ޖަޕާނުގައި 100 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންގެ އަދަދު އެއްލައްކައަށް

Sep 16, 2026, 7:30 AM
ޖަޕާނުގެ އުމުރުން 100 އަހަރުގެ އަންހެނަކު.

ޖަޕާނުގެ އުމުރުން 100 އަހަރުގެ އަންހެނަކު.

ޖަޕާނުގައި އުމުރުން 100 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންގެ އަދަދު ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެއްލައްކައަށް ވުރެ މައްޗަށް އަރައިފި އެވެ.

ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ޖަޕާނުގައި މިހާރު އުމުރުން 100 އަހަރު ފުރިފައިވާ 107,677 މީހުން އެބަތިއްބެވެ. މިއީ ދުނިޔޭގެ ނިސްބަތުން އެންމެ ގިނަ އަދަދެއްގެ މުސްކުޅިން އެއް ގައުމެއްގައި ދިރިއުޅޭ މިންވަރެވެ.

މީގެ ތެރެއިން 88 އިންސައްތައަކީ އަންހެނުންނެވެ. އެ ގައުމުގެ އެންމެ ދުވަސްވީ އަންހެނަކީ ކިޔޯޓޯ ސިޓީއަށް ނިސްބަތްވާ އުމުރުން 114 އަހަރުގެ ކިޝިމޯޓޯ ފުޔޯ އެވެ. އަދި އެންމެ ދުވަސްވީ ފިރިހެނަކީ ކުމަމޯޓޯއަށް ނިސްބަތްވާ އުމުރުން 112 އަހަރުގެ ކާޓޯ ހިކާރޫ އެވެ.

ބޭސްވެރިކަމާއި ޓެކްނޮލޮޖީއަށް އައިސްފައިވާ ކުރިއެރުންތަކަށް އިޝާރާތް ކުރައްވައި، ހެލްތު މިނިސްޓަރު ކެނިޗީރޯ އުއެނޯ ވިދާޅުވީ، ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު ދިގު މުއްދަތަކަށް ދުޅަހެޔޮކަމާއި ހަރަކާތްތެރިކަމާއެކު ދިރިއުޅެމުންދާތީ އެކަމާ އުފާކުރައްވާ ކަމަށެވެ.

ނަމަވެސް، ދެމެހެއްޓެނިވި އިޖުތިމާއީ ރައްކާތެރިކަމުގެ ނިޒާމެއް ގާއިމުކުރުމުގައި ޖަޕާނަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ގޮންޖެހުންތަކާ މެދު ކެނިޗީރޯ ވަނީ އިންޒާރު ދެއްވާފަ އެވެ.

މާހިރުން ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި ޖަޕާނު މީހުންގެ އުމުރު ދިގުވުމުގެ ފަހަތުގައިވާ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކަކީ އެ މީހުންގެ ދުޅަހެޔޮ ކެއުމުގެ އާދަތަކާއި ހަރަކާތްތެރި ދިރިއުޅުމެވެ.

ޖަޒީރާ ގައުމެއްގެ ގޮތުގައި އޮތް ޖަޕާނުގެ ކެއުންތަކުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ހިމެނެނީ މަހާއި، ތަރުކާރީ އަދި ބަތެވެ. މިއީ ހުޅަނގުގެ ގައުމުތަކުގެ ކެއުންތަކާ އަޅާބަލާއިރު ސަރުބީ ނުވަތަ "ސެޗުރޭޓެޑް ފެޓް" މާ މަދު ކެއުންތަކެކެވެ.

މީގެ އިތުރުން، އެ ގައުމުގެ ދުވަސްވީ މީހުންނަކީ ގަވާއިދުން ހިނގާބިނގާވެ އުޅޭ، އާންމު ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމު ބޭނުންކުރާ، ބައިސްކަލް ދުއްވާ އަދި ކަސްރަތުކުރުމުގައި ވަގުތު ހޭދަކުރާ ބައެކެވެ.

ޖަޕާނުގެ އާބާދީ މުސްކުޅިވަމުންދާތާ އަހަރުތަކެއް ވެފައިވާއިރު، ފާއިތުވި 10 އަހަރަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަހު އެ ގައުމުގައި ތުއްތު ކުދިންގެ ނެޕީއަށް ވުރެ ބޮޑެތި މީހުންގެ ނެޕީ ވިކޭ މިންވަރު ވަނީ އިތުރުވެފަ އެވެ.

ކުންފުނިތަކުން ވެސް ދަނީ ދުވަސްވީ މީހުންނަށް ހާއްސަކޮށްގެން އާ އުފެއްދުންތައް ތައާރަފުކުރަމުންނެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ހަށިގަނޑުގެ ގުނަވަންތައް ހަރަކާތްތެރިކުރުމަށް އެހީތެރިވެދޭ "ޕަވާޑް އެކްސޯސްކެލެޓަން" އާއި، އަމިއްލައަށް ފޯކަސް އެޖަސްޓްކޮށްދޭ އައިނު ހިމެނެ އެވެ.

އާބާދީއެއް އެއް މިންވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމަށްޓަކައި ކޮންމެ އަންހެނަކު އެވްރެޖްކޮށް 2.1 ކުދިން ހޯދަން ޖެހެ އެވެ. ނަމަވެސް، ނިމިދިޔަ އަހަރު ޖަޕާނުގެ ދަރިމައިވުމުގެ ރޭޓު ވަނީ ރެކޯޑް މިންވަރަކަށް ދަށްވެ، 1.14 އަށް ވެއްޓިފަ އެވެ.

ނޭޝަނަލް އިންސްޓިޓިއުޓް އޮފް ޕޮޕިއުލޭޝަން އެންޑް ސޯޝަލް ސެކިއުރިޓީ ރިސާޗުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، 2008 ވަނަ އަހަރު 128 މިލިއަނުގައި ހުރި ޖަޕާނުގެ އާބާދީ، 2070 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށްދާއިރު 30 އިންސައްތަ ދަށްވެ، 87 މިލިއަނަށް ތިރިވާނެ ކަމަށް ލަފާކުރެވެ އެވެ.

މިހާރު ޖަޕާނުގެ އާބާދީގެ 30 އިންސައްތައަކީ އުމުރުން 65 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންނެވެ. އަދި 2070 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށްދާއިރު މި އަދަދު 40 އިންސައްތައާ ގާތްކުރާނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.

ޖަޕާނުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން މި ހާލަތު ސިފަކުރަނީ ގައުމުގެ ދެމިއޮތުމަށް އޮތް ނުރައްކަލެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. ބޮޑުވަޒީރު ސަނައޭ ތަކީޗީ ވަނީ އާބާދީ ދަށްވުމަކީ "ހިމޭން ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތެއް" ކަމަށް ވިދާޅުވެފަ އެވެ.

ޒުވާނުން ކުދިން ހޯދުމަށް ހިތްވަރު ދިނުމުގެ ގޮތުން ސަރުކާރުން ގިނަ މަޝްރޫއުތަކާއި ސަބްސިޑީތައް ދެމުންދިޔަ ނަމަވެސް، އޭގެ ސަބަބުން ދަރިމައިވުމުގެ ރޭޓަށް ކުރިއެރުމެއް ލިބޭ ތަނެއް ނުފެނެ އެވެ.

މާހިރުން ބުނާ ގޮތުގައި މީގެ ސަބަބުތައް ވަރަށް ގިނަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ކައިވެނިކުރާ މިންވަރު މަދުވުމާއި، ވަޒީފާގެ މައިދާނަށް ނުކުންނަ އަންހެނުންގެ އަދަދު އިތުރުވުމުގެ އިތުރުން، ކުދިން ބޮޑުކުރުމަށް ހިނގާ ހަރަދު ބޮޑުވުން ހިމެނެ އެވެ.

ފާއިތުވި އަހަރުތަކުގައި އެ ގައުމަށް ހިޖުރަކުރާ މީހުންގެ އަދަދު އިތުރުވެފައިވީ ނަމަވެސް، ބޭރު މީހުންގެ ނިސްބަތަކީ އާބާދީގެ އެންމެ 3 އިންސައްތަ އެވެ. އަދި އިތުރު ބޭރު މީހުން ބަލައިގަތުމާ ދެކޮޅު ހަދާ މީހުންގެ އަދަދު ދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

އާ ޖޭމްސް ބޮންޑަކަށް ރޮބަޓް ޕެޓިންސަން

ޖޭމްސް ބޮންޑުގެ ރޯލު ކުޅޭނެ އާ އެކްޓަރަކަށް އިނގިރޭސި އެކްޓަރު ރޮބަޓް ޕެޓިންސަން ހަމަޖައްސައި، 2028 ވަނަ އަހަރު ރިލީޒްކުރާ ބޮންޑު ސިލްސިލާގެ 26 ވަނަ ފިލްމު ޑެނިސް ވިލެނޫވް ޑައިރެކްޓްކުރާ ގޮތަށް އެމެޒޯން އެމްޖީއެމް އިން ވަނީ އިއުލާންކޮށްފައެވެ. މި ރޯލު ލިބުމަކީ ބޮޑު ޝަރަފެއް ކަމަށް ޕެޓިންސަން ބުނެފައިވާއިރު، މިއީ ޑެނިއަލް ކްރެއިގަށް ފަހު މި މަޝްހޫރު ޖާސޫސީ ރޯލުން ފެންނާނެ ހަތްވަނަ އެކްޓަރެވެ.

އަނދިރީގައި ފެންވެރުން ނިދި އައުން ފަސޭހަވޭތަ؟

ނިދުމުގެ ކުރިން އަނދިރީގައި ފެންވެރުމަކީ ހަށިގަނޑުން މެލަޓޯނިން އުފައްދައިދީ، ސިކުނޑި ހަމަޖައްސައިދީ އަވަހަށް ނިދި އައުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ކަމެއް ކަމަށް ސިއްހީ މާހިރުން ބުނެއެވެ. މިގޮތަށް ފެންވެރުމުން ހަށިގަނޑުގެ ފިނިހޫނުމިން ދަށްވެ، ދުވަހުގެ ސްޓްރެސް ކުޑަކޮށްދީ ނަފްސާނީ ގޮތުން އަރާމު ލިބިގެންދެއެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ނިދުމުގެ ބޮޑެތި ބަލިތަކަށް އޮތް ދާއިމީ ހައްލެއް ނޫންކަމަށް މާހިރުން ފާހަގަކުރެއެވެ.

ޕްރޮސްޓޭޓް ކެންސަރަށް ގަވާއިދުން ސްކްރީން ކުރަން ބުނެފި

ޕްރޮސްޓޭޓް ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވަމުންދާތީ، އެމެރިކަން ކެންސަރ ސޮސައިޓީން ވަނީ އުމުރުން 50 އަހަރާއި 69 އަހަރާ ދެމެދުގެ ފިރިހެނުން ގަވާއިދުން ސްކްރީން ކުރުމަށް އާ އިރުޝާދުތަކެއް ނެރެފައެވެ. މި ބަދަލުގެ ދަށުން ބަލީގެ ނުރައްކާ ބޮޑު މީހުން އުމުރުން 45 އަހަރުން ފެށިގެން ކޮންމެ އަހަރަކު ޓެސްޓުކުރަން ލަފާދީފައިވާއިރު، މީގެ މަގުސަދަކީ ބަލި ކުރީކޮޅު ދެނެގަނެ މަރުވާ މިންވަރު މަދުކުރުމެވެ.

ޓޭލާ ސުވިފްޓަކީ ފޭކު ސަޕޯޓަރެއް ކަމަށް ކުޅުންތެރިން ބުނެފި

ނިއުޔޯކް ނިކްސްގެ ބައެއް ކުޅުންތެރިން ޓޭލާ ސުވިފްޓަކީ ދެއްކުންތެރިކަމަށް މެޗުތަކަށް އަންނަ "ފޭކު" ސަޕޯޓަރެއް ކަމަށް ބުނުމުން، އެ ޓީމުން އޭނާގެ ދިފާއުގައި ވާހަކަދައްކައިފިއެވެ. ޓީމުގެ ތަރުޖަމާނު ވަނީ ސުވިފްޓަކީ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ޓީމަށް ސަޕޯޓްކުރާ ވަފާތެރިއެއްކަން ފާހަގަކޮށް، ކުޅުންތެރިންގެ ވާހަކަތައް ދޮގުކޮށްފައެވެ.

ގްލެޑިއޭޓާ 2" ގެ ސެޓުގައި ހިނގި ހާދިސާއަކާ ގުޅިގެން ކޯޓަށް

"ގްލެޑިއޭޓާ 2" ގެ މަންޒަރެއް ކުޅެމުން ދަނިކޮށް ހިނގި އަލިފާނުގެ ހާދިސާއެއްގައި ހަށިގަނޑުގެ 15 އިންސައްތަ ފިހުނު އެކްޓަރަކު، ފިލްމު އުފެއްދި ކުންފުންޏާ ދެކޮޅަށް ކޯޓުގައި ދައުވާކޮށްފިއެވެ. މި ހާދިސާގެ ޒިންމާ ފިލްމީ ކުންފުނިން އުފުލި ނަމަވެސް، ލިބުނު އަނިޔާތަކަށް ބަދަލުގެ ގޮތުގައި އެދިފައިވާ 200،000 ޕައުންޑް ދިނުމަށް އެ ކުންފުނިން ވަނީ އިންކާރުކޮށްފައެވެ.

ދިގުވާހަކަ: ބުނާށޭ ލޯބި ނުވަނީހޭ

މި ވާހަކައިގައި ކިޔައިދެނީ އިވާން އާއި މައިރާގެ މެދުގައި ހިނގި ލޯބިވެތި ވަގުތުކޮޅެއްގެ ވާހަކައެވެ. ނަމަވެސް، ކޮޓަރީގެ ބޭރުން ނަދާލް ގޮވައިލި އަޑަށް އެ ދެމީހުންގެ ހަރަކާތްތަކަށް ހުއްޓުމެއް އައިސް، މައިރާ ނަދާލަށް ޖަވާބުދީ އެތަނުން ދާން މަސައްކަތް ކުރެއެވެ.

ދުނިޔެ ވަށާ ހިނގުމުގައި 28 އަހަރު ހޭދަކުރި މީހެއް އެނބުރި ގެއަށް

ދުނިޔެ ވަށައި ހިނގުމަށް 28 އަހަރު ދުވަހު 31،000 މޭލުގެ ދަތުރެއް ކުރި އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ކާލް ބުޝްބީ، އޭނާގެ ދަތުރު ނިންމާލުމަށްފަހު އެނބުރި ގައުމަށް ގޮސްފިއެވެ. އަމިއްލަ ބާރުގައި އެކި ބައްރުތަކާއި ކަނޑުއޮޅިތައް ހުރަސްކޮށް އޭނާ ކުރި މި ދަތުރު ނިންމާލުމުން، އާއިލާ އާއި ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު ވަނީ އޭނާއަށް ހޫނު މަރުހަބާއެއް ކިޔާފައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox