މީގެ 45 އަހަރު ކުރިން، 1978 ވަނަ އަހަރު ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ މަގާމާ އަލްއުސްތާޒް މައުމޫން އަބްދުލްގައްޔޫމް ހަވާލުވެވަޑައިގެންނެވީ ދިވެހީންގެ ލޯތްބާއި އިހުތިރާމާ އެކު އެވެ. ދިވެހީންގެ ނަޒަރުގައި ރައީސް މައުމޫންއަކީ ވެރިކަން ކުރެއްވުމަށް އޭރު އެންމެ ގާބިލު، އެންމެ ބޮޑަށް ކުފޫހަމަވާ، އެންމެ ފުރިހަމަ ބޭފުޅާ އެވެ. އެމީހުން ދުށީ ރައީސް މައުމޫންއަކީ ދިވެހިރާއްޖެ އޭރު އޮތް ހާލަތުން އިތުރު ހަރުފަތަކަށް ގެންދާނޭ ޒައީމުގެ ގޮތުގަ އެވެ.
ދިވެހިންގެ ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުވަމުން ދިޔަ ވަރަކަށް، އޭރުގެ ވެރިކަމާމެދު ދިވެހިންގެ ހިތްތަކުގައި ދިޔައީ ސުވާލާއި ނަފުރަތު އުފެދެމުންނެވެ. ވިދިވިދިގެން 25 އަހަރު ވެރިކަން ކުރެއްވިފަހުން އެމަނިކުފާނުގެ މައްޗަށް ދިވެހީންގެ ހިތްތައް ކަޅުވާން ފަށައިފި އެވެ. ރިޔާސަތުގައި 30 އަހަރު ފުރުނު ދައުރު ވީ މައުމޫނަށް އުނދަގޫ 5 އަހަރަށެވެ. ކިތަންމެ ވަރަކަށް އެ ވެރިކަން ހިފެހެއްޓޭތޯ މަސައްކަތް ކުރެއްވި ނަމަވެސް، މިނިވަންކަމާއެކު ވޯޓުލާން ލިބުނު ފުރަތަމަ އިންތިހާބުގައި ދިވެހިން ވޯޓު ދިނީ ބަދަލަކަށެވެ.
ރައީސް މައުމޫންއަށް ދިވެހީންގެ ހިތްތަކުން ދީފައިވި މަގާމު ބަދަލުވެގެންދިޔައީ ނުވަދިހައިގެ ތެރޭގައި އުފަންކުރުވި އިސްލާހީ ހަރަކާތުގެ ސަބަބުންނެވެ. ރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރީ ހަޔާތުގައި އެންމެ ދިގުދެމިގެންދިޔަ ވެރިކަމުގައި އަނިޔާވެރިކަމާއި ވައްކަމުގެ އެކި ތުހުމަތުތައް ރައީސް މައުމޫނަށް ކުރެވުނެވެ.
އެކަންކަމުން މިންޖުވުމަށްޓަކައި ދިވެހީންގެ ތެރެއިން ބަޔަކު ނުކުމެ އަތުކުރި އަޮޅާލައިގެން ކުރަމުންދިޔަ ބުރަ މަސައްކަތުގެ ނަތީޖާއަކަށްވީ ވެރިކަމުގެ ހަވަނަ ދައުރުގައި މައުމޫން އަބްދުލްގައްޔޫމްގެ ވެރިކަން ބަދަލު ކުރުމެވެ. މައުމޫންގެ ވެރިކަން ނޫން އެހެން ގޮތެއް މާރަނގަޅުވާނެ ކަމުގައި ދިވެހީންނަށް ވިސްނުނީ އެވެ.
އެއީ މިއަދު މިދެކޭ ޑިމޮކުރެސީ ހަޔާތުގެ ފެށުމެވެ. ނަމަވެސް ދިވެހީންނަށް ޑިމޮކުރެސީ މޭރުންވެފައި އޮންނަނީ ކޮންމެ ފަސް އަހަރަކުން ބަދަލެއް ގެނައުން ކަމަށެވެ. ރައީސް މައުމޫނަށްފަހު ރާއްޖޭގެ ވެރިކަމާ ހަވާލުވެވަޑައިގެންނެވި އެއްވެސް ބޭފުޅަކަށް އެ ގޮނޑީގައި ދެ ދައުރު ފުރިހަމަ ކުރެވިފައެއް ނުވެ އެވެ.
ރާއްޖޭގެ ދެވަނަ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ހަތްވަނަ ދައުރު އަދާ ކުރައްވާނެ ބޭފުޅަކު އިންތިހާބު ކުރުމަށް މިއަދު ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ދެވަނަ ބުރުގެ ވޯޓުގެ ނަތީޖާއިން ވެސް ދިވެހީން ދެއްކީ އެ މަންޒަރެވެ. އޮތް ގޮތް ނޫން އެހެން ގޮތެއް ހޯދުމުގެ ވިސްނުމަކީ ދިވެހީންގެ ހިތް މިއަދުވެސް އެދޭ ގޮތް ކަމެވެ. މިއަދު ދިވެހީން ނިންމީ 2013 އިން 2018 އަށް އޮތް ވެރިކަން ކަމުނުގޮސްގެން އިންތިހާބު ކުރި ސަރުކާރު ބަދަލު ކުރުމަށެވެ. ބަދަލެއްގެ ގޮތުގައި ދިވެހީން ހިޔާރު ކުރީ އިދިކޮޅު ޕީއެންސީގެ ފަރާތުން ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ވާދަކުރެއްވި ޑރ. މުހައްމަދު މުއިއްޒު އެވެ.
ބަދަލު ކުރުމުގެ ތާރީހަށް ކަޅިއެއް
އޮތް ގޮތް ނޫން އެހެން ކޮންމެ ގޮތެއް ވަރިހަމަވުމަކީ ދިވެހީންނަށް އައު ކަމެއް ނޫނެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރީ ތާރީހަށް ނަޒަރު ހިންގާލުމުން އެކަން ސާފު ވެ އެވެ.
އޮނަވިހިސަތޭކަ ފަންސާސް ތިންވަނަ އަހަރު ދިވެހީންގެ މައްޗަށް ވެރިކަން ހިންގުމުގެ ބާރު ސިންގާސަނާއިން ޖުމްހޫރީ ގޮނޑިއަށް ބަދަލުކޮށްލީ ދިވެހީން އެގޮތަށް އެދިގެން ދިވެހީންގެ ފުރިހަމަ ތާއީދާއެކު އެވެ. ނަމަވެސް ބަރާބަރު ހަތް މަސްދުވަސް ތެރޭގައި އެ ގޮނޑިން ފުރަތަމަ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ފުރަތަމަ ރައީސް، މުހައްމަދު އަމީން ދީދީ ދަމާ ކޫއްތާފައި ބޭލުވީ ކުއްލިއަކަށް އެގޮތް ކަމުނުގޮސްގެންނެވެ.
އެދުވަހު ދިވެހީން ނިންމީ ހަމައެކަނި ވެރިކަން ކުރާން ހުރި މީހާ ބަދަލު ކުރާކަށް ނޫނެވެ. އޭގެ ދުވަސްކޮޅެއް ކުރިން ދިވެހީންގެ އަމިއްލަ ރުހުމާއެކު ބަދަލުކުރި ނިޒާމު ވެސް އެއީ އެއްގޮތަކަށް ވެސް ރުހެވޭ ނިޒާމެއް ކަމުގައި ދިވެހީންކަށް ނުވީ އެވެ. އެއާއެކު ރާއްޖޭގެ ވެރިކަން ކުރުމުގެ ނިޒާމު އަނެއްކާވެސް ރަސްކަމަކަށް އަނބުރާލި އެވެ.
ފުރަތަމަ ޖުމްހޫރިއްޔާއަށްފަހު އުފެދުނު ރަސްކަމުގައި ރެދަލި ކުރެއްވީ ޖަލާލަތުލްމަލިކު މުހައްމަދު ފަރީދުލް އައްވަލް ކީރިތި މަހާރަދުންނެވެ.
ނަމަވެސް އެ މަގާމުގައި އެމަނިއްޕުޅަށް ވެސް ހުންނެވުނީ 14 އަހަރު ވަންދެނެވެ. އެ ރަދުންގެ ރަސްކަމުގެ ދެވަނަ ބޮޑުވަޒީރަކަށް އައްޔަންކުރެއްވި ވެލާނާގޭ އިބްރާހިމް ނާސިރުގެ ވަޒީރުކަމުގައި ސިޔާސީ ގޮތުންނާއި އިޖުތިމާއީ ގޮތުން އަދި އިގުތިސާދީ ގޮތުންނާއި ބައިނަލްއަގުވާމީ ދާއިރާގައި ލިބުނު ކުރިއެރުންތަކުގެ ސަބަބުން ބަދަލު ކުރުމުގެ ހިޔާލާތު ދިވެހީންގެ ހިތްތަކުގައި ކެކި އުތުރި އަރައިގަތެވެ.
ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހާއި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ރާއްޖޭގައި އޮންނަން ފެންނަނީ ޖުމްހޫރީ ވެރިކަމެއް ކަމަށް ފާސްކުރި އެވެ. އެ ނިންމުމާއެކު ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ނެގުނު ސިއްރު ވޯޓަކުން އަނެއްކާވެސް ދިވެހިރާއްޖޭގެ ވެރިކަން ޖުމްހޫރިއްޔަކަށް ބަދަލު ކުރީ އެވެ.
މިއަދު މިދެކޭ ޖުމްހޫރިއްޔަތަށް އަލިވިލުނު ދުވަހަކީ އެއީ އެވެ. ދެވަނަ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ފުރަތަމަ ރައީސްއެއްގެ ގޮތުގައި ނޮވެމްބަރު 11، 1968 ގެ ރޭ 00:00 ގައި ހުވާ ކުރެއްވީ އިބްރާހިމް ނާސިރު އެވެ.
މިއަދު އިބޫ ނޫން ގޮތެއް! މާދަން؟
ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރު ދިވެހީންގެ މައްޗަށް އަމުރުމައުރޫފު ހިންގާނޭ ވެރިއަކު އިންތިހާބު ކުރުމަށް މިއަދު ބޭއްވުނު ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ދެވަނަ ބުރު، ޕީއެންސީގެ ކެންޑިޑޭޓު ކާމިޔާބު ކުރެއްވުމާއެކު އަނެއްކާވެސް ދިވެހީން މިވަނީ ބަދަލަކަށް ވޯޓުދީ ވެރިކަން ބަދަލުކުރުވާފަ އެވެ.
ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ދިވެހީންގެ ހިތްތަކުގައި ވިންދުޖަހާ ބަދަލު ގެނެސްދިނުމުގެ ބޮޑު ޒިންމާ އަދާކުރައްވަން ޑރ. މުއިއްޒުއަށް ޖެހިވަޑައިގަންނަވާނެ އެވެ. އެމަނިކުފާނަށް އެކަން ކާމިޔާބު ނުވެއްޖެނަމަ 2028 ވަނަ އަހަރު އަނެއްކާވެސް ބަދަލަކަށް އެދި ދިވެހީން ނުކުންނާނެ އެވެ.
މިހައިތަނަށް ގުނި ފޮށިތަކުގެ ވަގުތީ ނަތީޖާ ދައްކާގޮތުން ގާތްގަނޑަކަށް 54 އިންސައްތައިން ކުރި ހޯއްދަވައި އިންތިހާބީ ރައީސްގެ މަގާމު އެމަނިކުފާނު މިހާރު ކަށަވަރު ކުރައްވާފައި ވާއިރު، ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރަކީ ވެރިކަން ކުރުމަށް ފަސޭހަ ފަސް އަހަރަކަށް ވެގެން ނުދާނެ އެވެ.
ސަރުކާރާ އިދިކޮޅު ޕާޓީތަކުގެ ގޮތުގައި އެންމެ ބޮޑު ޕާޓީ އެމްޑީޕީއާ އެކު އަދާލަތު ޕާޓީގެ އިތުރުން ފުރަތަމަ ބުރުގައި ތިންވަނަ ހޯދި ޑިމޮކުރެޓުން ތިބޭނެ އެވެ. ހަމައެއާއެކު އެއްވެސް ކޮޅަކަށް މި ބުރުގައި އެއްވެސް ކެންޑިޑޭޓަކަށް ތާއީދު ނުކުރުމަށް ނިންމި ޖުމްހޫރީ ޕާޓީ ވެސް އިދިކޮޅު ޕާޓީއެއްގެ ގޮތުގައި ފެނުން ގާތެވެ.
އެ ހުރިހާ ފަރާތްތަކެއް ސަރުކާރު ޖަވާބުދާރީ ކުރުވުމުގެ މަސައްކަތުގައި ތިބޭއިރު، ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ދިވެހީންގެ މެދުގައި އޮންނަ ބަދަލު ކުރުމުގެ ރޫހު ނައްތާލުން އެއީ އުނދަގޫ ކަމަކަށް ވާނެ އެވެ. ނަމަވެސް އިންތިހާބީ ރައީސް، މުއިއްޒުގެ ހިކުމަތްތެރިކަމާއި ވިސްނުންފުޅު އިދިކޮޅު ގޮވެލި ފަތީގެ މައްޗަށް އިސްކޮށްފި ނަމަ އެއީ ކާމިޔާބު ނުކުރެވޭނެ ކަމެކޭ ނުދެންނެވޭނެ އެވެ. ހުރިހާ ކަމެއް ވެސް ބިނާވާނީ ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި މުއިއްޒު ވެރިކަން ހިންގަވާ ގޮތެއްގެ މައްޗަށެވެ.
