ހަކުރުބަލީގެ ބޭހުން، ލޯ އަނދިރިވުމަށް ފަރުވާ ކުރެވިދާނެ

Feb 3, 2026, 3:38 PM
ހަކުރުބަލީގެ ބޭހުން، ލޯ އަނދިރިވުމަށް ފަރުވާ ކުރެވިދާނެ

ހަކުރު ބަލީގެ މީހުން ކޮންމެ ދުވަހަކު ކާން ޖެހޭ އެއް ބޭހަކީ މެޓްފޯމިންއެވެ. މި ގުޅަ ބޭހުގެ އަމާޒަކީ ޓައިޕް ދޭއްގެ ހަކުރު ބަލި ހުންނަ މީހުންގެ ފުރަމެއިން ހަކުރު އުފައްދައިދޭ މިންވަރު މަދުކުރުމެވެ. މިއީ މެޓްފޯމިން އުފެއްދި މައިގަނޑު މަގްސަދު ކަމަށް ވިޔަސް، މި ބޭހުން ލިބޭ އަނެއް ފައިދާއަކީ، ލޯ ފުސްވުމާއި މުސްކުޅިވުމާ ވިދިގެން ކުރިމަތިވާ ލޯއަނދިރިވާ މައްސަލަ، އޭއެމްޑީ (Age-related Macular Degeneration) އަށް ވެސް މި ބޭހުން ހެޔޮ ބަދަލުތަކެއް އައުމެވެ.

ހުޅަނގުގެ ގައުމުތަކުގައި ރެކޯޑްކުރެވިފައިވާ ލޯ އަނދިރިވުމުގެ މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ގިނައީ މި ބާވަތުގެ އަނދިރިވުމެވެ. އެހެންކަމުން މި މައްސަލައަށް ވެސް އެކަށޭނަ ފަރުވާއެއް ހޯދުމަށް ސައެންސްވެރިން މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަތާ އަހަރުތަކެއް ވެއްޖެއެވެ.

މެޓްފޯމިން އަކީ މި މައްސަލައަށް ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ހައްލެއް ހޯދޭނެ ބޭހެއްކަން ސައެންސްވެރިންނަށް އެނގުނީ މި މައްސަލައަށް ބޭހެއް އުފެއްދުމަށް ކުރި ދިރާސާތަކުންނެވެ. ދާދި ފަހުން ކުރި ދިރާސާއަކުން އެނގުނު ގޮތުގައި ހަކުރު ބައްޔަށް މެޓްފޯމިން ބޭނުންކުރާ އުމުރުން 55 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންނާއި އެ ބޭސް ބޭނުން ނުކުރާ މީހުންނާ އަޅައިބަލާއިރު، އެ ބޭސް ބޭނުންކުރާ މީހުންނަށް، ލޯއަނދިރިވުމުގެ މައްސަލަ ކުރިމަތިވުމުގެ ނުރައްކާ 37 އިންސައްތަ ކުޑައެވެ.

އޭއެމްޑީއަކީ ލޮލޮގެ ބިއްދޮށް ފަރާތުގައި ރެޓީނާއަށް ގެއްލުން ލިބުމުން މެދުވެރިވާ ހާލަތެކެވެ. މި ބައްޔަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް އިނގިރޭސި ވިލާތުގައި އެކަނިވެސް އަހަރަކު 11.1 ބިލިއަން ސްޓާލިން ޕައުންޑް ހަރަދުވެއެވެ. މި ބައްޔަށް ހާއްސަ ފަރުވާއެއް މިހާތަނަށް ހޯދިފައި ނެތް އިރު، ތަފާތު ބޭސްތައް ބޭނުންކޮށްގެން މި ބައްޔަށް އަންނަނީ ފަރުވާ ކުރަމުންނެވެ.

ޔުނިވަސިޓީ އޮފް ލިވަޕޫލްގެ ސައެންސްވެރިން ކުރި ދިރާސާއެއްގައި، ހަކުރު ބައްޔާ ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ލޮލުގެ މައްސަލަތަކަށް ސްކްރީން ކުރުމަށް އާންމުކޮށް އަންނަ 2000 މީހެއްގެ ލޮލުގެ އެތެރޭގެ ފޮޓޯތައް ފަސް އަހަރު ވަންދެން ނަގައި އެ ފޮޓޯތައް އަޅައިކިޔައިގެން ތަހުލީލުކޮށްފައެވެ.

މި ފޮޓީތަކުން، ލޮލުގެ ރެޓީނާއަށް ގެއްލުން ލިބިފައިވާ މީހުންނާއި އެމީހުންނަށް ލިބިފައިވާ ގެއްލުމުގެ ކުޑަބޮޑުމިން ދެނެގަތެވެ. އެއަށް ފަހުގައި، ސައެންސްވެރިން ދިރާސާކޮށް އަޅައިބެލީ، މެޓްފޯމިން ބޭނުންކުރާ މީހުންގެ ރެޓީނާއަށް ލިބިފައިވާ ގެއްލުންތަކާއި އެ ބޭސް ބޭނުން ނުކުރާ މީހުންގެ ރެޓީނާއަށް ލިބިފައިވާ މިންވަރެވެ. މީގެ އިތުރުން، މި ބޭސް ބޭނުންކުރުމުގައި އުމުރުގެ ތަފާތާއި ޖިންސުގެ ތަފާތުން، ލޮލުގެ ހާލަތަށް ބަދަލުތަކެއް ފާހަގަކުރެވޭތޯ ވެސް ސައެންސްވެރިން ބެލިއެވެ.

މެޓްފޯމިން އަކީ، މުސްކުޅިވުމުން ކުރިމަތިވާ ފުސްކަމާއި ލޯ އަނދިރިވުމުގެ މައްސަލަ (އޭއެމްޑީ) އަށް ފައިދާތަކެއް ލިބޭ ބޭހެއް ކަމަށް މީގެ ކުރިން ވެސް އޮތީ ބެލެވިފައެވެ. ނަމަވެސް އެކަން ކަށަވަރު ކުރެވުނީ ލިވަޕޫލް ޔުނިވަސިޓީގެ ސައެންސްވެރިން މިފަހުން ކުރި ދިރާސާއިންނެވެ.

މި ދިރާސާގެ ސައެންސްވެރިން ބުނި ގޮތުގައި އޭއެމްޑީގެ މައްސަލަ ކުރިމަތިވެފައިވާ ގިނަ މީހުންނަކީ އެކަމަށް އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްގައި ފަރުވާއެއް ނުކުރާ މީހުންނެވެ. އެހެންކަމުން، މި ހޯދުނު ހޯދުމަކީ އެ ބައްޔަށް ފަރުވާއެއް ހޯދުމަށް ކުރިއަށް އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެއް ކަމަށް ސައެންސްވެރިން ދެކެއެވެ. އެހެންކަމުން ކުރިއަށް އޮތް މަރުހަލާގައި ސައެންސްވެރިން މަސައްކަތް ކުރާނީ، ސީދާ އޭއެމްޑީ ހުންނަ މީހުންނަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް މި ބޭސް ބޭނުން ކުރުމުން ނުކުންނަ ނަތީޖާ ދެނެގަތުމަށެވެ.

އެ މަސައްކަތް ސައެންސްވެރިން އެންމެ ފުރަތަމަ ކުރިއަށް ގެންދާނީ ލެބޯޓެރީގައި، ކުރާ އަޖުމަ ބެލުމުގެ މަސައްކަތުގެ ތެރެއިންނެވެ. މިކަން ކާމިޔާބު ވެއްޖެ ނަމަ، ލޮލުގެ ފެނުން ދަށްވެފައިވާ ނުވަތަ ލޯ އަނދިރިވަމުން އަންނަ މީހުންނަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް އެކަށޭނަ ބޭހެއް އީޖާދުކުރުމަށް މަގު ފަހިވެގެންދާނެއެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

"އެވެޓާ"ގެ އާ ސީރީޒް އިއުލާންކޮށްފި

މަގުބޫލު "އެވެޓާ" ފްރެންޗައިޒްގެ އާ އެނިމޭޓެޑް ސީރީޒް "އެވެޓާ ކުރުކް: ވޭވް އޮފް ކޭއޯސް" ނިއުޔޯކް ކޮމިކް ކޮންގައި ވަނީ އިއުލާންކޮށްފަ އެވެ. ޕެރަމައުންޓް ޕްލަސް އިން ދެއްކުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ މި ސީރީޒްގައި ފެންނާނީ ގުދުރަތީ ބާރުތައް ކޮންޓްރޯލްކުރާ ނުކިޔަމަންތެރި ފުރާވަރުގެ އެވެޓާއެއްގެ ވާހަކައެވެ.

ވައިލެޓްގެ ލޯބީގެ ވާހަކަ ގެނެސްދޭން "ބްރިޖަޓަން"ގެ ސީރީޒެއް

މަޝްހޫރު "ބްރިޖަޓަން" ސީރީޒްގެ ވައިލެޓް ބްރިޖަޓަންގެ ޒުވާން ދުވަސްވަރާއި އޭނާގެ ލޯބީގެ ވާހަކައަށް ބިނާކޮށް އާ ސްޕިން-އޮފް ސީރީޒްއެއް އުފެއްދުމުގެ މަސައްކަތް ނެޓްފްލިކްސް އިން ވަނީ ފަށާފައެވެ. ޝޮންޑާ ރައިމްސް ޕްރޮޑިއުސްކުރާ މި ލިމިޓެޑް ސީރީޒްގައި ފެނިގެންދާނީ ވައިލެޓް އާއި އެޑްމަންޑް ބްރިޖަޓަންގެ ގުޅުމުގެ ވާހަކަތަކެވެ.

ދިގުވާހަކަ: ބުނާށޭ ލޯބި ނުވަނީހޭ

މި ވާހަކަކޮޅުން ފެންނަނީ އިވާން އާއި މައިރާ ބެލްކަނީގައި ތިބެގެން ލީން އާއި ނަދާލްގެ ވާހަކަ ދައްކާ މަންޒަރެވެ. އިވާންގެ މަޑުމައިތިރިކަމާއި ގާތްކަމުގެ ސަބަބުން މައިރާއަށް އުފާވެރި އިހުސާސްތަކެއް ކުރެވުނުއިރު، އެމީހުންގެ މެދުގައި ބަދަލުކުރެވުނީ ރަހުމަތްތެރިކަމުގެ އާދައިގެ ވާހަކަތަކެކެވެ.

194 އަހަރުވީ "ޖޮނަތަން" ގެ ދިގު އުމުރުގެ ސިއްރު ހޯދައިފި

ދުނިޔޭގެ އެންމެ ދުވަސްވީ އެއްގަމު ޖަނަވާރު "ޖޮނަތަން" ގެ ދިގު އުމުރުގެ ސިއްރަކީ އޭގެ ޖެނެޓިކް ސިފަތަކާއި ސެލްތައް ޒުވާންކަންމަތީ ދެމެހެއްޓުމުގެ ގާބިލުކަން ކަމަށް ސައިންސްވެރިން ހާމަކޮށްފިއެވެ. ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި 194 އަހަރުވީ މި ކަހަނބުގެ ޑީއެންއޭ މަރާމާތުކުރުމާއި ހަށިގަނޑުގެ މުހިންމު ނިޒާމުތަކަށް އައިސްފައިވާ ބަދަލުތަކަކީ އޭތި އާދަޔާ ހިލާފަށް ގިނަ ދުވަހު ދިރިހުރުމަށް އެހީތެރިވާ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކެވެ.

ބޮމުގެ އިންޒާރަކާ ގުޅިގެން ކޮންސެޓް ކުއްލި ގޮތަކަށް ކެންސަލް

އެމެރިކާގެ ކަންޓްރީ މިއުޒިކް ތަރި އެލާ ލެންގްލީ، އޮކްލަހޯމާގައި ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައި އޮތް ކޮންސެޓެއް ބޮމުގެ އިންޒާރަކާ ގުޅިގެން ކުއްލި ގޮތަކަށް ކެންސަލްކޮށްފިއެވެ. މި ފިޔަވަޅު އެޅީ ސަޕޯޓަރުންނާއި މުވައްޒަފުންގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި ކަމަށް އޭނާ ބުނެފައިވާއިރު، ފުލުހުން ދަނީ މި މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރަމުންނެވެ.

ކިނބިއްސެއްގެ ބާރުމިން: ހީކުރާ ވަރަށް ވުރެ މާ ބާރުގަދަ!

ކިނބިއްސަކީ ނޭވާލާ ނިޒާމަށް ވަންނަ ބޭރުގެ މާއްދާތަކުން ހަށިގަނޑު ސަލާމަތްކުރުމަށްޓަކައި މަސައްކަތްކުރާ ބާރުގަދަ ނިޒާމެކެވެ. ކިނބިއްސެއްގެ އަޑު ގާތްގަނޑަކަށް 90 ޑެސިބެލްއަށް އަރާއިރު، އޭގެ ވައިގެ ދުވެލި ގަޑިއަކު 100 މޭލުގެ ބާރުމިނުގައި ހުރެ، އޭގެން ބޭރުވާ ފެންތިކިތައް 26 ފޫޓު ދުރަށް ދަތުރުކުރެއެވެ.

އެއްވަނަ ލިބުނީ އޭއައި ވީޑިއޯއަކަށް ކަން ފަޅައިއަރައިފި

ނިކޮންގެ 'ސްމޯލް ވޯލްޑް އިން މޯޝަން' މުބާރާތުން އެއްވަނަ ހޯދި ވީޑިއޯއަކީ ޖެނެރޭޓިވް އޭއައި ބޭނުންކޮށްގެން އުފައްދާފައިވާ އެއްޗެއްކަން ފަޅާއެރުމުން، އެ ފަރާތް މުބާރާތުން ވަނީ ޑިސްކޮލިފައިކޮށްފައެވެ. ސައިންޓިސްޓުންތަކެއް ހުށަހެޅި ޝަކުވާތަކާ ގުޅިގެން ހިންގި ތަހުގީގަށްފަހު ނިކޮންއިން މި ނިންމުން ނިންމީ، މުބާރާތަށް ހުށަހަޅާ އުފެއްދުންތަކުގައި އޭއައި ބޭނުންކުރުމަކީ ގަވާއިދާ ހިލާފު ކަމަކަށް ވާތީއެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox