މީދަލަކާ ވައްތަރު ގޮތެއް ހުއްޓަސް، މިއީ މީދަލެއް ނޫނެވެ. އޭޝިއާ އާއި އުތުރު އެމެރިކާގެ ފަރުބަދަމަތީގެ ފިނި މާހައުލުތަކަށް ހޭނިފައިވާ މި ކުޑަކުޑަ ލޯބި މަހުލޫގަކީ ޕައިކާ އެވެ.
މުސަޅު އާއިލާ އަށް ނިސްބަތްވި ނަމަވެސް، ޕައިކާ އަކީ އާންމު މުސަޅާ ހިލާފަށް ކަންފަތް ކުޑަވެފައި ވައްކޮށް ހުންނަ ޖަނަވާރެކެވެ. މުޅި ހަށިގަނޑު ވަނީ ފަރުބަދަމަތީގެ ގަދަ ފިންޏަށް ކެތްކުރެވޭނެ ފަދަ މަޑު ކެހެރިގަނޑަކުން ފޮރުވިފަ އެވެ.
ޕައިކާގެ ހީވާގިކަމާއި، ދިރިއުޅުމުގެ ތަފާތު އަދި ރޭވުންތެރި އާދަތަކުގެ ސަބަބުން މިއީ މުޅި ދުނިޔޭގެ ސަމާލުކަން ހޯދާފައިވާ މަހުލޫގެކެވެ.
ދުނިޔޭގައި މިހާތަނަށް ޕައިކާގެ 34 ބާވަތެއް ފާހަގަކުރެވިފައިވާއިރު، މީގެ ތެރެއިން ގިނަ ބާވަތްތައް ފެންނަނީ އޭޝިއާ ބައްރުންނެވެ. ޗައިނާގައި އެކަނިވެސް މީގެ 23 ބާވަތެއް ދިރިއުޅެއެވެ.
| ސިފަ | ތަފްސީލް |
| ދިގުމިން | 15 އާއި 23 ސެންޓިމީޓަރު |
| ބަރުދަން | 120 އާއި 350 ގްރާމް |
| ހަށިގަނޑުގެ ބައްޓަން | ބިސް ބުރެއް ފަދަ، ކުރު ފައިތަކެއް ހުންނަ ބައްޓަމެއް |
| ނަގޫ | ބޭރަށް ފެންނަން ހުންނަ ނަގުލެއް ނޯވޭ |
| ކެހެރީގެ ކުލަ | ގިނައިން އުޅެނީ އަޅިމުށި ކުލައިގެ ޕައިކާ |
| އުމުރު | ގާތްގަނޑަކަށް 7 އަހަރު |
ޕައިކާއަކީ މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ދުވާލު ވަގުތު ހަރަކާތްތެރިވާ، ފަތްޕިލާވެލި ކައިގެން އުޅޭ ޖަނަވާރެކެވެ. މީގެ މައިގަނޑު ކާނާއަކީ ފަރުބަދަމަތީގެ ވިނަ، މާ، ފެހި އަދި ކުދި ގަސްތަކެވެ.
ޕައިކާގެ ދިރިއުޅުމުން ފެންނަ އެންމެ ޝައުގުވެރި އެއް ކަމަކީ ފިނިމޫސުމަށް ތައްޔާރުވުމަށް އެ ސޮރު ކުރާ ބުރަ މަސައްކަތެވެ. ފަރުބަދަމަތީގެ ގިނަ ޖަނަވާރުތަކާ ހިލާފަށް، ޕައިކާ އަކީ ފިނިމޫސުމުގައި ނިދާފައި އޮންނަ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެހެންކަމުން، ގަދަ ފިންޏާއި ސްނޯގެ ތެރޭގައި ހައިހޫނުކަމުން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި މުޅި ހޫނުމޫސުން ހޭދަކުރަނީ ކާނާ އެއްކުރުމުގަ އެވެ.
އެކަމަށްޓަކައި ފަރުބަދަމަތީގެ ވިނަޔާއި މާ ފަދަ ތަކެތި ކަނޑައިގެން ގެނެސް، ހިލަތަކުގެ މަތީގައި އަތުރަ އެވެ. އެތަކެތި އަވިން ރަނގަޅަށް ހިކުމުން ހިލަތަކުގެ ރައްކާކުރެއެވެ. ބައެއް ފަހަރު އެއް ޕައިކާ، އަނެއް ޕާއިކާ ރައްކާކޮށްފައި ހުންނަ ކާނާ ވަގަށް ވެސް ނަގަ އެވެ.
ޕައިކާގެ އާބާދީ ދެމެހެއްޓުމުގައި އެސޮރުމެން އުޅޭ މާހައުލުގެ ގޮތުން ތަފާތުތަކެއް ހުރެއެވެ. ހިލަމަތީގައި އުޅޭ ޕައިކާ އާންމުކޮށް ވިހަނީ މަދު އަދަދެއްގެ ދަރިންނެވެ. ބިމުގައި ހޮރުހަދައިގެން އުޅޭ ބާވަތްތައް އަހަރަކު 5 ފަހަރު ވިހާއިރު، ކޮންމެ ފަހަރަކު 13 ޕައިކާ ވިހަ އެވެ.
ޕައިކާ އުޅޭ ސަރަހައްދަކަށް ހިނގައްޖެނަމަ، އެންމެ ފުރަތަމަ އިވޭނީ ތޫނު އަޑެކެވެ. މިއީ އެސޮރުމެން މުވާސަލާތު ކުރާ ގޮތެވެ. ބާޒެއް ނުވަތަ ހިޔަޅެއް ފަދަ ޝިކާރަވެރިއެއް ފެނިއްޖެނަމަ، މުޅި ސަރަހައްދަށް އިންޒާރު ދިނުމުގެ ގޮތުން މި އަޑު ލައްވަ އެވެ.
މޫސުމީ ބަދަލުތަކާއި ކުރިމަތިވެފައިވާ ގޮންޖެހުންތައް
ޕައިކާއަކީ ފިނި މާހައުލަށް އިންތިހާއަށް ލޯބިކުރާ އަދި ހޫނަށް އިންތިހާއަށް ނާޒުކު އެއްޗެކެވެ. އެސޮރުމެންގެ ހަށިގަނޑު ހުންނަ ގޮތުން 25 ޑިގްރީ ސެލްސިއަސް އަށް ވުރެ ހޫނު މާހައުލެއްގައި މަދު ގަޑިއިރުތަކެއް ހޭދަކުރިޔަސް، ހީޓްސްޓްރޯކް ޖެހިގެން ފުރާނައަށް ނުރައްކާވެ އެވެ. ޖައްވު ހޫނުވުމުގެ ސަބަބުން ފަރުބަދަތަކުގެ ތިރީ ސަރަހައްދުތައް ހޫނުވުމުން، ޕައިކާތައް ދަނީ އެއްދުވަހުން އަނެއްދުވަހަށް ފަރުބަދައިގެ މަތީގެ ފިނި ހިސާބުތަކަށް ބަދަލުވަމުންނެވެ.
ދިރޭތަކެތީގެ ރައްކާތެރިކަމާ ބެހޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ އިދާރާތަކުން ހާމަކުރާ ގޮތުގައި، ޕައިކާގެ ބައެއް ބާވަތްތައް (ހާއްސަކޮށް އިލީ ޕައިކާ އާއި ހޮޕްމަންސް ޕައިކާ) މިހާރު ވަނީ ނެތިދިއުމުގެ ބިރުގެ ތެރޭގައެވެ. މީގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ އިންސާނުންގެ އަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން ދިރިއުޅޭ މާހައުލު ގެއްލުމާއި މޫސުމީ ބަދަލުތަކެވެ.
ޕައިކާއަކީ ދިރިއުޅުމުގެ ހިތްވަރާއި، ރޭވުންތެރިކަމުގެ ރީތި މިސާލެކެވެ. ބަދަލުވަމުންދާ މޫސުމީ ހާލަތްތަކުގެ ސަބަބުން މި ކުޑަކުޑަ ޖަނަވާރުގެ މުސްތަގުބަލަށް ވަނީ ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވެފަ އެވެ. ފަރުބަދަތަކުގެ ރާނީގެ ގޮތުގައި ޕައިކާ ދެމިއޮތުން ބިނާވެފައި ވަނީ ދުނިޔޭގެ ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމަށް އަހަރެމެން އެންމެން ގުޅިގެން ކުރާ މަސައްކަތްތަކުގެ މައްޗަށެވެ.
މައުލޫމާތު: އެނިމަލްފެކްޓް، ބީބީސީ
