ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ހިތަދޫ އުތުރު ދާއިރާގެ މެންބަރު މުހައްމަދު ސިނާންއަކީ މިއަދުން ފެށިގެން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރެއް ނޫނެވެ.
އެއާއެކު ވެރިކަން ހިންގާ ޕީޕަލްސް ނެޝަނަލް ކޮންގްރެސްގެ މެންބަރުންގެ އަދަދު 75 އިން 74 އަށް ވެއްޓުނީ އެވެ. އެކަމަކު، ޖުމްލަ 93 މެންބަރުން ހިމެނޭ މަޖިލީހުގެ ސުޕަމެޖޯރިޓީ ލިބެނީ އަދިވެސް ޕީއެންސީއަށެވެ.
ސިނާނުގެ ގޮނޑި ގެއްލުނީ ސާބިތު ދަރަންޏެއް އޮވެ، ހުކުމާ އެއްގޮތަށް ދަރަންޏަށް ފައިސާ ދައްކާފައިނުވާތީ އެވެ. އޭނާ އެ ދަރަނި ހަލާސް ކުރީ މައްސަލަ ކޯޓަށް ވައްދަން އުޅުމުންނެވެ.
ގާނޫނުއަސާސީގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން ދަރަންޏެއް ސާބިތުވެ ހުކުމާ އެއްގޮތަށް ފައިސާ ދައްކަމުންނުދާ ނަމަ އެމީހަކު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުކަމުން ވަކިވާނެ އެވެ. ފަނޑިޔާރު އައިޝާ ސުޖޫން މުހައްމަދު ލިޔުއްވައި ފަނޑިޔާރުންގެ އިއްތިފާގުން މިއަދު ނިންމީ މަޖިލީހުން ސިނާނު ވަކިވެފައިވާ ކަމަށެވެ.
ގާނޫނުއަސާސީގެ 74 ވަނަ މާއްދާ – މެންބަރުކަމާމެދު ކޯޓުގެ އިހްތިސާސް
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ކުރިމަތިލުމުގެ ޝަރުތު މީހެއްގައި ހަމަވޭތޯ ނުވަތަ މެންބަރަކު މަގާމުން ވަކިކުރާން ޖެހިއްޖެތޯ ބެލުމުގައި ނުވަތަ މެންބަރުކަމުގެ ގޮނޑިއެއް ހުސްވެއްޖެކަމާމެދު ހިލާފެއް އުފެދިއްޖެނަމަ، އެ މައްސަލައެއް ބަލައި ގޮތެއް ކަނޑައަޅާނީ ސުޕްރީމްކޯޓުންނެވެ.
ގާނޫނުއަސާސީގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރެއްގެ ގޮނޑި ގެއްލިއްޖެ ނަމަ 60 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެ މަގާމަށް އަލުން މީހަކު އިންތިހާބު ކުރަންޖެހެ އެވެ.
ޕީއެންސީ ބޮޑު ދެ އިންތިހާބަކުން ބަލިވިތާ އަދި 10 ދުވަސް ފާއިތުނުވެ އެވެ. އެ ބަލިން އަރައިގަނެ، ކުރިއަށް އޮތް 60 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބާއްވާ އިންތިހާބެއް އެ ޕާޓީއަށް ކާމިޔާބު ކުރެވިދާނެތޯ އެވެ؟
އޭޕްރީލް، 2024، ގެ ކާމިޔާބީ އަދި އޭޕްރީލް، 2026، ގެ ނާކާމިޔާބީ
ނިމިދި ލޯކަލް ކައުންސިލްތަކުގެ އިންތިހާބާއި ފެންނަ ނުފެންނަ ވޯޓާއި އަންހެނުންގެ ތަރައްގީއަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކޮމިޓީގެ އިންތިހާބުގައި ވެސް ޕީއެންސީއަށް ހިތަދޫ އިން ލިބުނީ ނާކާމިޔާބީ އެވެ.
މި މަހު ބޭއްވި އިންތިހާބުތަކުގައި ޕީއެންސީއަށް ނާކާމިޔާބުވި ނަމަވެސް ސިނާނު އޭނާގެ ގޮނޑި ކާމިޔާބު ކުރީ ވަރަށް ފުރިހަމަ ނަތީޖާއަކުންނެވެ. އޭނާ އެ އިންތިހާބު ކާމިޔާބު ކުރެއްވީ 1079 ވޯޓު ހޯއްދަވައިގެންނެވެ.
ސިނާނު ވާދަ ކުރެއްވީި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ރައީސްގެ މަގާމުގައި އަދި ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި އިދިކޮޅު އެމްޑީޕީގެ ރަނިން މޭޓަކަށް ވެސް ހުންނެވި މުހައްމަދު އަސްލަމްއާ އެވެ. ސިނާނުގެ ކާމިޔާބީ އެތައް ގުނައަކުން މުހިންމުވި ސަބަބަކީ ވެސް އެއީ އެވެ.
މި މަހު ބޭއްވި ދެ އިންތިހާބާއި ފެންނަ ނުފެންނަ ވޯޓު ބޭއްވީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިހާބު އޭޕްރީލް 21، 2024، ގައި ބޭއްވިތާ އެއް އަހަރާއި 11 މަހާއި 14 ދުވަސް ފަހުންނެވެ.
އެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ސަރުކާރަށް ހިތަދޫއިން އޮތް ތާއީދު ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް އެނބުރިފަ އެވެ. އައްޑޫ ސިޓީ ކައުންސިލުގެ މޭޔަރުގެ މަގާމާއި ހިތަދޫ އުތުރުގެ ދާއިރާތައް ހިމެނޭ ގޮތަށް ސިޓީ ކައުންސިލުގެ ހުރިހާ ގޮނޑިއެއް ހޯދީ އެމްޑީޕީ އެވެ.
އަންހެނުންގެ ތަރައްގީއަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކޮމިޓީގެ ރައީސްގެ މަގާމާއި އެ ކޮމިޓީގެ ހުރިހާ ގޮނޑިއެއް، ހިތަދޫގެ ދާއިރާތަކުގެ ގޮނޑިތައް ވެސް ހިމެނޭ ގޮތަށް ކާމިޔާބު ކުރީ އެމްޑީޕީ އެވެ.
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިހާބާއި ރިޔާސީ އިންތިހާބު އެއްކޮށްލަން ފެނޭތޯ ނެގި ވޯޓުގައި ވެސް ޕީއެންސީ އަށް ލިބުނީ ނާކާމިޔާބީ އެވެ. ދެ އިންތިހާބު އެއްކުރަން ފެންނަ ކަމަށް ގިނަ ވޯޓު ލިބުނު އެންމެ ފޮށްޓެށް ވެސް ހިތަދޫގައި ނެތެވެ.
މި އޭޕްރީލް މަހު ނެގި ވޯޓުގެ އިތުރުން އައްޑޫ ސިޓީއިން ބައެއް ރަށްތައް ވަކި ކުރަން ނެގި ވޯޓުގައި ވެސް ސަރުކާރުން ބޭނުންވި ނަތީޖާއެއް ނުލިބެ އެވެ.
މަންޒަރު ބަދަލު ކުރަން ލިބޭނީ އެންމެ 60 ދުވަސް
ގާނޫނުއަސާސީގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ގޮނޑިއެއް ހުސްވާ ތާރީހުން ފެށިގެން 60 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި، އެ ގޮނޑިއަށް އަލުން މީހަކު އިންތިހާބު ކުރަންޖެހެ އެވެ.
ގާނޫނުއަސާސީގައި ބުނެފައި އޮންނަނީ ގޮނޑި ހުސްވާ ތާރީހާއި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ކުރިއަށް އޮތް އިންތިހާބާ ދެމެދު ހަ މަސްދުވަހަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސް އޮތް ނަމަ އިންތިހާބެއް ބާއްވަންޖެހޭނެ ކަމަށެވެ.
ގާނޫނު އަސާސީގެ 78 ވަނަ މާއްދާ – ހުސްވާ ގޮނޑިއަށް މެންބަރުން އިންތިހާބުކުރުން
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރަކު މެންބަރުކަމުން ވަކިވުމުގެ ސަބަބުން ހުސްވާ ގޮނޑިއަށް އެ ގޮނޑި ހުސްވި ތާރީހުން ފެށިގެން ފަސްދޮޅަސް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި މެންބަރަކު އިންތިހާބު ކުރާން ވާނެ އެވެ. ނަމަވެސް މެންބަރުކަމުގެ ގޮނޑި ހުސްވި ތާރީހުން ފެށިގެން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ކުރިއަށް އޮތް އާންމު އިންތިހާބާ ދެމެދު އޮތީ ހަމަސްދުވަސް ނުވަތަ އެއަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތެއްކަމުގައިވާ ނަމަ އެ ހުސްވި ގޮނޑިއަކަށް މެންބަރަކު އިންތިހާބު ކޮށްގެނެއް ނުވާނެ އެވެ.
އެހެންކަމުން މި މަހު ބޭއްވި ދެ އިންތިހާބާއި ވޯޓުން ލިބުނު ނާކާމިޔާބީ މޮޅަކަށް ހަދަން ޕީއެންސީއަށް ލިބޭނީ އެންމެ ދެ މަސްދުވަހެވެ. ގިނަވެގެން 60 ދުވަހެވެ. ސަރުކާރު އިސްލާހުވެއްޖެކަން ބަހާއި އަމަލުން ދައްކަން އެއީ މަދު ދުވަސްކޮޅެކެވެ.
މި މަހު ބޭއްވި އިންތިހާބުގައި ސަރުކާރަށް ލިބުނު ނާާކާމިޔާބީގެ ސަބަބުތައް ބައިވަރެވެ. އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ މައުނަވީ ގޮތެއްގައި ރާވައި ހިންގާ ތަރައްގީގެ އެއްވެސް ޕްލޭނެއް ނެތުން ކަމަށް އައްޑޫއިން މި ނޫހާ ވާހަކަ ދެއްކި ބައެއް މީހުން ބުންޏެވެ.
"އައްޑޫއަށް ބޭނުންވީ ކޮން ކަމެއް ކަން ހުދު މުއިއްޒަށް ވެސް ނޭނގޭނެ. ހުރިހާ ކަމެއް ވެސް މި ކުރަނީ ކެމްޕެއިނަށް ތާއީދު ހޯދަން. އައްޑޫ ރައްޔިތުންނަކީ ގަމާރުންނެއް ނޫން،" ސަރުކާރުގެ ވަޒީފާއެއްގައި އުޅޭތީ ނަން ނުޖެހުމަށް ޝަރުތުކޮށް އައްޑޫގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތަކު ބުންޏެވެ.
އަނެއް މައްސަލައަކީ އެންމެ އަސާސީ ހިދުމަތްތައް ވެސް ރަނގަޅަށް ނުދެވުމެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ކަރަންޓު ހިމެނެ އެވެ. މުޅި މިދިޔަ އަހަރު އެއްކޮށް އައްޑޫ ރައްޔިތުން އުޅުންޖެހުނީ ގަޑިންގަޑިއަށް ކަރަންޓު ކަނޑާތީ އޭގެ ބުރަޔާއެކު އެވެ.
އެ މައްސަލަ ބޮޑުވެގެން ޖެނުއަރީ، 2025، ގައި ހިތަދޫ މެދު ދާއިރާގެ މެންބަރު އަހުމަދު އަޒާން އެ މައްސަލަ މަޖިލީހަށް ވެސް ހުށަހެޅި އެވެ. އެކަމަކު މިއަދާ ހަމައަށް ވެސް ކަރަންޓުގެ މައްސަލަ ހައްލެއް ނުވެ އެވެ.
ބައި-އިލެކްޝަނަށް ކަޑަޖެހުން
މީގެ ކުރިން 19 ވަނަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެދުތެރެއިން ވެސް ބައި-އިލެކްޝަނެއް ބާއްވަންޖެހުނެވެ. އެއީ ކޮމަންޑޫ ދާއިރާގެ މެންބަރު ހުސެއިން ވަހީދު ނިޔާވުމުންނެވެ.
ކޮމަންޑޫ ދާއިރާގެ ބައި-އިލެކްޝަން ބޭއްވީ ފެބްރުއަރީ، 2022، ގަ އެވެ. އެ އިންތިހާބު އެއިރު ވެރިކަން ކުރި އެމްޑީޕީގެ ކެންޑިޑޭޓު މުހައްމަދު ރާޝިދު ކާމިޔާބު ކުރެއްވީ 240 ވޯޓުގެ ތަފާތަކުންނެވެ.
އެކަމަކު، ރާޝިދު މޮޅުވުން އެއީ ކާމިޔާބަކަށްވުރެ ބޮޑަށް ސިފަވީ ނާކާމިޔާބީއެއްގެ ގޮތަށެވެ. ސަބަބަކީ އިންތިހާބަށްޓަކައި ސަރުކާރުން ހަރަދު ކުރި ފައިސާ އާއި ކަޑަޖަހަމުން އައި މިންވަރަށް ބަލާފައި އެކަށީގެންވާ އަދަދަކަށް ވޯޓު ނުލިބުމެވެ.
އިންތިހާބާ ދިމާކޮށް ސަރުކާރުން ފެށި މަޝްރޫއުތައް
- ދެ ކޮމަންޑޫ ގުޅައިލުން - 249 މިލިއަން ރުފިޔާ
- ކޮމަންޑޫގައި އައިސް ޕްލާންޓެއް ބެހެއްޓުން - ފަސް މިލިއަން ރުފިޔާ
- މަރޮށީ ބަނދަރު ބޮޑު ކުރުން - 43 މިލިއަން ރުފިޔާ
- ށ. އަތޮޅުގެ ތިން ރަށެއްގައި ރިސޯޓް ހަދަން ހުޅުވާލުން
މިފަހަރުގެ ލޯކަލް ކައުންސިލް އިންތިހާބާ ދިމާކޮށް ވެސް ސަރުކާރުން ވަނީ ވަރަށް ގިނަ ކަޑަތައް ޖަހައިފަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އެތައް ހާސް ވަޒީފާއެއް އުފެއްދުން ހިމެނެ އެވެ. އިންތިހާބު އިއުލާނު ކުރި ދުވަހާއި އިންތާހީ ދުވަހާ ދެމެދު މަދުވެގެން ނުވަ ޕްރޮޖެކްޓެއް ފެށި އެވެ.
އޭގެ އިތުރުން ވޯޓުލާ މީހުންނާ ސީދާ އަސަރު ކުރާނެ ފަދަ އެތައް ސިޔާސަތުތަކަށް ސަރުކާރުން އެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ބަދަލު ގެނަ އެވެ.
އިންތިހާބަށްޓަކައި ކަންކަން ކުރާ ވާހަކަ ދެއްކުމުން މުއިއްޒު ވިދާޅުވީ، ޕްރޮޖެކްޓުތައް އިއުލާނު ކުރުމާއި އިންތިހާބާ ދިމާވުމަކީ އިއްތިފާގެއް ކަމަށެވެ.
"ދެން އަހަރެއްގެ ތެރޭގައި އިންތިހާބެއް އައުމަކީ އަޅުގަނޑުމެން ކުރާނެ ކަމެއް ނޫނެއްނު. ގާނޫނީ ނިޒާމުގައި މި އޮންނަނީ، ގާނޫނުތަކުގައި ކަނޑައަޅާފައި މި އޮންނަނީ، ކައުންސިލްގެ ދައުރު ހަމަވަނީ ކިހާތަނެއްގައި ކަމާއި، ހަމަވުމުގެ ކިތައް ދުވަސް ކުރިން ވޯޓުލާންޖެހޭނެ ކަމާއި، މިކަހަލަ ކަންކަމެއް ކަނޑައެޅިފައި މިހިރީ," މުއިއްޒު ވިދާޅުވި އެވެ.
"ދެން، އަޅުގަނޑުމެން ތިބެންވީތޯ، އަޅުގަނޑުމެން މި އަހަރަށް ކަނޑައެޅި ބަޖެޓު ތަންފީޒުނުކޮށް، އެ ވޯޓުލާ ނިމެންދެކަށް؟ އެއީކީވެސް ރައްޔިތުންނަށް ހައްގު މިންވަރެއް ނޫނެއްނޫންތޯ ދޮގެއްތޯ؟"
އެހެންކަމުން ކުރިއަށް މި އޮތް ބައި-އިލެކްޝަނަށް ވެސް ނުފޫޒު ފޯރުވޭ ގޮތަށް ސަރުކާރުން މަސައްކަތްތަކެއް ކުރާނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.
~~
ވިދިވިދިގެން ދެ ނާކާމިޔާބީ ލިބުމީ ސަރުކާރަށް ލިބޭނެ ވަރަށް ބޮޑު ނިކަމެތިކަމެކެވެ. މި ސަރުކާރަށް ރައްޔިތުންގެ ތާއީދެއް ނެތްކަން އެއްވެސް ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރަކަށް މިހާރު ވެސް ހާމަވެެއްޖެ އެވެ.
ހިތަދޫ އުތުރު ދާއިރާގެ ބައި-އިލެކްޝަނުން ސަރުކާރު ބަލިވެއްޖެ ނަމަ ކުރިއަށް އޮތް ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ވެސް ކާމިޔާބު ލިބުން ނާދިރެވެ. މައްސަލަ އެހައި ވެސް ސީރިއަސް އެވެ.
