ކޮންގޯގައި އެބޯލާ ޖެހި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 3،000 އިން މައްޗަށް

Sep 2, 2026, 10:47 PM
ފޮޓޯ: ރޮއިޓާސް

ފޮޓޯ: ރޮއިޓާސް

ޑިމޮކްރެޓިކް ރިޕަބްލިކް އޮފް ކޮންގޯގެ އިރުއުތުރުގައި ހަލުވިކަމާއެކު ފެތުރެމުންދާ އެބޯލާ ބަލީގައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 3،000 އަށްވުރެ މައްޗަށް އަރާފައިވާކަން އެ ގައުމުގެ ސަރުކާރުން ބުދަ ދުވަހު އާންމުކުރި ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކައިފި އެވެ. 

އެބޯލާގެ "ބަންޑިބުގްޔޯ" ވައިރަހުގެ ސަބަބުން ފެތުރެމުންދާ މި ބަލިމަޑުކަމަކީ ކޮންގޯގެ ތާރީހުގައި ވެސް މިހާތަނަށް ފެތުރުނު އެންމެ ބޮޑު އަދި އެންމެ ގިނަ މީހުން މަރުވި ބަލިމަޑުކަމެވެ.

މި ބަލިމަޑުކަމަކީ މުޅި ދުނިޔޭގެ ތާރީހަށް ބަލާއިރު ވެސް ދެވަނައަށް އެންމެ ނުރައްކާތެރި އެބޯލާ އައުޓްބްރޭކެވެ. އެންމެ ނުރައްކާތެރި ބަލިމަޑުކަމެއްގެ ގޮތުގައި ރެކޯޑު ކުރެވިފައިވަނީ 2014 އިން 2016 އަށް ހުޅަނގު އެފްރިކާގެ ގިނީ، ލައިބީރިއާ އަދި ސިއެރަ ލިއޯންގައި ފެތުރުނު ބަލިމަޑުކަމެވެ. އެ ފަހަރު 28،600 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުންނަށް ބަލިޖެހި، 11،000 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވި އެވެ.

ސަރުކާރުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، މިހާތަނަށް މި ބަލީގައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު ވަނީ 3،007 އަށް އަރާފަ އެވެ. އަދި ބަލިޖެހިފައިވާކަން ކަށަވަރުވި މީހުންގެ އަދަދު ވަނީ 6،186 އަށް އަރާފަ އެވެ.

ކޮންގޯގެ އިޓޫރީ ޕްރޮވިންސްގައި މި ބަލިމަޑުކަން އުޅޭކަން ރަސްމީކޮށް އިއުލާންކުރީ މިއަހަރުގެ މޭ މަހުގެ 15 ވަނަ ދުވަހު އެވެ. ނަމަވެސް، ސިއްހީ މާހިރުންނާއި އޮފިޝަލުން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި މި ބަލިމަޑުކަން ފެށިފައިވަނީ މިއަހަރުގެ ޖެނުއަރީ މަހުގެ ކުރީކޮޅުގަ އެވެ.

ކޮންގޯގެ ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކާއި، ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ (ޑަބްލިއުއެޗްއޯ) އަދި އެހީދޭ ޖަމާއަތްތަކުން ބަލި ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަމުންދިޔަ ނަމަވެސް، މިހާރު މި ބަލި ވަނީ އެ ގައުމުގެ ހަ ޕްރޮވިންސަކަށް ފެތުރިފަ އެވެ.

ސިއްހީ މާހިރުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، ބަލި މީހުން ދެނެގަތުމާއި އަވަސް ފަރުވާ ދިނުމަށް ހުރި އެންމެ ބޮޑު ހުރަހަކީ ބަލި މޮނިޓާ ކުރާނެ ހަރުދަނާ ނިޒާމެއް ނެތުމާއި، ސަލާމަތީ ނުރައްކާތަކުގެ އިތުރުން އާންމުންގެ މެދުގައި އޮތް ނުތަނަވަސްކަމާއި ދެކޮޅުވެރިކަމެވެ.

ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާއިން އަންދާޒާކުރާ ގޮތުގައި، މި ބަލީގައި މަރުވާ މީހުންގެ 60 އިންސައްތަ މަރުވަނީ ފަރުވާދޭ މަރުކަޒުތަކުން ބޭރުގަ އެވެ. މިއީ ބަލި މީހާ މަރުވުމުގެ ކުރިން ބަލި ދެނެގަތުމުގައި ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައް ހާމަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.

އެބޯލާގެ "ބަންޑިބުގްޔޯ" ވައްތަރަށް މިހާތަނަށް އެއްވެސް ވެކްސިނެއް ނުވަތަ ފަރުވާއެއް ރަސްމީކޮށް ފާސްކޮށްފައި ނުވި ނަމަވެސް، އޮކްސްފޯޑް ޔުނިވާސިޓީ އާއި އިންޓަނޭޝަނަލް އެއިޑްސް ވެކްސިން އިނީޝިއޭޓިވް (އައިއޭވީއައި) އިން ދަނީ ބައެއް ވެކްސިންތައް ތަރައްގީ ކުރަމުންނެވެ.

ކޮންގޯގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން މިހާރު ވަނީ ބަލީގެ ކުރީ ސަފުގައި މަސައްކަތްކުރާ ސިއްހީ އެހީތެރިންނަށް މާކް ކުންފުނީގެ "އާވީބޯ" ވެކްސިން ދޭން ފަށާފަ އެވެ. މިއީ އެބޯލާގެ "ޒައިރޭ" ވައްތަރަށް އުފައްދާފައިވާ ވެކްސިނެއް ނަމަވެސް، މީގެ ސަބަބުން "ބަންޑިބުގްޔޯ" ވައްތަރާ ދެކޮޅަށް ވެސް ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ރައްކާތެރިކަމެއް ލިބޭނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ރަސެލް ބްރޭންޑް 10 އަހަރަށް ޖަލަށް

އިނގިރޭސި އެކްޓަރު ރަސެލް ބްރޭންޑްގެ މައްޗަށް ރޭޕް ކުރުމާއި ޖިންސީ ގޯނާގެ ކުށް ސާބިތުވެ، 10 އަހަރާއި 6 މަސް ދުވަހަށް ޖަލަށްލުމަށް ލަންޑަނުގެ ކޯޓަކުން ހުކުމްކޮށްފިއެވެ. ފަނޑިޔާރު އޭނާ ސިފަކުރެއްވީ އަންހެނުންގެ ހައްގުތަކަށް އިހުތިރާމްނުކުރާ "ޖިންސީ ޝިކާރަވެރިއެއް"ގެ ގޮތުގައެވެ. މި ހުކުމުގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައި ފުރިހަމަކުރުމުން އޭނާއަށް މިނިވަންވުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް ނަމަވެސް، އެއީ ހަރުކަށި އުސޫލުތަކެއްގެ ދަށުންނެވެ.

އެންވީޑިއާގެ ސީއީއޯއާގެ މައްސަލަ އެފްބީއައި އިން ތަހުގީގުކުރަނީ

އެންވީޑިއާގެ ސީއީއޯ ޖެންސަން ހުއަންގް އާއި ޗައިނާގެ ޖާސޫސެއް ކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ އަންހެނަކާ އޮތް ގުޅުން އެފްބީއައި އިން ތަހުގީގު ކުރަން ފެށުމާ ގުޅިގެން، އެ ކުންފުނީގެ ބާޒާރުގެ އަގުން 250 ބިލިއަން ޑޮލަރު ވެއްޓިއްޖެއެވެ. މި މައްސަލައިގައި ރައީސް ޓްރަމްޕް ހުއަންގްއާ ވާހަކަދައްކަވާފައިވާއިރު، އެންވީޑިއާ އިން ބުނަނީ މިކަމުގެ ސަބަބުން ކުންފުނީގެ ސިއްރުތަކަށް ނުރައްކަލެއް ނެތް ކަމަށާއި ނަމަވެސް މިނިވަން ތަހުގީގެއް ކުރިއަށްދާ ކަމަށެވެ.

މިސްރުގައި ދެ ރޭލު ޖެހި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު ހަތަކަށް

މިޞްރުގެ ޖީޒާ ކައިރީގައި ދެ ރޭލު ޖެހި ހިނގި ނުރައްކާތެރި އެކްސިޑެންޓެއްގައި ހަތް މީހުން މަރުވެ، 100 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ ޒަހަމްވެފައެވެ. މި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން ރައީސް އަލް-ސީސީ ވަނީ މައްސަލަ ތަހުގީގުކޮށް އިހުމާލުވި ފަރާތްތަކަށް ފިޔަވަޅު އެޅުމަށް އަމުރުކުރައްވާފައެވެ. އެ ސަރަހައްދުގެ ހޮސްޕިޓަލްތައް މިހާރު ވަނީ ހައި އެލާޓަށް ގެނެސްފައެވެ.

ރިޔާދުގެ މެދުތެރޭގައި ހުންނަ އަރަމްކޯ ޓަވަރަށް ހަމަލާދީފި

ސައުދީ އަރަބިއްޔާގެ ރިޔާދުގެ މަރުކަޒީ ސަރަހައްދުގައި ހުންނަ އަރަމްކޯ ޓަވަރަށް ހޫތީން ދިން ވައިގެ ހަމަލާއެއްގައި އެ އިމާރާތަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބިއްޖެއެވެ. ސައުދީ ސަރުކާރުން މި ހަމަލާގައި އެއްވެސް މީހަކަށް އަނިޔާނުވާކަމަށް ބުނި ނަމަވެސް، ހޫތީން ވަނީ ރިޔާދުގެ އެއާޕޯޓަށާއި ތެޔޮ ރައްކާކުރާ މަރުކަޒުތަކަށްވެސް ހަމަލާދީފައިވާކަމަށް ބުނެފައެވެ. މި ހަމަލާތަކަކީ ޔަމަނަށް ސައުދީން ދިން ހަމަލާއެއްގެ ބަދަލުހިފުމެއްގެ ގޮތުން ދިން ހަމަލާތަކެކެވެ.

އިމިގްރޭޝަން ސިޔާސަތު "މާ ހަރުކަށި" ކަމަށް ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވެއްޖެ

އެމެރިކާގެ މިޑްޓާމް އިންތިޚާބުގައި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީއަށް ކުރިމަތިވި ނާކާމިޔާބީއަށްފަހު، ސަރުކާރުގެ އިމިގްރޭޝަން ސިޔާސަތުތަކަކީ "މާ ހަރުކަށި" ސިޔާސަތުތަކެއް ކަމަށް ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެއްބަސްވެވަޑައިގެންފިއެވެ. ބޯޑަރު ބެލެހެއްޓުމުގައި ކާމިޔާބީތަކެއް ލިބުނު ނަމަވެސް، ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު ގައުމުން ބޭރުކުރުމުގެ ސަބަބުން ސިޔާސީ ގޮތުން ގެއްލުންތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.

އެންވީޑިއާ ސީއީއޯއާއި ޗައިނާ ޖާސޫސަކާ އޮތް ގުޅުން ތަހުގީގު ކުރަނީ

ޗައިނާގެ ޖާސޫސެއް ކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ އަންހެނަކާ ގާތް ގުޅުމެއް ބޭއްވި މައްސަލައިގައި، އެންވީޑިއާގެ ސީއީއޯ ޖެންސަން ހުއަންގްގެ މައްސަލަ އެ ކުންފުނިން މިނިވަންކަމާއެކު ތަހުގީގު ކުރަން ފަށައިފިއެވެ. މި މައްސަލައިގައި ޖެންސަން އާއިލާގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދިފައިވާއިރު، ގައުމީ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާވާ ފަދަ މައުލޫމާތެއް ބޭރުވެފައިވާކަމުގެ ހެއްކެއް އަދި ފެންނަން ނެތް ކަމަށް އެ ކުންފުނީގެ ބޯޑުން ބުނެއެވެ.

ޓައިޓޭނިކްގެ އިންޝުއަރެންސް ޕޮލިސީ ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ނީލަމަށް

ޓައިޓޭނިކް ބޯޓު އަޑިއަށް ދިއުމުގެ 19 ދުވަސް ކުރިން އެ ބޯޓުގެ ހަލް އިންޝުއަރެންސް ކުރި ލިޔުމުގެ ކޮޕީއެއް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ނީލަމެއްގައި ވިއްކާލަން ވަނީ ނިންމާފައެވެ. އަންނަ ނޮވެމްބަރު މަހުގެ 21 ވަނަ ދުވަހު ބާއްވާ މި ނީލަމުގައި، މި ތާރީޚީ ލިޔުން 30،000 އާއި 50،000 އިނގިރޭސި ޕައުންޑާ ދެމެދުގެ އަގަކަށް ވިކޭނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox