ރާއްޖޭގެ ކްލަބް ޖަމިއްޔާތަކުގެ ދަށުން ހިންގާ ކުޅިވަރު އެކަޑަމީތައް ރެގިއުލޭޓް ނުކުރެވުމުގެ ސަބަބުން ގިނަ މައްސަލަތަކެއް ކުރިމަތިވެފައިވާ ކަމަށް އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (އޭސީސީ)ގެ ރިޕޯޓްގައި ބުނެފި އެވެ.
މި ގޮތަށް ހާމަކޮށްފައިވަނީ، ކުޅިވަރު އިންތިޒާމުކޮށް ބެލެހެއްޓުމުގެ ނިޒާމުގައި ކޮރަޕްޝަނަށް ހުރި މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް އޭސީސީ އިން ތައްޔާރުކުރި ދިރާސާގެ ރިޕޯޓުގަ އެވެ. އެ ރިޕޯޓް ތައްޔާރުކުރުމުގައި ކަމާ ގުޅުން ހުރި އެކި ފަރާތްތަކާއި ވާހަކަ ދައްކާފައިވާ ކަމަށް އޭސީސީން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.
އެ ގޮތުން، ރިޕޯޓްގައި ބުނެފައިވަނީ ކުޅިވަރު އެކަޑަމީތަކަކީ، އެ ތަނަކުން ކުދިންނަށް ކުޅިވަރާ ގުޅޭ ތަމްރީންތައް ދިނުމަށް ހިންގާ ތަންތަނަށް ވީ ހިނދު މި ތަންތަން ބެލެހެއްޓުމުގައި އަމަލުކުރާނެ ހަރުދަނާ މިންގަނޑުތަކެއް ކަނޑައެޅިފައި އޮތުމަކީ ކުޅިވަރު ކުރިއެރުވުމާއި ތަރައްގީ އަށް ނުހަނު ބޭނުންތެރި ކަމެއް ކަމަށެވެ. އެކަމަކު، ރާއްޖޭގައި ރަޖިސްޓްރީވެގެން ހިންގާ ހުރިހާ ކުޅިވަރު އެކަޑަމީތަކަކީ ހަރުދަނާ ކަމާ އެކު ރެގިއުލޭޓް ކުރެވިގެން ކުރިއަށްެގެންދެވޭ ތަންތަން ކަމުގައި ނުވާކަން އޭސީސީގެ ދިރާާސާ އިން ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފަ އެވެ.
ކުދިންގެ ރައްކާތެރިކަމާއި ވެލްފެއާ އަކީ އެންމެ ބޮޑު އިސްކަން ދޭންޖެހޭ ކަންކަން ކަމަށްވާއިރު، ހަރުދަނާ ރެގިއުލޭޓަރީ ނިޒާމެއް ނެތުމުން ކުދިންގެ ރައްކާތެރިކަމާއި ވެލްފެއާ ކަށަވަރުނުވާ ކަމަށާާއި އިހުމާލުވުމުގެ މައްސަަލަތަކާއި އެކަށީގެންވާ ވަސީލަތްތަކާއި ސަޓިފައިޑް ތަމްރީން ނުލިބުމުގެ ސަބަބުން އަނިޔާ ލިބުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް ކަމަށް އޭސީސީން އިންޓަވިއު ކުރި ބައެއް ފަރާތްތަކުން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފަ އެވެ.
މީގެ އިތުރުން، އޭސީސީގެ ރިޕޯޓްގައި ބުނެފައިވަނީ، ކޯޗިން ފެސިލިޓީސް އާއި އޮޕަރޭޝަންގެ ފެންވަރު ރަނގަޅުކޮށް، ކުޅިވަރުގެ މާހައުލީ ނިޒާމްގެ ނަޒާހަތްތެރިކަން ކުރިއަރުވައި، ރައްކާތެރި އަދި ފެންވަރު ރަނގަޅު ތަމްރީންތަކެއް ދިނުމަށް އެކަޑަމީތައް ރެގިއުލޭޓް ކުރުން މުހިންމު ކަމަށެވެ.
ފޭވަރިޓިސަމްގެ ތެރެއިން (ވަކި ބަޔަކަށް މަންފާ ލިބޭ ގޮތަށް) ބައެއް ކްލަބް ޖަމިއްޔާތަކަށް ތަމްރީނާއި ތަޖުރިބާ އާއި މުބާރާތްތައް ފަހިކޮށްދިނުމަށް އުސޫލުތައް ބަދަލުކުރުމާއި ބައެއް ކްލަބް ޖަމިއްޔާތަކަށް ފިޔަވަޅު އެޅުމާއި ކްލަބް ތަކާއި އެސޯސިއޭޝަންތަކުގެ މެދުގައި ހަމަހަމަކަން ނެތުމަކީ ވެސް ފާހަަގަކުރެވިފައިވާ މައްސަލަ އެކެވެ.
"އެ ގޮތުން ވަކިވަކި މަސްލަހަތުތަކުުގައި ވަކި ފަރާތެއް ކުރިއެރުވުމަށް ކްލަބް ޖަމިއްޔާތަކުން މަސައްކަތް ކޮށްދޭ ކަމާއި ކުޅުންތެރިންގެ މެދުގައި ތަފާތު ކުރުންޔައް ގެންގުޅޭ ކަމުގެ ޝަކުވާ އިންޓަވިއުގައި ބައިވެރިވި ބައެއް ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކޮށްފައިވެ އެވެ. ބައެއް އެސޯސިއޭޝަންތަކުން، ޓީމުތައް ބޭރަށް ފޮނުވާއިރު އެ ޓީމުތަކުގެ އަސްލު ކޯޗުންނާއި މެނޭޖަރުން ނޫން މީހުން ޓީމު ލިސްޓުގައި ޖަހައިގެން ފޮނުވާކަން ފާހަގަކުރެވިފައިވެ އެވެ." އޭސީސީ ރިޕޯޓްގައި ލިޔެފައިވެ އެވެ.
މި ކަމާ ގުޅޭގޮތުން، އޭސީސީން ދެން ފާހަގަކޮށްފައިވާ ކަމަކީ، އެސޯސިއޭޝަންތަކުން ހިންގާ މި ފަދަ ނޭއްގާނީ ހަރަކާތްތައް ރިޕޯޓްކުރި ކަމުގައި ވިޔަސް ފިޔަވަޅު އެޅުމުގެ ބަދަލުގައި ޝަކުވާ ހުށަހެޅި ފަރާތްތައް ބާކީކޮށްފައި ފުރުސަތު ނުދިނުމާއި ފަރިތަކުރުންތަކަށް ދަނޑުގެ ވަސީލަތްތައް ލިބުމުގައި ދަތިކުރުމުގެ މައްސަލަތައް ދިމާވާ ކަމެވެ.
އޭސީސީން ބުނީ، މި ފަދަ މައްސަލަތައް ކުރިމަތިވާ އެންމެ ބޮޑު ސަބަބަކީ، ކްލަބް ޖަމިއްޔާތައް ހިންގުމުގަޔާއި އިދާރީ އޮނިގަނޑު ރާވައި ޖަވާބުދާރީ ކުރާނެ ރަނގަޅު ނިޒާމެއް ނެތުމުން ދިމާވާ މައްސަލަތަކެއް ކަމަށެވެ.
މި މައްސަލަތައް ހައްލުކުރުމަށް އޭސީސީން ހުށަހަޅާފައިވާ ލަފާތަކަކީ، ރަޖިސްޓްރީކޮށްގެން ހިންގާ އެކަޑަމީއެއްގެ ހުންނަން ޖެހޭ މިންގަނޑުތައް ބަޔާން ކުރުމާއި މީގެ ތެރޭގައި، ކުޅިވަރު ފެސިލިޓީގައި ހުންނަންވީ މައިގަނޑު ޝަރުތުތަކާއި ކޯޗުންގެ ފެންވަރާއި ހެލްތު އެންޑް ސޭފްޓީ އަށް ފުރިހަމަަކުރަން ޖެހޭ ޝަރުތުތައް ކަނޑައެޅުން ފުރަތަމަ ކަމަކަށް ހިމަނާފައިވެ އެވެ. ދެން، ހިމެނޭ ލަފާތަކަކީ، ކުޅިވަރާ ބެހޭ ވުޒާރާގެބެލުމުގެ ދަށުން އެކަޑަމީތަކުގެ ހިންގުން މޮނިޓަކުރުމަށް ޕީރިއޮޑިކް އިންސްޕެކްޝަން ހިންގުމާއި އެކަޑަމީތަކުގެ ކެޕޭސިޓީ އިތުރުކުރުމަށް އަހަރީ ޓްރެއިނިން ކަލަންޑަރުގައި އެކަޑަމީތަކަށް ހާއްސަ ތަމްރީން ހިމެނުން އަދި ރެގިއުލޭޓަރީ އިދާރާތަކުން އެކަޑަމީތައް އަމަލުކުރާނެ ބެސްޓް ޕްރެކްޓިސްތައް އަދި އާންމު ގައިޑްލައިންތައް އެކަށައަޅާ އާންމުކުރުން ހިމެނެ އެވެ.
