މިހާރު ކުރިއަށްދާ ދިވެހި ޔޫތު ލީގަކީ ރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅައިގެ އަންނަން އޮތް ޖީލުތަކަކަށް ކޮށައިދޭ މަގެއް ކަމަށް މި ކަމުގައި އިސްކޮށް ހަރަކާތްތެރިވާ ގައުމީ ފުޓްބޯޅަ ޓީމުގެ ކުރީގެ ކެޕްޓަން، އަކުރަމް އަބްދުލް ގަނީ (އަކޫ) ބުނެފި އެވެ.
ހެންވޭރު ދަނޑުގައި ކުރިއަށްދާ ދިވެހި ޔޫތު ލިގަކީ ފުޓްބޯލް އެސޯސިއޭޝަން އޮފް މޯލްޑިވްސް (އެފްއޭއެމް)އާ ގުޅިގެން، މޯލްޑިވްސް ސޮކަ މޭޓްސް (އެމްއެސްއެމް) އިން ކުރިއަށްގެންދާ މުބާރާތެކެވެ.
ދިވެހި ޔޫތު ލީގު ކުރިއަށްދާނީ އަށް ކްލަބެއްގެ މެދުގައި، ތިން އުމުރުފުރާ ކެޓަގަރީ އަކުންނެވެ. އެއީ، 12 އަހަރުން ދަށާއި 14 އަހަރުން ދަށް އަދި 16 އަހަރުން ދަށަށެވެ. ބައިވެރިވެފައިވާ ކްލަބްތަކަކީ، މާޒިޔާ ސްޕޯޓްސް އެންޑް ރެކްރިއޭޝަން، ސުޕަ ޔުނައިޓެޑް ސްޕޯޓްސް (ސަސް)، ޔުނައިޓެޑް ވިކްޓަރީ، ކްލަބް އީގަލްސް، ޓީސީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބް، ކްލަބް ވެލެންސިއާ، ވިކްޓަރީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބް އަދި ހުއްރިއްޔާ ސްޕޯޓްސް ކްލަބް (ހުރާ) އެވެ.
މުބާރާތުގެ ކަންކަމުގައި އިސްކޮށް ހަރަކާތްތެރިވާ އެއް ފަރާތަކީ، 2018 ވަނަ އަހަރު ރާއްޖޭން ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިިޕް ކާމިޔާބުކުރި ޓީމުގެ ކެޕްޓަން، އަކޫ އެވެ.
"އަދަދު ސްޕޯޓްސް" އަށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ބުނެފައިވަނީ، އޭނާ ދެކޭގޮތުގައި ޔޫތު ލީގަކީ "ކޮންމެ ހެން ވެސް އޮންނަން ޖެހޭ" ވަރަށް މުހިންމު ލީގެއް ކަމަށެވެ.
އަކޫ ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، މިހާރު އަރަމުން އަންނަ ޒުވާން ކުޅުންތެރިންގެ ހުނަރު ދައްކާލަން މެޗުތަކެއް ކުޅުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބޭ މައްސަލަ ރާއްޖޭގައި ވަރަށް ބޮޑު ކަމަށެެވެ.
"ވަރަށް ގިނަ ޕޭރެންޓުން ވެސް މި ކަމާ އަޅުގަނޑުމެންނާ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށްފައިވޭ، ދިވެހި ޔޫތު ލީގު މި ގޮތަށް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަކީ އެ ކުދިންނަށް އެ ކުދިންގެ ހުނަރު ދައްކާލަން އެ ކުދިން ކުރިއެރުވުމަށް ވެސް އެޅޭ ވަރަށް ބޮޑު ފިޔަވަޅެއް،"
ޔޫތު ލީގުގެ މެޗެއް ފެށުމުގެ ކުރިން އަކޫ ކުޅުންތެރިންނާ ސަލާމްކުރަނީ.--- ފޮޓޯ: ދިވެހި ޔޫތު ލީގު
"އަޅުގަނޑުމެން ކުރިއަށް އޮތްތަނަށް ވިސްނަން ޖެހިފައި މި އޮތީ މިހާރު އަޅުގަނޑުމެންގެ ފުޓްބޯޅައިގެ ހާލަތު އޮތް ހިސާބުން، އިތުރު ހަރުފަތަކަށް އަޅުގަނޑުމެން ކުރިއަށްދާން ބޭނުންވެއްޖިއްޔާ އެބަޖެހޭ ޔޫތު ޕްލޭޔަރުން ޑިވެލޮޕްކުރަން. އެ ޑިވެލޮޕްމަންޓަށް އެޅޭނެ އެންމެ މުހިންމު ފިޔަވަޅަކީ ޔޫތު ލީގު ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތަކަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ކުރިއަށްގެންދިއުމަކީ، އެ ކުދިންގެ ޓެކްނިކަލް އެބިިލިޓީސް ޑިވެލޮޕްކޮށްފައި އޭތި ދައްކާލާނެ ޕްލެޓްފޯމެއް ނެތް،" ދާދި ފަހުން އޭއެފްސީ-ސީ ލައިސަންސް ކޯޗިން ކޯސް ފުރިހަމަކުރި އަކޫ ބުންޏެވެ.
"މިހާރު (ރާއްޖޭގެ) އެކަޑަމީތަކުން (މުބާރާތް ކުޅެން) މި ދަނީ މެލޭޝިއާ، ތައިލެންޑް، ސިންގަޕޫރު، އެކި ތަންތަަނަށް ގޮސް އަނެއްހެން ބުނަންޏާ އެއީ ސެވަން އަ ސައިޑް މުބާރާތްތަކެއް މި ކުޅެނީ، އެ ކުދިންގެ އަސްލު އެބިލިޓީސް ދައްކާލާނެ އެއްވެސް ޕްލެޓްފޯމެއް ނެތޭ އެހެންވެ، ޔޫތު ލީގުގެ ސަބަބުން އެ ހަރުފަތް ބިނާވެގެން މިދިޔައީ،"
ޔޫތު ލީގު ފެށިގެން މިހާތަނަށް ގިނަ މެޗުތަކެއް ވަނީ ކުޅެވިފަ އެވެ. ބްރޭކްތަކެއް ދީގެން ރަނގަޅަށް ބަހާލެވިގެން ކުރިއަށްދާ މި މުބާރާތުގައި، ހުނަރުވެރި ގިނަ ކުޅުންތެރިންތަކެއް ފެނިފައިވާ ކަމަށް އަކޫ ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.
"އަޅުގަނޑުމެން ހަމަ ހީވެސް ނުކުރާހާ، ހުނަރު އަޅުގަނޑުމެެންގެ ގައުމުގައި އެބައޮތް. އެކަން ޔޫތު ލީގުގެ މެޗުތައް ބަލާލީމަ ވެސް ފެނިގެންދާނެ. އަޅުގަނޑުމެން ވެސް ހިއެއް ނުކުރަން އެހާ ވަރުގެ ޕްލޭޔަރުން އެކަޑަމީތަކުގައި އުޅޭ ކަމަށް. އެކަމަކު، ހަމަ ހުރިހާ މެޗެއް ބެލި މީހެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން އަޅުގަނޑު ދަންނަވާނީ ހަަމަ ސަޕްރައިޒްވާ މިންވަރަށް ހުނަރުވެރި ކުޅުންތެރިން އެބަތިބި. އެ ކުދިން ކުރިއަރަން އޮތް ދޮރަކީ މިއީ،" އަކޫ ބުންޏެވެ.
ޒުވާން ކުޅުންތެރިން ކުރިއަރުވަން ކުރާ މަސައްކަތުގައި އެންމެންގެ އެއްބާރުލުން މުހިންމު ކަމަށާއި މި ފަހަރުގެ ލީގަކީ ފެށުނެއް ކަމަށް އަކޫ ވަނީ ބުނެފަ އެެވެ.
"އެންމެން އެއްބާރުލައިގެން އެބަޖެހޭ ކުރިއަށްގެންދަން، އިންޝާﷲ ކުރިއަށް އޮތްތާގައި ރާއްޖެ ތެރެއިން ވެސް ބައިވަރު ކުޅުންތެރިންތަކެއް އައިސް ފެނިގެންދާނެ،" އަކޫ ބުންޏެވެ.
ރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅައިގައި މިހާރު އަރަމުން އަންނަ ޖީލަށް އެންމެ ބޮޑު ހިތްވަރެެއް ދެނީ އާއިލާގެ ފަރާތުންނެވެ. އެ ގޮތުން، ޕްރެކްޓިހަށް ކުދިން ގެންދިއުމާއި ރާއްޖޭން ބޭރުގެ މުބާރާތްތަކުގައި ކުޅުންތެރިން ކުޅުވަން، އެކަޑަމީތަކާ ގުޅިގެން، އާއިލާ އިން ކުރާ ހާއްސަ މަސައްކަތްތައް ފާހަކުރަން ޖެހެ އެވެ.
އަކޫ ބުނީ، އެކެޑަމީތަކުގެ ފުޓްބޯޅައިގައި ރަނގަޅަށް ފެންނަ އެއް ކަމަކީ ކުދިންނަށް ލިބޭ އައިލީ ސަޕޯޓް ކަމަށެވެ. އަދި އެކަން ވަރަށް ތަފާތު ބޮޑުކޮށް ފެނިގެންދާ ކަމަށާއި ކޮންމެ ޕްރެކްޓިހެއްގައި ކުއްޖާގެ މަންމަ ނޫނީ ބައްޕަ ފެންނަ ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ.
"ގިނަ ޕޭރެންޓުން (ބެލެނިވެރިން) ޕްރެކްޓިސް ނިމެންދެން ބަލަން ވެސް ތިބޭ. އައިލީ ސަޕޯޓް މި އަރަމުން އަންނަ ޖީލުގެ ހުރިހާ ކުދިންނަށް ވެސް ވަރަށް މަތީ ފެންވަރުގައި ލިބިގެންދޭ. އަޅުގަނޑުމެން ހަނދާން ހުރޭ އަޅުގަނޑުމެން ކުޅުނުއިރު ދަބަސް އަޅުވައިގެން ކުޅެން އެކަނިމާ އެކަނި ހިނގާފައި ޕްރެކްޓިހަށް ވެސް މި ދަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެ ކުދިންނަށް މި ލިބޭ އުމުރުގައި ޕްރެކްޓިސް ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ވެސް ނެތް ލިބިފައެއް،" އަކޫ ބުންޏެވެ.
"ފަސް އަހަރުން ފެށިގެން ގިނަ ކުދިން ޕްރެކްޓިސް ކުރަމުން އެ އަންނަނީ އެެކަޑަމީތަކުގައި، މާލޭގައި އޮތް ހުރިހާ އެކެޑަމީގައި ވެސް 300 އަށް ވުރެ ގިނަ ކުދިން ކޮންމެ އެކަޑަމީއެއް ކަހަލަ ގޮތަކަށް އެބައުޅޭ، އެ ހުރިހާ ކުދިންނަށް އެ އާއިލާގެ ފަރާތުން އެ ލިބޭ ސަޕޯޓް ވަރަށް ވެސް އިތުރު ހިތްވަރަކަށް ވެގެންދާނެ،"
ޒުވާން ފުޓްބޯޅަ ޖީލެއް ބިނާކުރާއިރު، އެންމެ އިސްކަމެއް ދޭން ޖެހޭނީ ކުއްޖާ އަށް ފުޓްބޯޅަ ވީ އެންމެ ރަނގަޅަށް ދަސްކޮށްދީގެން އެ ކުޅިވަރު ދެކެ ލޯބި ޖައްސައިގެން، މާ ބޮޑު ޕްރެޝަރެއް ނުދީ ކުރިއަށް ދިއުމަށް ކަމަށް އަކޫ ބުނެފައިވެ އެވެ.
އަކޫ ދެކޭގޮތުގައި، ހުނަރު ކުރިއެރުވުމަށް އުނދަގޫވާނެ ފަދަ ލެވަލަށް ޕްރެޝަރު ނުދީ ރަނގަޅަށް ކުރިއަށްދާ ކުއްޖާގެ އެ ހުނަރު ރަނގަޅަށް ޑިވެލޮޕްވެ، ލިބޭ ފުރުސަތުގައި ތަފާތު ދައްކާނެ ކަމަށެވެ. އަދި އޭގެ ފައިދާ ރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅަ އަށް ވެސް ކުރާނެ ކަމަށް އަކޫ ފާހަގަކުރި އެވެ.
މިދިޔަ މަހުގެ 18 ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެން ޔޫތު ލީގު ބްރޭކެއް ނަގާފައި އޮތީ، ސްކޫލް ބަންދާ ދިމާކޮށެވެ. މި ބްރޭކަށް ފަހު އަލުން ދިވެހި ޔޫތު ލީގު ފަށާނީ، ޖެނުއަރީ ހަ ވަނަ ދުވަހު އެވެ.
