބިދޭސީން ރަށްވެހިކުރުމަށް މި މަޝްރޫޢު ބަޔަކާ ހަވާލުކުރުމަކީ ދިވެހިންގެ ޙައްޤުތަކަށް އުނިކަން އަންނާނެ، ޤައުމީ ސަލާމަތަށް އޮތް ބިރެއް ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ދެކެއެވެ.

ސިޔާސީ ނިންމުމެއް 99 އަހަރުގެ ގާނޫނީ އިލްތިޒާމަކަށް

ރަސްމާލެ މަޝްރޫއު ތަރައްގީކުރުމަށް ސަރުކާރުން އީގަލް ހިލްސްއާއެކު ހުސްނުވާ 99 އަހަރަށް ސޮއިކުރާއިރު މިއީ އާދައިގެ ސިޔާސީ ނިންމުމަކަށްވުރެ މާ ބޮޑު ގާނޫނީ އިލްތިޒާމެކެވެ. މި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން އުފެދޭނޭ ގާނޫނީ އިލްތިޒާމުތައް ނިމުމަކަށް ގެނައުމުގައި ހުރި ގާނޫނީ ގޮންޖެހުންތަކަށް މި ލިޔުމުގައި ވާހަކަ ދައްކަ އެވެ.

ޝަރުތުތަކާއެކު ބްލީޗުން ދަތްއުނގުޅުން ހުއްދަކުރުން

ރަސްމާލެ ޕްރޮޖެކްޓް ޒަޔަނިސްޓުންނާ ގުޅުން އޮތް ބަޔަކަށް އެމީހުން ވަޒަންވެރިވުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް ގޮތަކަށް ޝަރުތުތަކަކާއެކު ދިނުން ހުއްދަވާނެކަމަށް ނެރެގެން އުޅޭ ފަތުވާއަކީ ގެއްލުން ނުވުމުގެ ޝަރުތުތަކާއެކު ލައްފިލުވާލައިގެން ދަތް އުނގުޅުން ހުއްދަވާނެކަމަށް ބުނުން ފަދަ ސޮހޮލު ވަކާލާތެކެވެ.

ސިޓީބިޓީ: ގައުމުގެ އިސް ރަށްވެހީންނަށް އިލްތިމާސެއް

ގައުމީ ކަންކަމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއަށް ލަފާ އެރުވުމަށްޓަކައި، ދައުލަތުގެ މަތީ އިއްޒަތް ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ 12 ތަޖުރިބާކާރު ބޭފުޅުންގެ މައްޗަށް އެކުލެވޭ ހާއްސަ މަޖިލީހެއް ރައީސް އޮފީހުން އެކުލަވައިލައިފިއެވެ. މި މަޖިލީހުގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ ގައުމުގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކުރުމަށް ބޭނުންވާ އިހުލާސްތެރި މަޝްވަރާ ހޯދުން ކަމަށްވާއިރު، މިއީ ގައުމުގެ މުސްތަގުބަލާ މެދު ރައްޔިތުންގެ ކަންބޮޑުވުންތަކެއް ހުރި ނާޒުކު ދަނޑިވަޅެއްގައި އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.

ރަސްމާލެ ވިއްކުމުގެ ރިފަރެންޑަމެއް ނަގަން ބިރުގަންނަނީ ކީއްވެ؟

ރަސްމާލެ މަޝްރޫއުގެ ބޮޑު ބައެއް ބޭރުގެ ކުންފުންޏަކަށް ދޫކޮށްލުމާ ގުޅޭގޮތުން ރައްޔިތުންގެ ފެންނަ ނުފެންނަ ވޯޓެއް ނުނަގާނެ ކަމަށް ރައީސް މުއިއްޒު ވިދާޅުވުމަކީ، ރައްޔިތުންގެ ވިންދާ އެއްގޮތަށް ކަންކަން ކުރައްވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވި ވައުދާ ހިލާފުވުމެއް ކަމަށް މި ލިޔުމުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ. ބޭރުގެ ފަރާތްތަކަށް ބިން ނުދޭނެ ކަމަށް ކުރިން ވިދާޅުވި ނަމަވެސް، މިހާރު މި މަޝްރޫއުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ބޭރުގެ ކުންފުންޏަކަށް ދޫކޮށްލުމަކީ ގާނޫނުއަސާސީގެ ރޫހާ ހިލާފު ކަމެއް ކަމަށްވެސް މި ޚަބަރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox