މާލެ އަތޮޅު (ކ. އަތޮޅު) ގުޅިއަކީ ރާއްޖޭގެ އާންމު ރަށްރަށުގެ ސައިޒާ އަޅާބަލާއިރު އެތައް ގުނައެއް ކުޑަ ރަށެކެވެ. ކުޑަކުޑަ ގުޅީގެ ޖުމްލަ ބޮޑުމިނުގައި ހުރީ އެންމެ 9.19 ހެކްޓަރެވެ. ރަށަށް ދެވިފައިވާ އިނގިރޭސި އަކުރާއި ނަންބަރަކީ އެޗް-11 އެވެ.
ރަށްވެހިންގެ ރަޖިސްޓްރީއަށް ބަލާއިރު، ގުޅީގެ އާބާދީގައި ހާހެއް ހަމައެއް ނުވެ އެވެ. ފެބުރުއަރީ 2022 ގެ ނިޔަލަށް އެރަށުގެ ރަޖިސްޓްރީގައި ތިބީ 470 އަންހެނުންނާއި، 520 ފިރިހެނުންނާއެކު ޖުމުލަ 990 މީހުންނެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މި ވަގުތު ގުޅީގައި ދިރިއުޅޭ އާބާދީ އަކީ 1300 އެވެ. އެއީ ރަށަށް ހިޖުރަކޮށްގެން ދިރިއުޅޭ މީހުންނާއި، އެކިއެކި އިގްތިސާދީ ބޭނުންތަކަށްޓަކައި ވަގުތީ ގޮތުން އެ ރަށަށް ދިރިއުޅުން ބަދަލުކޮށްގެން އުޅޭ މީހުން ހިމެނޭ ގޮތުންނެވެ. ގުޅީގެ އާބާދީ އިތުރުވާ ނިސްބަތް ވަރަށް ކުޑަ އެވެ. ދެހާސް ސަތާރައިގެ ބޯހިމެނުމުގެ ހިސާބަށް ބަލާއިރު އެރަށުގެ ރަށްވެހިންގެ ގޮތުގައި ތިބީ 943 މީހުންނެވެ. އެއީ 442 އަންހެނުންނާއި 501 ފިރިހެނުންނެވެ. އެހެންވީމާ 2017 އިން ފެބުރުއަރީ 2022 ގެ ނިޔަލަށް ވެއަތުވި 5 އަހަރު އެރަށުގެ އާބާދީއަށް އިތުރުވީ 47 ބޮލެވެ.
މި އަހަރުގެ އަންހެނުންގެ ދުވަސް ފާހަގަކުރަން ކ. ގުޅީގައި ބޭއްވި ހަރަކާތްތަކުގެ ތެރެއިން. -- ފޮޓޯ: ގުޅީ ކައުންސިލް
މިރަށަކީ މަސްވެރި ރަށެކެވެ. ފަރުމަހުގެ މަސްވެރިކަން ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް ކޮށްއުޅުނަސް ރަށުގެ މައިގަނޑު އިގްތިސާދީ މަސައްކަތަކީ ބޮޑުކަންނެލީގެ މަސްވެރިކަމެވެ. މިރަށުގައި ބޮޑުކަންނެލީގެ މަސްވެރިކަން ކުރާ ހަ އުޅަނދެއް ގެންގުޅެ އެވެ. ޒަމާނުއްސުރެ މައިގަނޑު އިގްތިސާދީ މަސައްކަތަކީ މަސްވެރިކަން ކަމުގައިވިޔަސް، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ވިޔަފާރި މިރަށުގައި މިހާރު އޮތީ ވައިގައި ހިފާފަ އެވެ. އެ ވިޔަފާރި ދަނީ ފުޅާވެ ކުރިއަރަމުންނެވެ. ޖުމުލަ 12 ގެސްޓްހައުސްއެއް މިވަގުތު ވެސް މިރަށުގައި އެބަ ހިންގަ އެވެ. އިތުރު ގެސްޓްހައުސްތައް ހިންގުމަށް ތައްޔާރު ކުރެވެމުން އެބަ ދެ އެވެ.
މިރަށުގައި އާންމު ވިޔަފާރިކުރާ ނުވަ ފިހާރައެއް ހުރެ އެވެ. މާލެއާ ކައިރި ރަށަކަށްވުމުން ރަށުގެ ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ މުދާ ރަށުގެ ފިހާރަތަކުން ހުސްނުވެ ލިބެންހުރެ އެވެ. ކެފޭ ރެސްޓޯރަންޓަށް ބަލާއިރު ހަ ތަނެއް ރަޖިސްޓްރީކޮށްގެން މިވަގުތުވެސް ހިންގަ އެވެ. އެ ނޫން ވިޔަފާރިތަކުގެ ގޮތުގައި ބޭކަރީއަކާއި މިރަށުގައި ހިންގާ ބޯޓުޔާޑު ފާހަގަކުރެވެ އެވެ.
ގުޅީ ބޯޓްޔާޑް
ކުޑަކުޑަ ގުޅިއަށް މިހާރުވެސް ކުރިމަތިވެފައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ ބިމުގެ ދަތިކަމެވެ. ޖާގައިގެ ދަތިކަން އޮއްވައި، ރިހޭފައި މައްޗަށް ވެއްޓުނު ފޮޔަކީ ރަށްގިރުމުގެ މައްސަލަ އެވެ. ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި މަސްވެރިކަމާއި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ މަސައްކަތް ކުރާއިރު އެ ސިނާއަތުތަކުން އުފައްދާ ކުނި ނައްތާލެވޭނޭ އިންތިޒާމެއް މި ވަގުތު މިރަށުގައި ހަމަޖެހިފައެއް ނެތެވެ. ގުޅީ ކައުންސިލާއި ސަރުކާރާ ދެމެދު ހަދާފައިވާ އެމްއޯޔޫ އެއްގެ ދަށުން މި މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމުގެ މަސައްކަތް އެބަ ކުރިއަށް ދެ އެވެ. މިވަގުތު ކުނި ނައްތާލަނީ ގުޅި ކައިރީގައި އޮތް ކުޑަ ގުޅިއަށް ކުނިގެންގޮސް އަންދާލައިގެންނެވެ.
ގުޅިއަކީ ފުޓުބޯޅައިގައި ފާހަގަކޮށްލެވުނު ރަށެވެ. 1999 ވަނަ އަހަރު ބޭއްވި އެފްއޭކަޕް ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގައި މިރަށުގެ ޒުވާނުންގެ ޖަމިއްޔާގެ ފުޓްބޯޅަ ޓީމު މަޝްހޫރު ވިކްޓަރީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބާއި ވާދަކޮށް މޮޅުވި އެވެ. ވިކްޓްރީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބް އެ މުބާރާތުން ކެޓީ ގުޅީ ޓީމު އަތުން ބަލިވެގެންނެވެ. ފުޓުބޯޅައިގެ އެ ރޫހު މިރަށުގައި އަދިވެސް އެބައޮތެވެ. ޒުވާން، މޮޅު ކުޅުންތެރިންވެސް އެބަތިއްބެވެ. ނުވަދިހައިގެ އަހަރުތަކުގައި ދަނޑުމަތީގައި ދައްކާލި ފަންވަރު އަދިވެސް އެރަށުގައި އޮތްކަން ސާބިތުކޮށްދޭން ބޭނުންވެ، އެރަށު ޒުވާނުން ތިބީ އެފަދަ ފުރުސަތުތަކަށް އެދިއެދި އެވެ.
ގުޅީ ފުޓްބޯޅަ ދަނޑުގައި ޓާފް އެޅުމުގެ މަސައްކަތުގެ ތެރެއިން -- ފޮޓޯ: ގުޅީ ކައުންސިލް
ގުޅީ ފުޓުބޯޅަ ދަނޑުގައި ޓާފް އަޅައި ދަނޑު ތަރައްގީކުރުމުގެ މަސައްކަތް މިވަގުތު ދަނީ ހިނގަމުންނެވެ. ފުޓްސަލް ދަނޑުގެ މަސައްކަތް ވެސް ކުރިއަށް އެބަ ދެއެވެ. އެ މަސައްކަތް ހިންގަނީ ރަށު ކައުންސިލްގެ ހަރަދުގަ އެވެ. ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތަކަށް ބަލާއިރު، ރަށުގައި ފެނާއި ނަރުދަމާގެ މަޝްރޫއު އޮތީ ނިންމާލެވިފަ އެވެ. މިރަށުގައި ކުޑަކުދިންގެ ޕާކު ތަރައްގީކުރުމުގެ މަސައްކަތާއި ސިއްހީ މަރުކަޒު އަޕްގްރޭޑްކުރުމުގެ މަސައްކަތް ދަނީ ހިނގަމުންނެވެ.
ގުޅީ ބިން ހިއްކުމުގެ މަޝްރޫއުގެ ޑިޒައިނިން މަސައްކަތް އޮތީ ބަޔަކާ ހަވާލުކުރެވިފަ އެވެ. ބިން ހިއްކުމުގެ މަޝްރޫއުއަކީ 43.9 މިލިއަން ރުފިޔާގެ މަޝްރޫއު އެކެވެ. މި ޕްރޮޖެކްޓް ހިންގުމަށް ރާވާފައި އޮތީ 2022 އިން 2024 ގެ ނިޔަލަށެވެ. މި އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި މި މަސައްކަތަށް ބަޖެޓުކުރެވިފައި އޮތީ 2.7 މިލިއަން ރުފިޔާ އެވެ. އަންނަ އަހަރަށް 17.6 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކުރެވިފައި އެބަ އޮތެވެ. މި ޕްރޮޖެކްޓް ނިމުނީމާ ފެންނަން އޮންނާނީ ކުޑަކުޑަ ގުޅިއެއް ނޫނެވެ. ސައިޒުން ބޮޑު، ބިޔަ ގުޅި އެކެވެ.
ކުޑަކުޑަ ގުޅީގެ ރައްޔިތުންނަކީ އެކުވެރި ބައެކެވެ. ހިތްހެޔޮ ބައެކެވެ. ނުދަންނަ މީހުންނަށްވެސް ފާޅުކޮށްލާ ހިނިތުންވުމަކީ ރަށުން ކިޔާ މަރުހަބާއާއި އަދާކުރާ މެހެމާންދާރީގެ ފުރަތަމަ ލިސާނެވެ. ރަށުގެ ރީތިކަމާއި، މެހެމާނުންނަށް ހުރި ވަސީލަތްތަކުގެ މުއްސަނދިކަމަކީވެސް މިރަށް ހާއްސަވާ ސަބަބެކެވެ. ދަތުރުވަރިއެއްގައި ވިޔަސް ގުޅިއަށް ފައިބައިފި މީހަކު ގުޅި ދޫކޮށް ދާ ހިތްނުވަނީ މިހެންވެގެންނެވެ. ގުޅި ފުރިފައި އޮތީ މެހެމާނުންނަށް ބަހައްޓާ ހިތްހެޔޮކަމާއި މަރުހަބާގެ ޝުއޫރުތަކުންނެވެ.
