އިގުތިސޯދީ މަސައްކަތްތަކަށާއި ޕްރޮޖެކްޓްތަކަށް ވަގުތީ ގޮތުން އެތެރެކުރާ މުދަލުގެ އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީ ހިމެނޭހެން، ކަސްޓަމްސްއަށް ނުލިބި ހުރި ފައިސާ ހޯދުމުގައި ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް އެބަހުރި ކަމަށް އެ އިދާރާގެ އޮޑިޓް ރިޕޯޓުގައި ބުނެފި އެވެ.
އޮޑިޓާ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ނެރުނު މޯލްޑިވްސް ކަސްޓަމްސް ސާވިސްގެ 2023 ވަނަ އަހަރުގެ މާލީ އޮޑިޓް ރިޕޯޓުގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި، އެ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް ދައުލަތަށް ލިބެންޖެހޭ 461 މިލިއަން ރުފިޔާ ނުލިބި އެބަހުއްޓެވެ. މީގެ ތެރެއިން 95 ޕަސެންޓަކީ އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީ އެވެ. ދެން ހިމެނެނީ ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި ލިބެންޖެހޭ ފަސް ޕަސެންޓާއި އެހެނިހެން ފީތަކެވެ.
އޮޑިޓް ރިޕޯޓުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި ނުލިބި ހުރި އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީގެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާކުރަނީ ރާއްޖޭގެ އެކްސްޕޯޓް އިމްޕޯޓް ގާނޫނުގެ އަށް ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ވަގުތީ ގޮތުން އެތެރެކުރި މުދަލުން ލިބެންޖެހޭ ފައިސާ އެވެ. މީގެ ތެރޭގައި އެކި ޕްރޮޖެކްޓްތަކަށް ޑިއުޓީ މައާފުކޮށްދީގެން ގެނެސްފައިވާ ތަކެތި ހިމެނެ އެވެ.
ނުލިބި ހުރި ފައިސާ ހޯދުމަށް ކަސްޓަމްސްގެ އުސޫލުތަކުގެ ދަށުން ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަމުންދާ ކަމަށް އެ އިދާރާއިން އޮޑިޓަށް މައުލޫމާތު ދިނެވެ.
އެ ގޮތުން ފައިސާ ނުދައްކާ ފަރާތްތަކަށް 30 ދުވަހުގެ ނޯޓިސް ފޮނުވަ އެވެ. އެ މުއްދަތު ހަމަވުމުގެ ފަސް ދުވަސް ކުރިން، ފައިސާ ދެއްކުމަށް ހަނދާންކޮށްދީ އިތުރު ލިޔުމެއް ދެ އެވެ. އެ މުއްދަތުގައި ފައިސާ ނުދައްކައިފިނަމަ، އެ ފަރާތްތަކަށް ދޭ ހިދުމަތްތައް ވަގުތީ ގޮތުން މެދުކަނޑާލަ އެވެ. އަދި އޭގެ ފަހުން އެ މައްސަލަތައް ޝަރީއަތަށް ހުށަހަޅަ އެވެ.
ނަމަވެސް މި ފިޔަވަޅުތަކާއެކު ވެސް ފައިސާ ހޯދުމަށް ބޮޑެތި ހުރަސްތަކެއް ހުރި ކަމަށް ކަސްޓަމްސްއިން ބުންޏެވެ. އެންމެ ބޮޑު އެއް ގޮންޖެހުމަކީ ޝަރީއަތުގެ މަރުހަލާ ނިމި ހުކުމް އިއްވާފައިވީ ނަމަވެސް، އެ ހުކުމްތައް ތަންފީޒު ނުކުރެވި ގިނަ ދުވަސްވުމެވެ. ކޯޓު ހުކުމް ތަންފީޒުކުރުމުގެ މަރުހަލާގައި އެކަނިވެސް 160.5 މިލިއަން ރުފިޔާ ނުލިބި އެބަހުއްޓެވެ.
މީގެ އިތުރުން އިގްތިސާދީ މަސައްކަތްތަކަށް ގެންނަ މުދަލުގެ ޑިއުޓީ މައާފުކުރުމަށް ފަހު، އަނބުރާ ޑިއުޓީ ނަގަން ޖެހޭ ހާލަތްތައް ދެނެގަތުމުގައި ހުރަސްތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. ކަމާބެހޭ ވުޒާރާތަކުން އެ މައުލޫމާތު ކަސްޓަމްސްއާ އެކަށީގެންވާ އަވަސްމިނެއްގައި ހިއްސާ ނުކުރެ އެވެ. އަދި އަނބުރާ ޑިއުޓީ ހޯދޭނެ ހަރުދަނާ ގާނޫނީ ނިޒާމެއް ނެތުމަކީ ވެސް ފައިސާ ހޯދަން އޮތް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ.
މި މައްސަލަތައް ހައްލުކުރުމަށް އޮޑިޓާ ޖެނެރަލް ވަނީ ފައިސާ ނުދައްކާ ފަރާތްތަކާމެދު އަޅާ ފިޔަވަޅުތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމަށް ކަމާގުޅޭ އިދާރާތަކާ މަޝްވަރާކުރުމަށް ލަފާދީފަ އެވެ. އަދި، ޑިއުޓީ އަލުން ނަގަންޖެހޭ ހާލަތްތަކުގައި އެ މައުލޫމާތު އަވަހަށް ހިއްސާކުރެވޭނެ އިންތިޒާމެއް ވުޒާރާތަކާއެކު ހަމަޖެއްސުމަށް ވެސް އެދުނެވެ.
ހަމައެއާއެކު ކޯޓު ހުކުމް ތަންފީޒުކުރުމުގައި ހުރި ދަތިތައް ހައްލުކޮށް، ގާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ލުއިތަކެއް ދީގެން ވިޔަސް ފައިސާ ހޯދަން މަސައްކަތްކުރުމަށް ކަސްޓަމްސްއަށް ވަނީ އަންގާފަ އެވެ. އަދި އިގުތިސޯދީ ބޭނުންތަކަށް އެތެރެކުރާ މުދަލުން އަނބުރާ ޑިއުޓީ ނެގޭނެ ފުރިހަމަ ރިކަވަރީ ނިޒާމެއް ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި، ގާނޫނާއި ގަވާއިދުތަކަށް ގެންނަން ޖެހޭ އިސްލާހުތައް އަވަހަށް ގެނައުމަށް ވެސް އޮޑިޓަ ޖެނެރަލް ލަފާދިނެވެ.
