ނިލަންދެ އަތޮޅު ދެކުނުބުރީ ވެރިކަން ކުރާ ކުޑަހުވަދޫއަކީ ރާއްޖޭގެ ރަށްތަކުގެ ތެރެއިން މާ ރަށެކެވެ. ރަށުގެ ބޮޑުމިނުގައި 104.2 ހެކްޓަރު ހުރެ އެވެ. ރަށަށް ދެވިފައިވާ އިނގިރޭސި އަކުރާއި ނަންބަރަކީ އެމް-8 އެވެ.
ފެބުރުއަރީ 2022 ގެ ނިޔަލަށް ބަލާއިރު ރަށުގެ އާބާދީއަކީ 1731 އަންހެނުންނާއި، 1687 ފިރިހެނުންނާއެކު ޖުމްލަ 3418 އެވެ. ކުޑަހުވަދޫގެ ސައިޒުން ބަލާއިރު މިއީ ވަރަށް ހެޔޮވަރު އާބާދީއެކެވެ. 1985 ވަނަ އަހަރު މިރަށުގެ އާބާދީގައި ތިބީ 469 އަންހެނުންނާއި، 464 ފިރިހެނުންނާއެކު ޖުމުލަ 933 މީހުންނެވެ. 2014 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް ދިޔައިރު އެ އަދަދު ސަތޭކަ އިންސައްތަ އަށްވުރެ އިތުރުވި އެވެ. އެ އަހަރުގެ ބޯހިމެނުމުގެ ހިސާބަށް ބަލާއިރު ރަށުގައި ދިރިއުޅުނީ 1196 އަންހެނުންނާއި 1017 ފިރިހެނުންނާއެކު ޖުމްލަ 2213 މީހުންނެވެ.
އާބާދީ އެއްފަސްކުރުމުގައި ކުޑަހުވަދޫއަކީ ނަމޫނާ ރަށެކެވެ. ދ.އަތޮޅު ވާނީ މީހުން މިރަށަށް ފުރަތަމަ ހިޖުރަކުރީ 1975 ގަ އެވެ. އޭރު ވާނީގެ 177 މީހުން ކުޑަހުވަދޫއަށް ބަދަލުވި އެވެ. އެ އަތޮޅު ގެމެންދޫ މީހުން ވެސް ބަދަލުކުރެވުނީ ކުޑަހުވަދޫއަށެވެ.
ކުޑަހުވަދޫއަކީ މެދުރާއްޖެތެރެއަށް ބަލާއިރު އުމްރާނީ ތަރައްގީގައި އެންމެ ކުރިއަރާފައިވާ ރަށްކަމާމެދު ދެބަސްވެވޭނޭ ޖާގައެއް ނެތެވެ. އޮޑިދޯނިފަހަރަށް ރަނގަޅު ހެޔޮވަރުގެ ބަނދަރެއް މިރަށުގައި ހެދިފައި އޮވެ އެވެ. މި ރަށުގެ އުޅަނދުތަކުގެ އިތުރުން މުޅި އަތޮޅާއި މެދުރާއްޖޭގެ އެތައް އުޅަނދަކުން މި ބަނދަރުން ހިދުމަތް ހޯދަ އެވެ. މި ރަށުގައި އެންމެ ރަނގަޅު ފެންވަރުގެ ޑޮމެސްޓިކް އެއާޕޯޓެއް ތަރައްގީކުރެވިފައި ވާއިރު ރަށުގެ ބޮޑެތި ހުރިހާ މަގުތަކެއްގައި ވަނީ ތާރުއަޅާފަ އެވެ. އަތޮޅު ކައުންސިލްގެ އިދާރާއާއި، އެކި ބޭންކްތަކުގެ ބްރާންޗްތައް މިރަށުގައި ހުރެ އެވެ.
މިރަށުގެ ރައްޔިތުން އާމްދަނީ ހޯދުމަށް މައިގަނޑުގޮތެއްގައި ކުރާ މަސައްކަތްތަކަކީ، ބޮޑު ކަންނެލީގެ މަސްވެރިކަމާއި، އިމާރާތް ކުރުމުގެ ދާއިރާގެ މަސައްކަތާއި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގެ މަސައްކަތްތަކެވެ. މަސްވެރިކަމުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ 23 އުޅަނދު މިރަށުގައި ދުއްވަ އެވެ. ސަރުކާރުގެ ގިނަ އޮފީސްތަކާއި، ބޭންކުތަކާއި، އަމިއްލަ ފަރާތްތަކުގެ އެކި ވިޔަފާރިތައް ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ހިންގާތީ، އެ ވިޔަފާރިތަކާއި ސަރުކާރުގެ އިދާރާތަކުން އުފެދޭ ވަޒީފާތަކަކީ ވެސް މިރަށަށް އާމްދަނީ ވަންނަ މަގެކެވެ.
ހޯލްސޭލް ވިޔަފާރި ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ކުރާ ތިން ފިހާރައެއް މިރަށުގައި ހުރެ އެވެ. މި ފިހާރަތަކުން މުޅި ދ. އަތޮޅަށް މުދާ ސަޕްލައި ކުރެ އެވެ. މެރުރާއްޖެތެރޭގެ އަތޮޅުތަކުންވެސް މި ފިހާރަތަކުން މުދާ ގަނެ އެވެ. އާންމު ވިޔަފާރީގެ ބާވަތްތައް ވިއްކާ 38 ފިހާރަ މިރަށުގައި އެބަހުއްޓެވެ. ކާބޯތަކެތީގެ ހިދުމަތްދޭ އަށް ތަނެއް ހުރިއިރު، އޭގެ ތެރޭގައި އެންމެ ލަގްޒަރީ ހިދުމަތްދޭ ތަންތަންވެސް ހިމެނެ އެވެ. މިވަގުތު ގެސްޓްހައުސްއެއްގެ ގޮތުގައި ރަޖިސްޓްރީކޮށްގެން ރަށުގައި ހިންގަމުން ގެންދަނީ އެންމެ ގެސްޓްހައުސްއެކެވެ. މީގެ އިތުރުން ދުވަހުކުއްޔަށް ކޮޓަރި ދޫކުރަން ހާއްސަ ހަތަރު ތަނެއް ހުރެ އެވެ. މި ތަންތަނުގެ ހިދުމަތް އާންމު ގޮތެއްގައި ހޯދަނީ ދިވެހިންނެވެ.
ރަށަށް ދިމާވެފައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު ދަތިކަމަކީ ސިއްހީ ފަރުވާގެ ކަންކަމުގެ ސްޕެލިސްޓު ފަރުވާ ރަށުން ލިބެން ނެތުން ކަމަށް ރަށު ކައުންސިލުން މައުލޫމާތު ދިނެވެ.
ތަރައްގީގެ ގިނަ ޕްރޮޖެކްޓްތައް ހިންގާފައިވާ މިރަށުގައި ކުރިއަށްވެސް އެހާ ގިނަ ޕްރޮޖެކްޓްތައް ހިންގުމަށް ރޭވިފައި އެބަހުއްޓެވެ. ކުޑަހުވަދޫ ކުޑަކުދިންގެ ރެސިޑެންޝަލް މަރުކަޒު އިމާރާތްކުރުމާއި، ރަށުގެ ބަނދަރު އަޕްގްރޭޑްކުރުމާއި، ކައުންސިލްގެ އޮފީސް އިމާރާތުގެ މަސައްކަތް ދަނީ ހިނގަމުންނެވެ. ކުޑަހުވަދޫ ސަރަހައްދީ ބަނދަރު ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތް އޮތީ ޕްރީ ޓެންޑަރިންގ މަރިހަލާގަ އެވެ. އެ ޕްރޮޖެކްޓްގެ އަމަލީ މަސައްކަތް 2023 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރަށް ނިންމާލުމަށް އޮތީ އަމާޒު ހިފާފަ އެވެ. ރަށުގައި ގާއިމުކުރާ ސަރަހައްދީ ހޮސްޕިޓަލުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށް ގެންދާނޭ ފަރާތެއް ހޯދުމަށް އޮތީ އިއުލާނުކުރެވިފަ އެވެ. ސަރުކާރުގެ އަމާޒަކީ އެ ޕްރޮޖެކްޓްވެސް 2023 ގެ ނިޔަލަށް ނިންމުމެވެ. ކުޑަހުވަދޫ ފޭސް ދޭއް ގެ މަގުމަގުގައި ތާރު އެޅުމުގެ މަސައްކަތްވެސް އެބަ ކުރިއަށް ދެ އެވެ.
ކުޑަހުވަދޫ ފުޓްބޯޅަ ދަނޑު. -- ފޮޓޯ: އައިލްސް
ކުޑަހުވަދޫއަކީ ކުޅިވަރުގައިވެސް ފާހަގަކޮށްލެވޭ ރަށެކެވެ. އެރަށު ފުޓުބޯޅަ ޓީމަކީ މިނިވަން ޗެމްޕިއަންޝިޕްގެ ޗެމްޕިއަން ޓީމެވެ. ޓީމުގެ ވަރުގަދަކަމަކީ އެހެން ޓީމުތަކުގެ ކޯޗުންނާއި ކުޅުންތެރިންވެސް ބަލައިގަންނަ ކަމެކެވެ. 2017 ގެ ޕްރިމިއަރލީގުގެ ފުރަތަމަ މެޗަށް ތައްޔާރުވަމުންދިޔައިރު މާޒިޔާގެ ކޯޗު ސެކުލޮސްކީ ބުނީ ކުޑަހުވަދޫއަކީ ޗެމްޕިއަނެއް ކަމަށާއި، އެ މެޗަށް 100 ޕަސެންޓު ނުދީ މާޒިޔާއަށް މޮޅެއް ނުވެވޭނެ ކަމަށެވެ. ކުޑަހުވަދޫ ޓީމާމެދު ސެކުލޮސްކީ ބުނި މިވާހަކައަކީ ކުޑަކުޑަ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ.
މެދުރާއްޖެތެރޭގައި އޮތް އެންމެ ތަރައްގީ ކުޑަހުވަދޫއަކީވެސް ރާއްޖޭގެ ރަށެއްގެ ހުރިހާ އުންސުރެއް ފުރިހަމަވާ ރަށެކެވެ. ރީތި ދޮންވެލީގެ ގޮނޑުދޮށާއި، ވަށައިގެންވާ ރީތި މޫދުގެ ހިތްގައިމުކަމަކީ މީހަކު ބަލާފޫހި ނުވާނޭ ރީތިކަމެކެވެ. މީހުންގެ ހިތްހެޔޮކަމާއި، މިރަށުން ކިޔާ މެހެމާންދާރީއަކީ ރާއްޖޭގެ ގިނަ ރަށްތަކެކޭ އެއްފަދައިން މިރަށުން ވެސް ފާހަގަކޮށްލެވޭ ކަމެކެވެ. މިރަށުގެ ތަރައްގީގެ ފަސޭހަތަކާއެކު، ރާއްޖޭގެ ރަށެއްގެ ހިތްގައިމުކަން ހޯދުމަށް މި އީދު ޗުއްޓީއަށް ކުޑަހުވަދޫ ހަމަ އެއްވަނަ އެވެ.
