ކުރު ވާހަކަ: ބަދަލުވި ޙަޔާތް

އަދަދު އާޓްވޯކް: އަހުމަދު އިހުސާން (އަރަކަ އާޓްސް)

އަދަދު އާޓްވޯކް: އަހުމަދު އިހުސާން (އަރަކަ އާޓްސް)

ނިދަން ގެންދާން އުޅުމުން ވިޔަރިއަރާފައި، ރާދީ ކުޅެން ގެންގުޅުނު ބާބީ އެއްލީ އަހަންނާ ދިމާއަށެވެ. ދެ އަހަރު ނުފުރޭ އެ ކުޑަކުޑަ މަންޖެ، ތުން ދަމާލިގޮތުން އަހަރެންގެ ގާތަށް ހިނިއައެވެ. ހަތަރު އަހަރުގެ މާއިޝް ތަންކޮޅެއް ފަސޭހައިން މި ރޭ އޮށޯވެއްޖެއެވެ. ރާދީ މަސަލަސްކޮށްގެން ގެންގޮސް ބޭއްވުނީ ވިއްސަކަށް މިނެޓު ފަހުންނެވެ. އޭރު މާއިޝް އޮތީ ގަދަ ނިދީގައެވެ.

ރާދީ ގާތުގައި އަހަރެން ޖައްސައިލީމެވެ. އޭނާއަށް އެންމެ ފަސޭހައިން ނިދޭނީ، ކަންފަތު ފޫޅަށް މަޑުމަޑުން ފިތާން ފެށީމައެވެ. ފަސްވަރަކަށް މިނެޓުވީއިރު، އެ މަންޖެއަށް އޮތީ ނިދިފައެވެ. އަހަރެން ތެދުވެ، ރާދީގެ ގައިމަތީގައި ރަޖާ އަޅައިލުމަށްފަހު، އަހަންނަށް ޚާއްޞަކޮށްފައި ހުންނަ ކުޑަކުޑަ ކޮޓަރިއަށް ގޮސް ވަނީމެވެ. އޭރު ގަޑިން ނުވަގަޑި ބައިވަނީއެވެ.

ޕާނެއް ގަންނަން މެޑަމް ބުނެފައި އޮތީމާ، އަހަރެން އަލަމާރިއާ ދިމާއަށް ހިނގައިގަތީ، ފައިސާ ނަގާށެވެ. އެ ވަގުތު ލޮލުގައި އަޅައިގަތީ، އަހަރެން ގެންގުޅޭ ކުޑަކުޑަ ފޮޓޯ އަލްބަމު ތަޅުންގަނޑު މައްޗަށް ވެއްޓިފައި އޮތް ތަނެވެ. އަހަންނަށް އަވަސް އަވަހަށް ގޮސް އަލްބަމު ނަގައި، މޭގައި ޖައްސައިލެވުނެވެ. އަހަރެން ބަދިގޭގައި ކާން ހަދަން ހުއްޓާ، ރާދީއާއި މާއިޝް މި ރޭ މި ކޮޓަރިއަށް ވަނެވެ.

Advertisement

ފޮޓޯ އަލްބަމުގައި އެ ގޮތަށް ބައްދާލައިގެން އިރުކޮޅަކު އެހެން ހުރެފައި، އަހަންނަށް އަލްބަމު ހުޅުވައިލެވުނެވެ. އޭގައި އޮތް ހަމައެކަނި ފޮޓޯއަށް ބަލައިލީމެވެ. އެއީ އަހަރެންގެ އަމިއްލަ ނަފުސަށްވުރެ ވެސް އަގުބޮޑު ފޮޓޯއެކެވެ. އަހަރެންގެ ލޯބިވާ މަންމައާއި ބައްޕަގެ ފޮޓޯއެކެވެ. ބޮޑު ފެންގަނޑެއްގެ ކައިރީގައި ތިބެގެން ނަގާފައިވާ އެ ފޮޓޯގައި، މަންމަ އިނީ ބައްޕަގެ އުނގުގައެވެ. ދެ މީހުންގެ މޫނުމަތީން ވެސް ފެންނަނީ އުފާވެރިކަމެވެ. ތުންފަތުގައި ވަނީ، ހިނިތުންވުމެވެ.

އެއީ އަހަރެމެންގެ ގެއާ މާ ދުރުނޫން ހިސާބެއްގައި އޮންނަ ފެންގަނޑެކެވެ. އަހަރެން ކުޑައިރު އަވައްޓެރި ކުދިންނާއެކު އެ ފެންގަނޑު ކައިރީގައި ކުޅެން އުޅެމެވެ. އެއީ އުފާވެރި ދުވަސްތަކެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް މިއަދު މި ވަނީ ހާލަތު ބަދަލުވެފައެވެ. އެ ފެންގަނޑު ކީއްކުރަން ހެއްޔެވެ؟ އަމިއްލަ ޤައުމު ވެސް މިއަދު ވަނީ އަހަންނާ މާ ދުރުގައެވެ.

އަހަރެންގެ އުމުރުން އޮނަވިހި އަހަރެވެ. މިހާރުވެސް މަންމަގެ އުނގުގައި ބޯ އަޅާލައިގެން އޮވެ ނިދާލާހިތް ވަރަށް ބޮޑަށް ވެއެވެ. މަންމައާއި ބައްޕަގެ ލޯބިވެތި ފިރުމުންތަކަށް ހިތް އެދެއެވެ. ދަރިފުޅާއޭ ކިޔާފައި ގޮވައިލާ އަޑު އަހައިލާ ހިތް ވެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް ތަޤުދީރު މިއަދު އަހަންނަށް ކުރިމަތި ކުރީ، މުޅިން އެހެން ހާލަތެކެވެ.

މާޒީގެ އުފާވެރި ދުވަސްތަކުގެ ތެރެއިން ދުވަހެކެވެ. މެންދުރު ކުރީގެ ވަގުތެވެ. އާދައިގެ މަތިން އަހަރެން އުޅުނީ ގޭތެރޭގައި، މަންމައާއެކު ކޮންމެވެސް މަސައްކަތެއްގައެވެ. އިރުކޮޅަކުން ގެއަށް އައިސް ވަނީ ބައްޕައެވެ. ބައްޕަގެ މޫނުމަތީން އަހަންނަށް ފެނުނީ، އުފާވެރިކަމުގެ ކުލަތައް ވިދަވިދާ ހުރިތަނެވެ. ގެއަށް ވަންގޮތަށް އަހަރެންގެ ގައިގައި ބައްދާލުމަށްފަހު، ދިން ޚަބަރެއްގެ ސަބަބުން، އަހަރެންގެ ހިތް އުފަލުން ނަށާންފެށިއެވެ. އަހަރެން ދެކެމުން އައި ހުވަފެން ހަޤީޤަތަކަށް ވީތީއެވެ. އަހަރެން ހުރީ މަތީ ތަޢުލީމަށް ފެންބޮވައިގެންފައެވެ. އެ ފުރުސަތު އަހަންނަށް ތަނަވަސްވީއެވެ. ދެ ލޮލުން ކަރުނަ ހިލުނީ، ލިބުނު އުފަލެއްގެ ބޮޑުކަމުންނެވެ. އެ މަންޒަރު ފެނިފައި، މަންމައާއި ބައްޕަގެ ދެ ލޯ ވެސް ފެންކަޅިވިއެވެ.

އެއީ ބައްޕައާއި މަންމަ ވެސް ކުރަމުން ގެންދިޔަ ވަރަށް ފޮނި އުއްމީދެކެވެ. ދެކެމުން އައި ޒަމާންވީ ހުވަފެނެކެވެ. އަހަރެން ދުނިޔެއަށް އުފަންވި ދުވަހުން ފެށިގެން، ރެއާއި ދުވާލު ބައްޕަ މަސައްކަތް ކުރީ، އަހަރެންގެ ކުރިމަގަށް ޓަކައެވެ. މަންމައާއި ބައްޕަގެ އިތުރު ފުރާނައެއް ނެތުމުން، އެ ދެ މީހުން ލާ ކޮންމެ ނޭވާއަކީ އަހަންނަށް ޓަކައި ލާ ނޭވާއަކަށް ހެދިއެވެ. އެތައް ޤުރުބާނީއެއް ވެގެން، އެތައް ދަލެއް އޮހޮރައިގެން، އަހަރެންގެ މަތީ ތައުލީމަށް ބައްޕަ ފައިސާ ހަމަކުރީ، މީހަކަށް ނުދަރައެވެ. ކޮންމެއަކަސް ލިބުނު އުފަލާއެކު، އެ ރޭ އަހަރެމެން ނިދީ، މާދަމާއަށް ޓަކައި ފޮނި އުއްމީދުތަކެއް ކުރަމުންނެވެ.

އިންސާނުން ކަންކަން ތަދުބީރު ކުރަމުން އަންނައިރު، ތަޤުދީރުގެ އަތުން ކުރަހާ ކުރެހުމުގެ ކިއްސަރެއް، ކުލައެއް އިންސާނާއަކަށް ކުޑަކޮށް ވެސް ރޭކާނުލައެވެ. އަހަރެންގެ ޙަޔާތަކީ، އޭގެ ދިރިހުރި މިސާލެކެވެ. ޖެހިގެން އައި ދުވަހުގެ އިރު، ފެނުން ތޮޅިލީ، އުފާވެރިކަމުގެ ރަން ދޯދިތަކުން އަހަރެމެންގެ ހިތްތައް އަލިކުރަމުން އުޖާލާކުރަމުންނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެ އުފާވެރިކަން ކުޑަ ހިނދުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި، ވަޅުޖަހައިފިއެވެ. ނާމާންކަމާއި ބިރުވެރިކަން އަހަރެމެން ވަށާލައިފިއެވެ. ނޭވާ ހާސްކޮށްލައިފިއެވެ. އޭޝިޔާގެ ގައުމުތައް ތަޅައި ސުންނާފަތިކުރި، ބިރުވެރި ސުނާމީގެ ނުރައްކާތެރި ހަމަލާގެ ޝިކާރައަކަށް، އަހަރެންގެ މަންމައާއި ބައްޕަ ވެގެންދިޔައީ، އަހަރެންގެ ހިތް ކަތިލާފައެވެ. އަތްފައި ކޮށައިގެން، އުމުރު ދުވަހު ބައްޕަ ކުރި މަސައްކަތުން އެޅި ގެގަނޑު، ފުނޑުފުނޑުވެ، ބިމާ ހަމަވީ އަހަރެން ބިކަކޮށްފައެވެ.

އިއްޔެއަކީ އަހަރެން އަޑުގެކޮޅަށް ހެމުން ގެންދިޔަ އުފާވެރި ދުވަހެކެވެ. މިއަދަކީ އަހަރެން ގިސްލައި ރޮމުން ގެންދާ ހިތާމައިގެ ދުވަހެކެވެ. އިންސާނެއްގެ ލޮލުން ކަރުނަ ހުސްވާނޭ ނަމަ، ކަރުނަ ހުސްވާ ވަރަށް އެ ދުވަހު އަހަރެންގެ ދެ ލޮލުން ކަރުނަ ފޭބިއެވެ. ރޮއިރޮއި ދެ ލޯ ފާރުވިއެވެ.

އެ ދުވަހަށްފަހު އަހަރެން ދުނިޔެއަށް ގިނަވެއްޖެއެވެ. މުސްތަގުބަލަށް ޓަކައި ކުރި ފޮނި އުއްމީދުތައް، އޮޔަށް ވަޔަށް ބެހިގެން ހިނގައްޖެއެވެ. ބައެއް ފަހަރު ހިތަށް އަރައެވެ. މަންމައާއި ބައްޕަ ގެންދެވި މަގުން، އަހަރެން ވެސް ގެންދެވި ނަމައެވެ. އެކަނިމާ އެކަނި މި އޮތް ބޮޑު ދުނިޔޭގައި އުޅޭނީ ކިހިނެއް ބާވައެވެ؟ އަމިއްލައަށް މަރުވުމަކީ ފާފައެކެވެ. ބޮޑުވެގެންވާ ފާފައެކެވެ. އަހަރެމެން މުސްލިމުންގެ މައްޗަށް، ﷲ ވަނީ އެކަން ހަރާން ކުރައްވާފައެވެ. އެހެންނޫންނަމަ، އެ ދުވަހު، އެ ޅަ އެތި އަހަންނަށް އެޅުނީސް ކަންނޭނގެއެވެ.

ލޯ މަރައިލާއިރަށް ހީވަނީ މަންމަގެ އޯގާވެރި މޫނު ފެންނަހެންނެވެ. ބައްޕަގެ ނިއަނެތި އަޑު އިވޭހެންނެވެ. ހީނލާފައި ގޮވައިލާ ހެންނެވެ. ލޯ ހުޅުވައިލުމާއެކު، އެ ހުރިހައި ކަމެއް އަވާމެންދުރަށް ވެދެއެވެ. މި ފަދަ ހާލެއްގައި "ރެފިއުޖީ"އެއްގެ ގޮތުގައި، ވަގުތީ ހިޔަލުގެ އުދާސް ދުނިޔޭގައި އުޅެނިކޮށް، ކޮންމެވެސް ގޮތަކުން ދިވެހިރާއްޖެއަށް އައުމުގެ ފުރުޞަތު އަހަންނަށް ލިބުނެވެ. ހެޔޮއެދޭ އަވައްޓެރިއެއްގެ މަސައްކަތުންނެވެ. ދިރިހުރުމުގެ އުއްމީދު ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް އާވިއެވެ.

ދިވެހިރާއްޖެއަށް އަހަރެން އައީ، ގެއެއްގައި ގެންގުޅޭ ކުއްޖެއްގެ ގޮތުގައި ކަމަށް ވިޔަސް، ފޮނި އުއްމީދަކާއެކުގައެވެ. މުސާރައެއް ލިބޭނޭކަން އެނގޭތީއެވެ. ކިޔަވައިގެން މޮޅު މީހަކަށް ވުމަށް ދެކެމުން އަންނަ ހުވަފެން ޙަޤީޤަތަކަށް ހަދަން އަދިވެސް ބޭނުންވާތީއެވެ.

ދިވެހިރާއްޖޭގައި އަހަރެން ދިރިއުޅޭތާ ތިން އަހަރު ވަނީއެވެ. މި ގައުމުން އަހަންނަށް ފެނުނީ ވަރަށް ތަފާތު މަންޒަރެކެވެ. ކުރެވެމުން އަންނަނީ ތަފާތު ތަޖުރިބާއެކެވެ. މިއީ އަމާން ވެށްޓެކެވެ. ހިތްހެޔޮ ރައްޔިތެކެވެ. ރީތި ސާފު މާޙައުލެކެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ނަސީބު ލިބުނީ ނުހަނު ހިތްހެޔޮ އޯގާވެރި ދެމަފިރިންގެ ގާތުގައެވެ.

މާޒީގެ ހިތްދަތި ޞަފުޙާތަކުގައި ބިތްޖެހިފައި އިންދާ ކަންފަތުގައި ޖެހުނީ، ފޯނު ރަނގަބީލުވާންފެށި އަޑެވެ. އަހަރެން އަވަސްއަވަހަށް ފޯނު ނެގީމެވެ. އެ ކޮޅުން ވާހަކަ ދެއްކީ މެޑަމްއެވެ. އޭނާ އޮފީސް ނިންމާފައި ގެއަށް އަންނަނީއެވެ. ދަރީންކޮޅު ނިދީތޯ ސުވާލުކޮށްލިއެވެ. ނަސީބަކުން ޕާން ގަންނަން ދާކަށް މި ރެއަކު ނުޖެހުނެވެ. މެޑަމް އަންނަނީ ޕާނާއި ގެއަށް ބޭނުންވާ އެހެނިހެން ތަކެތި ވެސް ގަނެގެންނެވެ. (ނިމުނީ)

ފަހުގެ ޚަބަރު

މުޒާހަރާ ކުރުމުން އެކްޓަރު އިމްރާން ޚާން އިންޑިއާއިން ބޭރުކުރަނީ

އިންޑިއާގެ އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނާ ދެކޮޅަށް ކުރި ސިޔާސީ މުޒާހަރާއެއްގައި ބައިވެރިވެ، ވިސާގެ ގަވާއިދާ ޚިލާފުވުމުން އެމެރިކާގެ ރައްޔިތެއް ކަމަށްވާ އެކްޓަރު އިމްރާން ޚާން މި މަހުގެ 28 ގެ ކުރިން އިންޑިއާއިން ފުރުމަށް އަންގައިފިއެވެ. އޭނާ ގައުމުން ބޭރުކުރަން ނިންމީ ބޭރު ގައުމުތަކުގެ މީހުން ސިޔާސީ ހަރަކާތްތަކުގައި ބައިވެރިވުން މަނާކުރާ ގާނޫނާ ޚިލާފުވުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

ހިކޭ ބޭހުން ނިޔަފައްޗާއި އިސްތަށި ފޭބުމުގެ ފުރުސަތު އޮވޭ

ބަރުދަން ލުއިކުރުމަށް ބޭނުންކުރާ "ޖީއެލްޕީ-1" ބޭސްތަކުގެ ސަބަބުން ނިޔަފަތި ނެއްޓުމާއި، ނިޔަފަތީގެ ކުލަ ބަދަލުވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވާކަމަށް އާ ދިރާސާއަކުން ވަނީ ދައްކާފައެވެ. މި ބޭސް ބޭނުންކުރާ މީހުންގެ މެދުގައި ނިޔަފަތީގެ މައްސަލަތައް ދިމާވުން ދެ ގުނަ އިތުރު ނަމަވެސް، މިއީ ސީދާ ބޭހުގެ ސަބަބުން ނުވަތަ ބަރުދަން ލުއިވުމާ ގުޅިގެން ދިމާވާ ކަމެއްތޯ ކަށަވަރުކުރުމަށް އިތުރު ދިރާސާތައް ބޭނުންވެއެވެ.

ފަލަސްތީނަށް އެހީވާތީ ސެލީ ރޫނީގެ ފޮތްތައް ޔޫކޭގައި ނުވިއްކޭނެ

މަޝްހޫރު ލިޔުންތެރިޔާ ސެލީ ރޫނީ ފަލަސްތީން އެކްޝަން ޖަމާއަތަށް މާލީގޮތުން އެހީތެރިވާތީ، އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ގާނޫނުތަކާ ފުށުއަރާތީ އޭނާގެ ފޮތްތައް އެ ގައުމުގައި ވިއްކުން ހުއްޓާލައިފިއެވެ. މި ނިންމުން ނިންމީ ފޮތްތަކުން ލިބޭ ރޯޔަލްޓީ ފައިސާ ޓެރަރިސްޓް ޖަމާއަތެއްގެ ގޮތުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ބަޔަކަށް ދިނުމަކީ ޖިނާއީ ކުށަކަށް ވެދާނެތީ، ޕަބްލިޝަރާ މަޝްވަރާކުރުމަށްފަހުގައެވެ. މީގެ ސަބަބުން އިނގިރޭސިވިލާތުގައި އޭނާގެ ފޮތްތައް ސަޕްލައިކުރުމާއި އީ-ބުކް ވިއްކުން މިހާރު ވަނީ މެދުކަނޑާލާފައެވެ.

އިޒްރޭލަށް ތާއީދުކުރާތީ ބޮޗެލީގެ ކޮންސަޓް ހުއްޓުވަން ގޮވާލައިފި

އިޓަލީގެ ލަވަކިޔުންތެރިޔާ އެންޑްރިއާ ބޮޗެލީ އިޒްރޭލަށް ތާއީދުކުރާތީ، އިންޑޮނޭޝިއާގައި ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ އޭނާގެ ކޮންސަޓްތައް ކެންސަލްކުރުމަށް އެ ގައުމުގެ އެންމެ މަތީ އިސްލާމީ ކައުންސިލުން ގޮވާލައިފިއެވެ. އެ ކައުންސިލުން ބުނާގޮތުގައި އިޒްރޭލުގެ އަސްކަރިއްޔާއަށް ފަންޑު ހޯދައިދިނުމުގައި ބައިވެރިވެފައިވާ ފަރާތަކަށް ފުރުސަތު ދިނުމަކީ އިންޑޮނޭޝިއާގެ ގައުމީ މިންގަނޑުތަކާއި ދީނީ އިރުޝާދުތަކާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ.

ރަސެލް ބްރޭންޑްގެ ރޭޕް މައްސަލައިގެ ޝަރީއަތް ފަށައިފި

ރަސެލް ބްރޭންޑްގެ މައްޗަށް ކުރެވޭ ރޭޕް ކުރުމާއި ޖިންސީ ގޯނާގެ ގިނަ ދައުވާތަކެއްގެ ޝަރީއަތް އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ކޯޓެއްގައި ފަށައިފިއެވެ. 1999 އިން 2009 އާ ދެމެދު ހަ އަންހެނަކަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރި ކަމަށް ކުރެވޭ މި ތުހުމަތުތަކަށް އޭނާ އިންކާރު ކުރާއިރު، ޕްރޮސެކިއުޓަރުން މިހާރު ދަނީ މައްސަލައިގެ ބަޔާންތައް ހުށަހަޅަމުންނެވެ.

4،700 އަހަރުވީ ޝިޕްރެކެއް ތުރުކީއިން ފެނިއްޖެ

ތުރުކީގެ އަންޓަލްޔާ އައްސޭރިފަށުން 4،700 އަހަރުވީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ ދުވަސްވީ ޝިޕްރެކްގެ ބައިތައް ފެނިފައިވާ ކަމަށް އާސާރީ މާހިރުން ހާމަކޮށްފިއެވެ. ކަނޑުގެ 30 މީޓަރު އަޑިން ފެނުނު މި ވިޔަފާރި އުޅަނދުން މަށިން ހަދާފައިވާ ގިނަ އަދަދެއްގެ މުދާ ރައްކާކުރާ ތަކެއްޗާއި ހިލަ ނަގިލިތަކެއް ފެނިފައިވާއިރު، މިއީ މިސްރުގެ ޕިރަމިޑްތައް ބިނާކުރި ދުވަސްވަރުގެ އުޅަނދެއް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

ޓޫޕަކް ޝަކޫރު މަރާލުމުން އުމުރު ދުވަހުގެ ޖަލު ހުކުމެއް

މަޝްހޫރު ރެޕް ފަންނާނު ޓޫޕަކް ޝަކޫރު މަރާލުމުގެ މޭސްތިރިޔާގެ ގޮތުގައި ކުށް ސާބިތުވި ކުރީގެ ގޭންގު ލީޑަރު ޑުއޭން "ކެފީ ޑީ" ޑޭވިސްގެ މައްޗަށް އުމުރު ދުވަހުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވުމަށް ތައްޔާރުވެއްޖެއެވެ. މިއީ 1996 ވަނަ އަހަރު ހިނގި މި މަރުގެ މައްސަލައިގައި ގާތްގަނޑަކަށް ތިން ދަހަރު ފަހުން ދައުވާ އުފުލި ކުށް ސާބިތުވި ހަމައެކަނި މީހާއެވެ. ޑޭވިސްގެ މައްޗަށް މި ކުށް ސާބިތުވީ ޓޫޕަކްގެ ފަރާތުން އޭނާގެ އާއިލާ މީހަކަށް ލިބުނު އަނިޔާއެއްގެ ބަދަލުހިފުމަށް މި މަރު ރޭވިކަން ހާމަވުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox