މެލޭޝިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު މަހާތީރުގެ އަނބިކަނބަލުން އަވަހާރަވެއްޖެ

Sep 28, 2026, 2:27 PM
ފޮޓޯ: ރޮއިޓާސް

ފޮޓޯ: ރޮއިޓާސް

މެލޭޝިއާގައި އެންމެ ގިނަ ދުވަހު ބޮޑުވަޒީރުކަން ކުރެއްވި މަހާތީރު މުހައްމަދުގެ އަނބިކަނބަލުން އަދި އާންމު ސިއްހަތަށް ވަކާލާތު ކުރެއްވި ސިޓީ ހަސްމާ މުހައްމަދު އަލީ، އުމުރުފުޅުން 100 އަހަރުގައި މިއަދު އަވަހާރަވެއްޖެ އެވެ. 

މަހާތީރުގެ އޮފީހުން މައުލޫމާތު ދިން ގޮތުގައި، ސިޓީ ހަސްމާގެ ޖަނާޒާ މިއަދު ހަވީރު ބޭއްވުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފަ އެވެ. އަދި އެކަމަނާ ފަސްދާނުލުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ މެލޭޝިއާގެ އިދާރީ ވެރިރަށް ޕުތުރަޖާޔާގައި ހުންނަ މުސްލިމުންގެ ގަބުރުސްތާނެއްގަ އެވެ. ނަމަވެސް މިކަމާ ގުޅޭ އިތުރު ތަފްސީލެއް އެ އޮފީހުން ހާމައެއް ނުކުރެ އެވެ.

ބޮޑުވަޒީރު އަންވަރު އިބްރާހީމް ވަނީ ސިޓީ ހަސްމާ އަވަހާރަވުމާ ގުޅިގެން ތައުޒިޔާ ވިދާޅުވެފަ އެވެ. އަދި އެކަމަނާގެ ޖަނާޒާގެ ކަންކަން ދައުލަތުގެ ފުރިހަމަ އިއްޒަތުގައި ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް ވެސް އަންވަރު ވިދާޅުވި އެވެ.

އަންވަރު ނެރުއްވި ބަޔާނެއްގައި ވިދާޅުވީ، ސިޓީ ހަސްމާގެ ފަރާތްޕުޅުން ފެނިގެންދިޔަ މައިވަންތަ ސިފަތަކާއި، އެކަމަނާ ގައުމަށް ކޮށްދެއްވި އަގުހުރި ޚިދުމަތްތަކާއި ގުރުބާނީތައް މެލޭޝިއާގެ ރައްޔިތުން އަބަދުވެސް ހަނދާން ކުރާނެ ކަމަށެވެ.

ސިޓީ ހަސްމާގެ ފިރިކަލުން، އުމުރުފުޅުން 101 އަހަރުގެ މަހާތީރު މުހައްމަދަކީ މެލޭޝިއާ ޒަމާނީ ގައުމަކަށް ހެއްދެވުމުގެ މޭސްތިރިޔާގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭ ބޭފުޅެކެވެ. އެމަނިކުފާނު ވަނީ ދެ ފަހަރެއްގެ މަތިން، ޖުމްލަ 20 އަހަރަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަހު ބޮޑުވަޒީރުކަން ކުރައްވާފަ އެވެ.

މަހާތީރުގެ ފުރަތަމަ ދައުރު ކަމަށްވާ 1981 އިން 2003 އަށް، މެލޭޝިއާގެ ސިނާއީ ދާއިރާއަށް ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ގެންނަވައި، އެ ގައުމަކީ ދެކުނު އިރުމަތީ އޭޝިއާގެ އިގްތިސާދީ ގޮތުން އެންމެ ވަރުގަދަ އެއް ގައުމަށް ހެއްދެވި އެވެ.

މަލްޓި-ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ވަގުފު ފަންޑު، 1އެމްޑީބީގެ ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލައިގައި ބައިވެރިވި އޭރުގެ ލީޑަރު ނަޖީބު ރައްޒާގު ބަލިކުރެއްވުމަށް ފަހު، 2018 ވަނަ އަހަރު މަހާތީރު އަލުން ވެރިކަމަށް ވަޑައިގަތީ އެ ގައުމުގެ އެންމެ ދުވަސްވީ ބޮޑުވަޒީރުގެ ގޮތުގަ އެވެ. ނަމަވެސް، ސިޔާސީ ކޯޅުންތަކުގެ ތެރެއިން 2020 ވަނަ އަހަރު އެމަނިކުފާނުގެ ކޯލިޝަން ރޫޅުމާ ގުޅިގެން، ދެވަނަ ދައުރު ދެ އަހަރު ނުވަނީސް ވަނީ ނިމުމަކަށް އައިސްފަ އެވެ.

މަހާތީރާއި ސިޓީ ހަސްމާ ފުރަތަމަ ބައްދަލުވީ 1940 ގެ ފަހުކޮޅު ސިންގަޕޫރުގައި މެޑިކަލް ސްކޫލުން ކިޔަވަމުން ދިޔަ ދުވަސްވަރު އެވެ. މިދިޔަ އޯގަސްޓް މަހު ކައިވެންޏަށް 70 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކުރި މި ދެމަފިރިންގެ ހަތް ބޭފުޅުން ތިއްބަވަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ވިޔަފާވެރިޔާ މުޚްޒާނީ އާއި، އިޖުތިމާއީ ހަރަކާތްތެރިޔާ މަރީނާ މަހާތީރުގެ އިތުރުން ސިޔާސީ ބޭފުޅެއް ކަމަށްވާ މުޚްރިޒް މަހާތީރު ހިމެނިވަޑައިގަންނަވަ އެވެ.

ސިޓީ ހަސްމާއަކީ އަމިއްލަ ގޮތުން ވެސް އާންމުންގެ މެދުގައި މަގުބޫލު ބޭފުޅެކެވެ. މަހާތީރުގެ ހަރުކަށި އަދި ސީދާ ބަސްމަގާ ޚިލާފަށް، ސިޓީ ހަސްމާ ފާހަގަކުރެވިފައިވަނީ މަޑުމައިތިރި މިޒާޖެއްގެ، މަޖާ ބޭފުޅެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ.

އެކަމަނާއަކީ މަހާތީރުގެ އުފަން ސްޓޭޓް ކަމަށްވާ ކެޑާގެ މެޑިކަލް އޮފިސަރެއްގެ މަގާމަށް އައްޔަންކުރި ފުރަތަމަ އަންހެން ބޭފުޅާ އެވެ. އަދި ބޮޑުވަޒީރުގެ އަނބިކަނބަލުންގެ ހައިސިއްޔަތުން، މައިންގެ ސިއްހަތާއި އާއިލާ ރޭވުމުގެ އިތުރުން އިޖުތިމާއީ އެކި ދާއިރާތަކުން އެކަމަނާ ވަނީ ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރައްވާފަ އެވެ.

މަހާތީރު ކުރިން ސިފަކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، އެމަނިކުފާނުގެ ކާމިޔާބީގެ ފަހަތުގައި ހުރި އެންމެ ވަރުގަދަ ތަނބަކީ ސިޓީ ހަސްމާ އެވެ. އަދި އެ ދުވަސްވަރު މެލޭޝިއާގެ މެލޭ ދަރިކޮޅުގެ އަންހެނުންގެ މެދުގައި ޔުނިވަސިޓީ ތައުލީމަކީ ނާދިރު ކަމަކަށް ވީނަމަވެސް، ޑިގްރީއެއް ހާސިލުކުރެއްވުމަށް ސިޓީ ހަސްމާ ކުރެއްވި ހިތްވަރަށް މަހާތީރު ތައުރީފު ކުރެއްވި އެވެ.

"އެކަމުން ދޭހަކޮށްދެނީ އެކަމަނާގެ ޝަޚްސިއްޔަތުގެ ވަރުގަދަކަން،" 2018 ވަނަ އަހަރު ސީއެންއެންއަށް ދެއްވި އިންޓަވިއުއެއްގައި މަހާތީރު ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ނަޖީބު ރައްޒާގަށް އެހީވުމަށް 9.25 މިލިއަން ރިންގިޓް އެއްކޮށްފި

މެލޭޝިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބު ރައްޒާގު ގޭބަންދަށް ބަދަލުކުރުމަށް ބޭނުންވާ 50 މިލިއަން ރިންގިޓްގެ ތެރެއިން މިހާތަނަށް އެއްކުރެވިފައިވަނީ 9.25 މިލިއަން ރިންގިޓެވެ. ނަޖީބަށް ދީފައިވާ ލުއިތަކާއެކު ގޭބަންދަށް ބަދަލުވެވޭނީ ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ފައިސާ އެއްކޮށް ދައްކައި ނިންމުމުން ކަމަށް އެގައުމުގެ ބޮޑުވަޒީރުގެ ނައިބު ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.

މަރާލާފައި އޮތް 10 ވަނަ އަންހެނެއްގެ ހަށިގަނޑު ފެނިއްޖެ

ދެކުނު އެފްރިކާގެ ޖޯހަނަސްބާގް ސަރަހައްދުން މަރާލާފައި އޮތް 10 ވަނަ އަންހެނެއްގެ ހަށިގަނޑު ފެނުމާ ގުޅިގެން، މިއީ "ސީރިއަލް ކިލާ" އެއްގެ އަމަލެއް ކަމަށް ފުލުހުން ތުހުމަތުކޮށްފިއެވެ. މި މަރުތަކުގެ ސަބަބުން އެ ސަރަހައްދުގެ އަންހެނުންގެ މެދުގައި ބޮޑު ބިރުވެރިކަމެއް އުފެދިފައިވާއިރު، ފެނުނު ހުރިހާ ހަށިގަނޑުތަކެއްގެ މަރުގައިވެސް އެއްގޮތް ކަންތައްތަކެއް ހުރިކަން ފާހަގަކުރެވިފައިވެއެވެ.

އިންޑިއާ އާއި ނޭޕާލަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހި 19 މީހުން މަރުވެއްޖެ

އިންޑިއާގެ އުއްތަރު ޕްރަދޭޝްއަށާއި ނޭޕާލަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހި، ފެންބޮޑުވުމާއި ބިންގަނޑު ކަނޑައިގެން ދިއުމުގެ ހާދިސާތަކުގައި 19 މީހުން މަރުވެ 10 މީހަކު ވަނީ ގެއްލިފައެވެ. މި މޫސުމީ ހާދިސާތަކުގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ ގެދޮރަށް ގެއްލުންވެފައިވާއިރު، ނޭޕާލުގެ ގިނަ ސަރަހައްދުތަކެއްގައި ކުއްލި ފެންބޮޑުވުމުގެ ބިރު އޮތްކަމުގެ އިންޒާރު ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ވަނީ ދީފައެވެ.

އީރާނުގެ ހުށަހެޅުން ޓްރަމްޕް ގަބޫލެއްނުކުރެއްވި

ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި އަލުން ހުޅުވާލުމަށް އީރާނުން ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުންތައް ގަބޫލުކުރެވެން ނެތް ކަމަށް ވިދާޅުވެ، އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް އެ ހުށަހެޅުން ބޭރުކޮށްލައްވައިފިއެވެ. މީގެ ރަސްމީ ޖަވާބެއް ލިބެންދެން މަޑުކުރާނެ ކަމަށް އީރާނުން ބުނާއިރު، މި ކަނޑުއޮޅިއަކީ ދުނިޔޭގެ ތެލާއި ގޭހުގެ ސަޕްލައިގެ ބޮޑު ބައެއް ދަތުރުކުރާ މުހިންމު ސަރަހައްދެކެވެ.

ބްރެޒިލްގައި އޮންލައިންކޮށް ޖުވާކުޅުން މަނާކޮށްފި

ބްރެޒިލްގައި އޮންލައިންކޮށް ޖުވާކުޅުމާއި ބެޓްކުރުން މަނާކުރުމަށް އެ ގައުމުގެ ރައީސް ލޫލާ ދަ ސިލްވާ ވަގުތީ އަމުރެއް ނެރުއްވައިފިއެވެ. މި ފިޔަވަޅު އެޅުއްވީ ޖުވާގެ ސަބަބުން އާއިލާތަކުގެ އާމްދަނީއަށް ގެއްލުންވެ، އިޖުތިމާއީ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކެއް ކުރިމަތިވަމުންދާތީ ގައުމު ސަލާމަތްކުރުމުގެ މަގުސަދުގައެވެ. އިންތިޚާބާ ގާތްވެފައިވަނިކޮށް ނިންމެވި މި ނިންމެވުން ދާއިމީ ކުރުމަށް ކުރިއަށް އޮތް 120 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ކޮންގްރެސްގެ ހުއްދަ ހޯދަންޖެހޭނެއެވެ.

ޓްރަމްޕްގެ އެއާ ފޯސް ވަންގައި ސީއެންއެން ދަތުރުކުރުން މަނާކޮށްފި

އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ޓެނެސީއަށް ކުރައްވާ ދަތުރުފުޅުގައި، ރަސްމީ މަތިންދާބޯޓު "އެއާ ފޯސް ވަން" ގައި ސީއެންއެން ދަތުރުކުރުން ވައިޓް ހައުސްއިން މަނާކޮށްފިއެވެ. މިއީ ޓްރަމްޕްގެ ސަރުކާރާއި މީޑިއާތަކާ ދެމެދު އުފެދިފައިވާ ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ތެރެއިން އެޅި ފިޔަވަޅެއް ކަމަށްވާއިރު، މީގެ ކުރިންވެސް ބައެއް ނޫސްވެރިން ވައިޓް ހައުސްއަށް ވަނުން ވަނީ މަނާކޮށްފައެވެ. ނޫސްވެރިކަމުގެ މިނިވަންކަމަށް ހުރަސްއަޅާ ކަމަށް ބުނެ މީޑިއާ އިދާރާތަކުން މި ނިންމުމާ ދެކޮޅަށް ގާނޫނީ ފިޔަވަޅު އަޅާނެ ކަމަށް ވަނީ ބުނެފައެވެ.

ހޯރްމޫޒް ހުޅުވާލުމަށް އީރާނުން އެމެރިކާއަށް ހުށަހެޅުމެއް

ހޯރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި އަލުން ހުޅުވާލުމަށްޓަކައި ވަކި ޝަރުތުތަކަކާއެކު އީރާނުން އެމެރިކާއަށް ހުށަހެޅުމެއް ފޮނުވާފައިވާއިރު، މިކަމުގައި ގޮތެއް ނިންމުމުގެ އިޚުތިޔާރު މިހާރު އޮތީ އެމެރިކާއަށެވެ. ނަމަވެސް ރިޕޯޓުތައް ބުނާގޮތުން ރައީސް ޓްރަމްޕް ވަނީ އީރާނުގެ މި ހުށަހެޅުން ބޭރުކޮށްލައްވައި، އެ ގައުމަށް އަސްކަރީ ހަމަލާތަކެއް ދިނުމުގެ އިޝާރާތެއް ކުރައްވާފައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox