ތޫނިސް، ޓިއުނީޝިއާ (ސެޕްޓެމްބަރު 12) - މިދިޔަ ޖުލައި މަހު ބޮޑު ވަޒީރު މަގާމުން ވަކިކޮށް، ޕާލިމެންޓު ސަސްޕެންޑު ކުރި ޓިއުނީޝިއާގެ ރައީސް ކައިސް ސައީދު ގާނޫނު އަސާސީ އިސްލާހު ކުރަން ބޭނުންވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.
ހޮނިހިރު ދުވަހު ދެއްވި ޓީވީ އިންޓަވިއުއެއްގައި ސައީދު ވިދާޅުވީ "އެންމެ ނަޒާހަތްތެރި މީހުން ހިޔާރު ކުރުމަށް ފަހު" އާ ސަރުކާރެއް އެކުލަވާލާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެކަން ކުރާނެ ވަކި ޓައިމްލައިނެއް ވިދާޅެއް ނުވެ އެވެ. ސައީދު އިތުރަށް ވިދާޅުވީ ގާނޫނު އަސާސީ އިސްލާހު ކުރަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ.
"ޓިއުނީޝިއާގެ ރައްޔިތުން ބުނީ ގާނޫނު އަސާސީއަށް ނޫނެކޭ. އެއީ މުޅި އުމުރަށް އޮންނާނެ އެއްޗެއް ނޫން،" އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވި އެވެ.
"އެ ލިޔުންގަނޑަށް ބޭނުންވާ އިސްލާހުތައް ތައާރަފު ކުރެވޭނެ."
އުމުރުން 63 އަހަރުގެ ރައީސް ސައީދަކީ 2019 ވަނަ އަހަރުގެ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ބޮޑު އަގުލަބިއްޔަތަކުން ވެރިކަމަށް ވަޑައިގެންނެވި ސިޔާސީ ދާއިރާއަށް މުޅިން އާ ބޭފުޅެކެވެ. އޭގެ ކުރިން ސައީދަކީ ގާނޫނު ކިޔަވައިދެއްވި ލެކްޗަރާ އެކެވެ.
ގާނޫނު އަސާސީން ރައީސް އަށް ލިބިދޭ ބާރުގެ ދަށުން ބޮޑު ވަޒީރު މަގާމުން ވަކިކޮށް، ޕާލިމެންޓު ސަސްޕެންޑު ކުރީ ޖުލައި 25 ވަނަ ދުވަހު އެވެ.
އެގޮތަށް އަމަލު ކުރެއްވީ ޕާލިމެންޓު ތެރޭގައި އޮތް ސިޔާސީ ޒުވާބުތަކާ ހެދި ވެރިކަން ހިންގުމަށް ދަތިވެފައި ވަނިކޮށެވެ. އޭގެ ފަހުން ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ފެށި ބޮޑު ކެމްޕެއިނެއްގެ ދަށުން ގިނަ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި ވިޔަފާރިވެރިންނާއި ޖުޑިޝަރީއާ ގުޅޭ މީހުން ހައްޔަރުކޮށް، ގޭބަންދުކޮށް، ގައުމުން ފުރުން ވަނީ މަނާކޮށްފަ އެވެ.
އާ ސަރުކާރެއް އެކުލަވާލުމަށް ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުން ސައީދަށް ޕްރެޝަރު ކުރަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް، އެކަން ކުރާނެ ގޮތުގެ މަގުޗާޓެއް އަދިވެސް އިއުލާނެއް ނުކުރައްވަ އެވެ.
ބޮޑު ވަޒީރު ވަކިކޮށް، ޕާލިމެންޓު އުވާލުމަކީ ބަގާވާތެއްގެ ގޮތުގައި އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ސިފަކުރެ އެވެ. ނަމަވެސް ޓިއުނީޝިއާގެ ބައެއް ރައްޔިތުން ދެކޭ ގޮތުގައި ރައީސް އެޅުއްވި ފިޔަވަޅަކީ ސިޔާސީ ހަމަޖެހުން ގެނައުމަށް މަޖުބޫރު ފިޔަވަޅެކެވެ.
މެދުއިރުމައްޗާއި އުތުރު އެފްރިކާގެ ގައުމުތަކުގައި 2010 ވަނަ އަހަރު ހިނގި "އަރަބް ސްޕްރިންގް" އިންގިލާބުތަކަށް ފަހު ކާމިޔާބުކަމާއެކު ޑިމޮކްރެސީ ހިނގަމުންދާ ހަމައެކަނި ގައުމަކީ ޓިއުނީޝިއާގެ ގޮތުގައި މީގެ ކުރިން އޮތީ ބެލެވިފަ އެވެ.
ނަމަވެސް ޑިމޮކްރަސީ ގެނެވުނާ 10 އަހަރު ފަހުން، އެ ގައުމުގެ 12 މިލިއަން މީހުން ދެކޭ ގޮތުގައި މާ ބޮޑު ތަފާތެއް ފެނިފައެއް ނުވެ އެވެ. އެގޮތުން ދިރިއުޅުމުގެ ފެންވަރަށް ކުރިއެރުމެއް އައިސްފައި ނުވާ ކަމަށާއި ސިޔާސީ ތަޅާފޮޅުމުގެ ސަބަބުން ހިތްހަމަނުޖެހޭ ކަމަށް ރައްޔިތުން ބުނެ އެވެ.
އޭގެ އިތުރުން އެންމެ ފަހުން އުވާލި ސަރުކާރުން ވަނީ ގިނަ ކަންކަމުގައި ފެއިލްވެފައި ކަމަށާއި އޭގެ ތެރޭގައި ކޮވިޑް ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުން ހިމެނޭ ކަމަށް ރައްޔިތުން ދެކެ އެވެ. އާބާދީގެ ނިސްބަތުން ބަލާއިރު، ދުނިޔޭގައި ކޮވިޑް ޖެހިގެން އެންމެ ގިނަ މީހުން މަރުވެފައިވާ އެއް ގައުމަކީ ޓިއުނީޝިއާ އެވެ.
ގައުމުގެ ރައްޔިތުން އުޅެމުންދާ ހާލަތާ ދެކޮޅަށް އިހްތިޖާޖުގެ ކުރުމުގެ ގޮތުން އިއްޔެ މީހަކު ވަނީ އަމިއްލަ ހަށިގަނޑުގައި ރޯކޮށްގެން މަރުވެފަ އެވެ. މިއީ ކުޑަ ދުވަސްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި މިގޮތަށް މަރުވި ދެ ވަނަ މީހާ އެވެ.
ޓިއުނީޝިއާގެ ޑިކްޓޭޓަރު ޒައިން އަލް އަބިދީން ބިން އަލީއާ ދެކޮޅަށް ހިންހި އިންގިލާބާއި އަރަބި ސްޕްރިންގް އިންގިލާބުތައް މެދުއިރުމަތީގައި ފެށުނީ ވެސް ޑިސެމްބަރު، 17، 2010 ގައި ޓިއުނީޝިއާގެ ރައްޔިތަކުން އިހުތިޖާޖު ކުރުމުގެ ގޮތުން ހަށިގަނޑުގައި ރޯކޮށްގެން އަމިއްލައަށް މަރުވުމާ ގުޅިގެންނެވެ.
މީގެ 10 އަހަރު ކުރިން ހިންގި އިންގިލާބަށް ފަހު ޓިއުނީޝިއާގައި ނުވަ ސަރުކާރު މަސައްކަތް ކޮށްފައި ވެ އެވެ. ސިޔާސީ ކޯޅުމާ ހެދި ބައެއް ސަރުކާރުތައް އުވުނީ އެންމެ ދެ ތިން މަސް ތެރޭގަ އެވެ.
