ކޮންގޯގެ އެބޯލާ ބަލިމަޑުކަން ތާރީހީ ކާރިސާއަކަށް ބަދަލުވެދާނެ

Aug 14, 2026, 9:32 AM
ފޮޓޯ: އީޕީއޭ

ފޮޓޯ: އީޕީއޭ

ޑިމޮކްރެޓިކް ރިޕަބްލިކް އޮފް ކޮންގޯގައި މިހާރު ފެތުރެމުންދާ އެބޯލާ ބަލިމަޑުކަމަކީ، ތާރީހުގައި ވެސް އެ ބަލި އެންމެ ނުރައްކާތެރި މިންވަރަކަށް ފެތުރުނު ފަހަރަށް ވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑު ކަމެއް ކަމަށް ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ (ޑަބްލިއުއެޗްއޯ) ގެ ޑިރެކްޓަރު ޖެނެރަލް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.

ޑަބްލިއުއެޗްއޯގެ ވެރިޔާ ޓެޑްރޯސް އަދަނޮމް ގެބްރެޔޭސަސް ނޫސްވެރިންނަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ވިދާޅުވީ، 2026 ވަނަ އަހަރުގެ މި ބަލިމަޑުކަން މިހާރު ފެތުރެމުންދާ ބާރުމިނަށް ބަލާއިރު، 11،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވި 2014 އާއި 2016 އާ ދެމެދު ފެތުރުނު އެބޯލާގެ ނުރައްކާތެރި ހާލަތަށް ވުރެ ވެސް މިފަހަރުގެ ހާލަތު ގޯސްވެގެންދާނެ ކަމަށެވެ.

މި އަހަރުގެ މެއި މަހުގެ 15 ވަނަ ދުވަހު ރަސްމީކޮށް އިއުލާންކުރި މި ބަލިމަޑުކަމުގައި މިހާތަނަށް މަދުވެގެން 4،300 މީހުންނަށް ބަލި ޖެހިފައިވާއިރު، 2،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ މަރުވެފަ އެވެ.

Advertisement

ކުރިއަށް އޮތް ތިން މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބަލި ފެތުރުން ހުއްޓުވޭނެ ކަމަށް އުންމީދުކުރާ ކަމަށް ޑަބްލިއުއެޗްއޯ އިން ބުދަ ދުވަހު ބުނެފައިވެ އެވެ. ނަމަވެސް އެ އިދާރާއިން އިންޒާރު ދީފައިވަނީ، އެއީ ބަލި އެއްކޮށް ނައްތާލުން ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ ބަލި ފެތުރޭ މިންވަރު ކޮންޓްރޯލް ކުރުން ކަމަށެވެ.

މި ބަލިމަޑުކަން ރަސްމީކޮށް އިއުލާން ކުރީ މެއި މަހުގެ ތެރޭގައި ކަމަށް ވިޔަސް، އޭގެ ތިން މަސް ކުރިން ބަލި ފެތުރެން ފަށާފައިވާ ކަމަށް ގަބޫލުކުރެވޭ ކަމަށް ސިއްހީ އޮފިޝަލުން މި ހަފުތާގައި ވަނީ ވިދާޅުވެފަ އެވެ.

ބަލި ފެތުރޭ ސަރަހައްދުގެ މަރުކަޒެއް ކަމަށްވާ ބޫނިއާ ސިޓީގައި ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި ޑަބްލިއުއެޗްއޯގެ އެފްރިކާ ސަރަހައްދުގެ ޑިރެކްޓަރު ޑރ. މުހައްމަދު ޖަނާބީ ވިދާޅުވީ، ބަލި ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރަމުންދާއިރު، ވައިރަސް ފެތުރޭ މިންވަރު އުޅެނީ އެ މަސައްކަތްތަކަށް ވުރެ މާ ކުރީގައި ކަމަށެވެ.

އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި މި ވައިރަސް ފެތުރެން ފަށާފައިވަނީ ފެބްރުއަރީ މަހުގެ ތެރޭގަ އެވެ. އަދި އެންމެ ފުރަތަމަ ބަލި ދެނެގަނެވުނުއިރު، އެއީ މެލޭރިއާ ނުވަތަ ޓައިފޮއިޑް ކަމަށް ބަލައި ގޯސްކޮށް ފަރުވާ ދެވިފައިވާ ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މި 2026 ވަނަ އަހަރު ފެތުރެމުންދަނީ އެބޯލާގެ ވަރަށް މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ބާވަތެއް ކަމަށްވާ "ބުންޑިބުގްޔޯ" އެވެ. މީގެ ކުރިން މި ބާވަތުގެ އެބޯލާ ފެނިފައިވަނީ އެންމެ ދެ ފަހަރުއެވެ. އެއީ 2007 އަދި 2012 ވަނަ އަހަރު އެވެ.

އެބޯލާގެ މި ބާވަތަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް ހުއްދަ ދީފައިވާ އެއްވެސް ވެކްސިނެއް ނުވަތަ ބޭނުންކުރެވޭނެ ވަކި ހާއްސަ ބޭހެއް މިހާތަނަށް ހޯދިފައެއް ނުވެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

މަރުގެ ހުކުމް ތަންފީޒުކުރަން ކުރި މަސައްކަތް ނާކާމިޔާބުވެއްޖެ

މަރުގެ ހުކުމް ތަންފީޒުކުރުމަށް ކްރިސްޓާ ޕައިކްގެ ގަޔަށް ދެ ފަހަރަށް ވިހަ އިންޖެކްޝަން ޖެހުމުން ވެސް މަރުނުވުމާ ގުޅިގެން، އޭނާއަށް މިހާރު ދަނީ ހޮސްޕިޓަލުގައި ފަރުވާ ދެމުންނެވެ. 1996 ވަނަ އަހަރު މީހަކު މެރުމުގެ ކުށުގައި އިއްވާފައިވާ މި ހުކުމް ތަންފީޒުކުރުން ހުއްޓުވުމަށް އޭނާގެ ވަކީލުން ވަނީ ކޯޓަށް ކުއްލި މައްސަލައެއް ވެސް ހުށަހަޅާފައެވެ.

ފްލައިދުބާއީގެ އިންޑިއާ ޕައިލެޓަށް ތައުރީފު

ފްލައިދުބާއީގެ ކޯ-ޕައިލެޓަކު ބޯޓު ވައްޓާލަން ކުރި މަސައްކަތް ހުއްޓުވައި، 174 މީހުންގެ ފުރާނަ ސަލާމަތްކޮށްދިން އިންޑިއާގެ ޕައިލެޓް ސްމިތު މަޗާރަށް އިންޑިއާ އާއި އިސްރާއީލުގެ ވެރިން ވަރަށް ބޮޑަށް ތައުރީފު ކުރައްވައިފިއެވެ. ޒަޚަމްވެފައި އޮވެމެ މަޗާރު ދެއްކި ހިތްވަރުން ކޮކްޕިޓަށް މީހުން ވަދެ ކޯ-ޕައިލެޓް މައިތިރިކުރިއިރު، މި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން އޭނާއަކީ "ބަތަލެއް" ގޮތުގައި ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުން ވަނީ ސިފަކުރައްވާފައެވެ.

އީރާނުގެ ހުށަހެޅުމަށް އެމެރިކާގެ ޖަވާބު ލިބިފައިވާ ކަމަށް ބުނެފި

ގަލްފު ސަރަހައްދުގެ ހަނގުރާމަ މެދުކަނޑާލުމަށް އީރާނުން ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުމަށް އެމެރިކާއިން ދިން ޖަވާބު ލިބިފައިވާ ކަމަށް އީރާނު ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފައެވެ. އީރާނުގެ މި ހުށަހެޅުމަކީ އެމެރިކާއިން އަޅާފައިވާ ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އުވާލުމުގެ ބަދަލުގައި ހޯރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ހުޅުވާލުމަށް ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުމެކެވެ. އީރާނުން ދެކޭ ގޮތުގައި އިރާގުން އެމެރިކާ ސިފައިން ފޭބުމަކީ މުޅި ސަރަހައްދުން އެމެރިކާ ބޭރުކުރުމަށް އެ ގައުމުން ކުރާ މަސައްކަތަށް ލިބުނު ބޮޑު ކާމިޔާބީއެކެވެ.

މޮރޮކޯގެ ފުރަތަމަ އަންހެން ބޮޑުވަޒީރަކަށް އަލް މަންސޫރީ

މޮރޮކޯގެ އާންމު އިންތިޚާބު ކާމިޔާބުކުރި ޕީއޭއެމް ޕާޓީގެ ފަރާތުން، އެ ގައުމުގެ ފުރަތަމަ އަންހެން ބޮޑުވަޒީރުގެ މަގާމަށް ފާތިމާ އިއްޒަހްރާ އަލް މަންސޫރީ، ރަސްގެފާނު މުހައްމަދު ހަވަނަ އައްޔަންކުރައްވައިފިއެވެ. ކުރިން ހައުސިން މިނިސްޓަރުކަމާއި މަރަކޭޝްގެ މޭޔަރުކަން ކުރެއްވި އަލް މަންސޫރީއާ މިހާރު ވަނީ އާ ކޯލިޝަން ސަރުކާރެއް އެކުލަވާލުމުގެ މަސައްކަތް ހަވާލުކުރައްވާފައެވެ.

އެޕްސްޓީންއާ އޮތް ގުޅުން ބަލަން ނޯވޭގެ ބޮޑުވަޒީރު މަޖިލީހަށް

ޖެފްރީ އެޕްސްޓީންއާ ނޯވޭގެ މަތީ ފަންތީގެ ބޭފުޅުންނާ އޮތް ގުޅުންތައް ތަހުގީގުކުރުމަށް އެ ގައުމުގެ ބޮޑުވަޒީރާއި އިސް ބޭފުޅުން މަޖިލީހުގެ ކޮމިޓީއަށް ހާޒިރުކޮށްފިއެވެ. މި މައްސަލައިގައި 11 ބޭފުޅަކު ހާޒިރުކުރިއިރު، އެޕްސްޓީންއާ އޮތް ގުޅުންތައް ހާމަވުމާ ގުޅިގެން ކުރީގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ބޯޖް ބްރެންޑޭ ވަނީ ވޯލްޑް އިކޮނޮމިކް ފޯރަމްގެ މަގާމުން އިސްތިއުފާ ދެއްވާފައެވެ.

އިޒްރޭލްގެ ބޯޓުތައް ސައުދީއަށް ވަނުމުގެ ހުއްދަ ނުދިން

ކުއްލި ހާލަތުގައި ސައުދީ އަރަބިއްޔާއަށް ޖެއްސި ފްލައިދުބާއީގެ ބޯޓެއްގައި ތިބި އިޒްރޭލު މީހުން ބަލާ ދިއުމަށް، އިޒްރޭލުގެ އަސްކަރީ ބޯޓުތައް އެ ގައުމުގެ ވައިގެ ސަރަހައްދަށް ވަނުމުގެ ހުއްދަ ސައުދީ ސަރުކާރުން ނުދިނެވެ. މި ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ ބޯޓުގެ ކޯ-ޕައިލެޓް ބޯޓު ވައްޓާލަން މަސައްކަތް ކުރުމާ ގުޅިގެން ކަމަށް އިޒްރޭލުން ބުނާއިރު، ފްލައިދުބާއީން ނިންމާފައިވަނީ އެ އެއާލައިންގެ އެހެން ބޯޓެއްގައި ފަސިންޖަރުންގެ ދަތުރު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށެވެ.

ފްލައިދުބާއީގެ ކޯ-ޕައިލެޓް އުޅުނީ ބޯޓު ވައްޓާލަން: އިޒްރޭލް

ދުބާއީން އިޒްރޭލަށް ދަތުރުކުރި ފްލައިދުބާއީގެ ފްލައިޓެއްގެ ކޯ-ޕައިލެޓް، ކެޕްޓަނަށް ހަމަލާދީ ބޯޓު ވައްޓާލަން އުޅުމުން ސައުދީ އަރަބިއްޔާއަށް ބޯޓު ކުއްލި ހާލަތުގައި ޖައްސައިފިއެވެ. ފަސިންޖަރުންގެ އެހީތެރިކަމާއެކު ކޯ-ޕައިލެޓް ކޮންޓްރޯލްކޮށް ސައުދީ ފުލުހުންނާ ހަވާލުކޮށްފައިވާއިރު، މި ހާދިސާގައި އެއްވެސް ފަސިންޖަރަކަށް ގެއްލުމެއް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox