ކޮންގޯގެ އެބޯލާ ބަލިމަޑުކަން ތާރީހީ ކާރިސާއަކަށް ބަދަލުވެދާނެ

Aug 14, 2026, 9:32 AM
ފޮޓޯ: އީޕީއޭ

ފޮޓޯ: އީޕީއޭ

ޑިމޮކްރެޓިކް ރިޕަބްލިކް އޮފް ކޮންގޯގައި މިހާރު ފެތުރެމުންދާ އެބޯލާ ބަލިމަޑުކަމަކީ، ތާރީހުގައި ވެސް އެ ބަލި އެންމެ ނުރައްކާތެރި މިންވަރަކަށް ފެތުރުނު ފަހަރަށް ވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑު ކަމެއް ކަމަށް ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ (ޑަބްލިއުއެޗްއޯ) ގެ ޑިރެކްޓަރު ޖެނެރަލް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.

ޑަބްލިއުއެޗްއޯގެ ވެރިޔާ ޓެޑްރޯސް އަދަނޮމް ގެބްރެޔޭސަސް ނޫސްވެރިންނަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ވިދާޅުވީ، 2026 ވަނަ އަހަރުގެ މި ބަލިމަޑުކަން މިހާރު ފެތުރެމުންދާ ބާރުމިނަށް ބަލާއިރު، 11،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވި 2014 އާއި 2016 އާ ދެމެދު ފެތުރުނު އެބޯލާގެ ނުރައްކާތެރި ހާލަތަށް ވުރެ ވެސް މިފަހަރުގެ ހާލަތު ގޯސްވެގެންދާނެ ކަމަށެވެ.

މި އަހަރުގެ މެއި މަހުގެ 15 ވަނަ ދުވަހު ރަސްމީކޮށް އިއުލާންކުރި މި ބަލިމަޑުކަމުގައި މިހާތަނަށް މަދުވެގެން 4،300 މީހުންނަށް ބަލި ޖެހިފައިވާއިރު، 2،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ މަރުވެފަ އެވެ.

ކުރިއަށް އޮތް ތިން މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބަލި ފެތުރުން ހުއްޓުވޭނެ ކަމަށް އުންމީދުކުރާ ކަމަށް ޑަބްލިއުއެޗްއޯ އިން ބުދަ ދުވަހު ބުނެފައިވެ އެވެ. ނަމަވެސް އެ އިދާރާއިން އިންޒާރު ދީފައިވަނީ، އެއީ ބަލި އެއްކޮށް ނައްތާލުން ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ ބަލި ފެތުރޭ މިންވަރު ކޮންޓްރޯލް ކުރުން ކަމަށެވެ.

މި ބަލިމަޑުކަން ރަސްމީކޮށް އިއުލާން ކުރީ މެއި މަހުގެ ތެރޭގައި ކަމަށް ވިޔަސް، އޭގެ ތިން މަސް ކުރިން ބަލި ފެތުރެން ފަށާފައިވާ ކަމަށް ގަބޫލުކުރެވޭ ކަމަށް ސިއްހީ އޮފިޝަލުން މި ހަފުތާގައި ވަނީ ވިދާޅުވެފަ އެވެ.

ބަލި ފެތުރޭ ސަރަހައްދުގެ މަރުކަޒެއް ކަމަށްވާ ބޫނިއާ ސިޓީގައި ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި ޑަބްލިއުއެޗްއޯގެ އެފްރިކާ ސަރަހައްދުގެ ޑިރެކްޓަރު ޑރ. މުހައްމަދު ޖަނާބީ ވިދާޅުވީ، ބަލި ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރަމުންދާއިރު، ވައިރަސް ފެތުރޭ މިންވަރު އުޅެނީ އެ މަސައްކަތްތަކަށް ވުރެ މާ ކުރީގައި ކަމަށެވެ.

އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި މި ވައިރަސް ފެތުރެން ފަށާފައިވަނީ ފެބްރުއަރީ މަހުގެ ތެރޭގަ އެވެ. އަދި އެންމެ ފުރަތަމަ ބަލި ދެނެގަނެވުނުއިރު، އެއީ މެލޭރިއާ ނުވަތަ ޓައިފޮއިޑް ކަމަށް ބަލައި ގޯސްކޮށް ފަރުވާ ދެވިފައިވާ ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.

މި 2026 ވަނަ އަހަރު ފެތުރެމުންދަނީ އެބޯލާގެ ވަރަށް މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ބާވަތެއް ކަމަށްވާ "ބުންޑިބުގްޔޯ" އެވެ. މީގެ ކުރިން މި ބާވަތުގެ އެބޯލާ ފެނިފައިވަނީ އެންމެ ދެ ފަހަރުއެވެ. އެއީ 2007 އަދި 2012 ވަނަ އަހަރު އެވެ.

އެބޯލާގެ މި ބާވަތަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް ހުއްދަ ދީފައިވާ އެއްވެސް ވެކްސިނެއް ނުވަތަ ބޭނުންކުރެވޭނެ ވަކި ހާއްސަ ބޭހެއް މިހާތަނަށް ހޯދިފައެއް ނުވެ އެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ޖިއޯ އިން އެންމެ ބޮޑު ހިއްސާގެ ބާޒާރަށް ފުރުސަތު ހުޅުވައިފި

މުކޭޝް އަމްބާނީގެ ޖިއޯ ޕްލެޓްފޯމްސް އިން 3.2 ބިލިއަން ޑޮލަރު ހޯދުމުގެ އަމާޒާއެކު، އިންޑިއާގެ ތާރީޚުގައި ބާއްވާ އެންމެ ބޮޑު ހިއްސާގެ ބާޒާރު އާންމުންނަށް ހުޅުވާލައިފިއެވެ. މި އައިޕީއޯ މެދުވެރިކޮށް ލިބޭ ފައިސާ ބޭނުންކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ ކުންފުނީގެ ލޯނުތައް އަނބުރާ ދެއްކުމަށާއި ޓެލެކޮމް ވިޔަފާރި އިތުރަށް ފުޅާކުރުމަށެވެ. ހިއްސާ ވިއްކަން ފެށުމުގެ ކުރިންވެސް ބޮޑެތި މުއައްސަސާތަކުގެ ފަރާތުން މި މަޝްރޫއަށް ވަނީ އާދަޔާ ހިލާފު ބޮޑު ތަރުހީބެއް ލިބިފައެވެ.

ދުނިޔެ ހޫނުވުން އަންދާޒާ ކުރި ވަރަށް ވުރެ އިތުރު

ދުނިޔެ ހޫނުވުން ކުރިން އަންދާޒާކުރި ވަރަށް ވުރެ އިތުރުވަމުންދާ ކަމަށާއި، މިހާރު ހުރި ސިޔާސަތުތަކާއެކު މި ގަރުނު ނިމޭއިރު ހޫނުމިން 2.8 ޑިގްރީއަށް އުފުލޭނެ ކަމަށް އދ. ގެ ރިޕޯޓަކުން ދައްކައިފިއެވެ. މި ނުރައްކަލުން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި 2030 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް ވިހަ ގޭސް ބޭރުކުރާ މިންވަރު 18 އިންސައްތައަށް ދަށްކުރަން ޖެހޭއިރު، މިހާރުގެ ރޭވުންތަކުން އެކަން ހާސިލުނުވާނެ ކަމަށް އެ ރިޕޯޓުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ.

އެމެރިކާއިން ހޯދަމުން ދިޔަ މީހަކު ޕާކިސްތާނުން ހައްޔަރުކޮށްފި

އޮޅުވާލައިގެން ވަގު ސްޓޭމްޕާއި ލޭބަލް ވިއްކައިގެން އެމެރިކާގެ ޕޯސްޓަލް ސާވިސްއަށް 126 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ގެއްލުންދިން ޕާކިސްތާނު މީހަކު އެ ގައުމުގެ ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ހައްޔަރުކޮށްފިއެވެ. ފަހީމް އަކްރަމް ނަމަކަށް ކިޔާ މި މީހާ ވެބްސައިޓެއް މެދުވެރިކޮށް ފަސް މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ ވަގު ލޭބަލް ވިއްކާފައިވާތީ، އެމެރިކާގެ ކޯޓަކުން މިދިޔަ މަހު ވަނީ އޭނާގެ މައްޗަށް ދައުވާ އުފުލާފައެވެ. އޭނާ ހޯދުމަށް އެހީތެރިވާ ފަރާތަކަށް އެމެރިކާއިން ބޮޑު އިނާމެއް ހުށަހަޅާފައިވާއިރު، މިހާރު ވަނީ އޭނާ ހިންގި ވެބްސައިޓް ބަންދުކޮށްފައެވެ.

ސައުދީ ދިފާއުކުރުމަށް އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ބޯޓުތައް ފޮނުވަނީ

ޔަމަނުގެ ހޫތީން ދެމުންދާ މިސައިލް އަދި ޑްރޯން ހަމަލާތަކުން ސައުދީ އަރަބިއްޔާ ދިފާއުކުރުމަށް އެހީތެރިވުމުގެ ގޮތުން، އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ރޯޔަލް އެއާ ފޯސްގެ މަތިންދާބޯޓުތައް ފޮނުވުމަށް އެ ގައުމުން ނިންމައިފިއެވެ. އިނގިރޭސި ސަރުކާރުން ހާމަކުރި ގޮތުގައި މި ބޯޓުތައް ބޭނުންކުރާނީ ހަމައެކަނި ސައުދީގެ އުމްރާނީ ވަސީލަތްތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ދިފާއީ މަސައްކަތްތަކަށެވެ.

އާއިލީ ގުޅުން އަލުން ގާއިމުކުރަން ބޭނުންވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެއްޖެ

އަމީރު ހެރީގެ ބައްޕާފުޅާއި ބޭބޭފުޅާ އޮތް ނުތަނަވަސް ގުޅުން ރަނގަޅުކޮށް، އާއިލީ ގުޅުން އަލުން ގާއިމުކުރަން ބޭނުންވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ. މާޒީގެ ހިތާމަވެރި ހާދިސާތައް ހަނދާން ނައްތާލުމަށް ބާރުއަޅުއްވަމުން ހެރީ ވިދާޅުވީ، ބައެއް މީހުން ބޭނުން ނުވި ނަމަވެސް އެ ގުޅުން އިއާދަކުރުމަކީ މިވަގުތަށް އެންމެ މުހިންމު ކަންތައް ކަމަށެވެ.

މޮރޮކޯގައި އަންހެން ބޮޑުވަޒީރަކު އައްޔަންކުރުމުން ދީނީ ބަހުސެއް

މޮރޮކޯގެ ފުރަތަމަ އަންހެން ބޮޑުވަޒީރުގެ މަގާމަށް ފާތިމާ ޒަހްރާ އައްޔަންކުރެއްވުމާ ގުޅިގެން، އަންހެނުންނަށް އެފަދަ މަތީ މަގާމުތައް ދިނުމާ މެދު އެ ގައުމުގައި ދީނީ އަދި ސިޔާސީ ބޮޑު ބަހުސެއް ވަނީ ފެށިފަ. މި ނިންމުމަށް ބައެއް ފަރާތްތަކުން ފާޑުކިޔަމުންދާއިރު، މިއީ މޮރޮކޯގެ ތާރީޚީ ނިންމުމެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވޭ ކަމެއް.

ފްރާންސްގައި ރޭގަނޑު ބޭރަށް ނުކުތުން މަނާކޮށްފި

ފަރަންސޭސިވިލާތުގައި ހިނގަމުންދާ ހަމަނުޖެހުންތަކާ ގުޅިގެން ޕެރިހާއި އެހެނިހެން ސިޓީތަކުގައި ރޭގަނޑު ބޭރަށް ނުކުމެ އުޅުން މަނާކޮށް ކާފިއު އިއުލާންކޮށްފިއެވެ. ތައުލީމީ ހާލަތު ރަނގަޅުކުރުމަށް ފެށި މި މުޒާހަރާތައް ފުޅާވެ، ހިނގި ކުރިމަތިލުންތަކުގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު ހައްޔަރުކޮށް ފުލުހުންނާއި އާންމުންނަށް ވަނީ އެކިވަރުގެ އަނިޔާތައް ލިބިފައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox