ގުދުރަތީ ކާނާވެސް ދަޅުގައި ބަންދުކުރީމާ ހިތުގެ ނުރައްކާ ބޮޑު

Dec 17, 2025, 3:45 AM
ގުދުރަތީ ކާނާވެސް ދަޅުގައި ބަންދުކުރީމާ ހިތުގެ ނުރައްކާ ބޮޑު

މޭވާ، ތަރުކާރީ އަދި ގޮވާމާއި ފަލަމަޑީގެ ބާވަތްތަކުން ހަށިގަނޑަށް ލިބެންވާ ފައިދާތައް، އެންމެ ފުރިހަމައަށް ލިބެނީ ވީހާ ތާޒާކަމާއެކު ކެއުމުންނެވެ. ރޯކޮށް ކާންޖެހޭ ތަކެތި އެ ގޮތުގައި ކެއުމުންނެވެ. މިހެން މިކަން އޮތަސް، ވިޔަފާރީގެ ބޭނުމުގަޔާއި، ދަނޑުވެރިކަން ނުކުރާ ސަރަހައްދުތަކަށް އެތަކެތި ފަސޭހައިން ލިބޭނެ ގޮތް ހެދުމަށްޓަކައި، ހަލާކު ނުވެ ގިނަ ދުވަހު ހުންނާނެ ގޮތަށް ދަޅު، ޕެކެޓް ފަދަ ތަކެތީގައި ބަންދުކޮށްފައި ހުރެއެވެ.

އެހެން ނަމަވެސް، ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ގިނަ ދުވަހަށް ރައްކާކޮށްފައި ބެހެއްޓޭނެ ގޮތަށް ކާރުހާނާތަކުގައި އުފައްދާފައި ހުންނަ، ގަހުގެ ބައިތަކުން ތައްޔާރުކުރާ ކާނާގެ ބާވަތްތައް ކެއުމަކީ، ހިތުގެ ބަލިތައް ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވާ ކަމެކެވެ. ދަޅުގައި ބަންދުކުރުމުން (އަލްޓްރާ ޕްރޮސެސްޑް)، ތަރުކާރީ އާއި މޭވާ އަދި ފަލަމަޑިއާއި ގޮވާމުގެ ބާވަތްތަކުން ލިބެންވާ ހުރިހާ މަންފާއެއްހެން ގެއްލިގެންދެއެވެ.

ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ ކާނާގެ ބާވަތްތަކުގެ ގޮތުގައި މާނަކުރަނީ، ތަރުކާރީ އާއި މޭވާ އަދި ގޮވާމާއި ފަލަމަޑީގެ ބާވަތްތައް ބޭނުންކޮށްފައި ހުންނަ ކާނާގެ ބާވަތްތަކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ގޮދަނުގެ ބައިތަކުން ތައްޔާރުކުރާ ރޮއްޓާއި ޕާނާއި، ތަރުކާރީގެ ބާވަތްތަކުން އުފައްދާ ސޫޕް ޕެކެޓާއި ދަޅު، އަދި ވަގުތުން ކައިލެވޭ ގޮތަށް ބަންދުކޮށްފައި ހުންނަ ޕާސްތާ އާއި ކަޕް ނޫޑްލްސް، ޑްރެސިން އަޅައިގެން ދަޅު ނުވަތަ ޕެކެޓްގައި ބަންދުކޮށްފައި ހުންނަ ސެލެޑް ފަދަ ތަކެތި ވެސް ހިމެނެއެވެ.

Advertisement

ބޮޑެތި މީހުންނޭ ކިޔާ އުމުރުފުރާގެ 63000 މީހުންގެ މައުލޫމާތު އެއްކޮށްގެން ދާދި ފަހުން ހެދި ދިރާސާއަކުން އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި ދަޅުގައި ބަންދުކޮށްފައި މިފަދަ ބާވަތްތައް ކެއުމުން، ހިތުގެ ބަލިތައް ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ 40 އިންސައްތަ އިތުރުވެއެވެ. މިއީ ފަރަންސޭސި ވިލާތުގެ ދަނޑުވެރިކަމާއި ކާނާ އާއި ތިމާވެއްޓާ ބެހޭ ދިރާސާ މަރުކަޒު (INRAE) އާއި ސޯބޯން ޕެރިސް ނޯޑް ޔުނިވަސިޓީ ގުޅިގެން ހަދާފައިވާ ދިރާސާއެކެވެ.

މީގެ ކުރިން ހަދާފައިވާ ބައެއް ދިރާސާތަކުން ވެސް ފާހަގަކުރެވިފައިވަނީ، ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދައި ދަޅުގައި ބަންދުކުރި ކާނާ ކެއުމަކީ، ހިތުގެ ބަލިތައް ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ އިތުރުވާ ކަމެއް ކަމަށެވެ. އެހެން ދިރާސާއެއްގައި ބުނެފައި އޮންނަ ގޮތުން، އެ ނުރައްކާ ކުޑަކޮށްދޭނީ، ގަސްގަހުން ލިބޭ ކާނާގެ ބާވަތްތައް ކެއުމުގައި މެދުމިންގަނޑެއްގައި ހިފަހައްޓައި، ހުރިހާ ބާވަތެއްގެ ފައިދާ ލިބޭ ތަރުކާރީ އާއި މޭވާގެ ތަފާތު ބާވަތްތައް ބޭނުންކުރުމުންނެވެ.

މި ދިރާސާގައި ސައެންސްވެރިން މަސައްކަތް ކުރީ، ގަސްގަހާގެހިން ލިބޭ ކާނާ އާއި ޖަނަވާރުން ލިބޭ ކާނާގެ ތެރެއިން، ހިތުގެ ދުޅަހެޔޮކަމާ އެންމެ ބޮޑަށް ގުޅިފައިވަނީ ކޮން ބާވަތެއްގެ ކާނާއެއްކަން ދެނެގަތުމަށެވެ. އޭގެ އިތުރުން، ކާނާގައި އެކުލެވޭ ކާބޮހައިޑްރޭޓް، ސަރުބި، ވިޓަމިން، މިނެރަލް ފަދަ މާއްދާތަކާއި ހިތުގެ ދުޅަހެޔޮކަމާ ގުޅިފައިވާ މިންވަރާއި، ދިގު މުއްދަތަކަށް ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި ސިނާއީ އުފެއްދުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމުން އަންނަ ބަދަލުތައް ވެސް މި ދިރާސާގައި ދެނެގަނެވުނެވެ.

މި ދިރާސާގައި 63835 މީހެއްގެ މައުލޫމާތު، ނުވަ އަހަރު ވަންދެން އެއްކޮށް އެމީހުންގެ ސިއްހަތަށް އަންނަ ބަދަލާއި ކައިބޮއެ ހެދުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަށް އަންނަ ބަދަލުތައް ދެނެގަތެވެ. އަދި މީގެ ތެރެއިން ބައެއް މީހުންގެ ހާލަތު 15 އަހަރު ވަންދެން ދިރާސާކުރިއެވެ. އެމީހުން، ގަސްގަހާ ގެހީގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ ކާނާ ކާ މިންވަރާއި، ޖަނަވާރުގެ ބާވަތްތަކުން އުފައްދާފައި ހުންނަ ކާނާ ކާ މިންވަރު ދިރާސާކުރި އެވެ. އޭގެ އިތުރުން، ދަޅުކާނާގެ ބާވަތްތައް ކައިއުޅޭ މިންވަރު ވެސް ދިރާސާކުރިއެވެ.

މި ދިރާސާގައި އެއްކުރި މައުލޫމާތު ތަހުލީލު ކުރުމުން އެނގުނީ، ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ ކާނާގެ ތެރެއިން ސިއްހީ މިންގަނޑު މަތި (ސަރުބި އާއި ހަކުރާއި ލޮނު މަދު) ކާނާ އަދި ސިނާއީ އުފެއްދުންތެރިކަން ވަރަށް ކުޑަކޮށް ބޭނުންކޮށްފައި ހުންނަ އެފަދަ ކާނާ (މަދު ދުވަސްކޮޅަކަށް ބެހެއްޓޭ ގޮތަށް، އައިސް އަލަމާރީގައި ބަހައްޓައިގެން ކާ ތަކެތި) ކެއުމުން، ހިތުގެ ބަލި ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ 40 އިންސައްތަ ކުޑަކޮށްދޭ ކަމެވެ. އެއީ، ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ ކާނާގެ ތެރެއިން ސިއްހީ މިންގަޑު ދަށް ކާނާ އަދި ޖަނަވާރުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާފައި ހުންނަ ކާނާގެ ބާވަތްތައް ކާ މީހުންނާ އަޅައި ބަލާއިރުއެވެ.

މީގެ އިތުރުން، ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ، ސިއްހީ މިންގަނޑު މަތީ ކާނާ ކަނީ، އެ ތަކެތި ދަޅުގައި ބަންދުކޮށްފައި ހުއްޓައި ކަމަށްވާ ނަމަ، ސިއްހީ މިންގަނޑު ދަށް އެފަދަ ކާނާ އަދި ޖަނަވާރުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ ކާނާ ކާ މީހުންނާ އަޅައި ބަލާއިރު، ހިތުގެ ބަލި ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ ކުޑައެއް ނޫނެވެ.

މި ދިރާސާއިން އެނގުނު ގޮތުގައި ކައިބޮއެ އުޅޭ އެއްޗިއްސާ އަޅައި ބަލާއިރު، ހިތުގެ ބަލިތައް ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ އެންމެ ބޮޑީ، ގަހުގެ ބައިތަކުން އުފައްދާ، ސިއްހީ ފައިދާ ދަށް ކާނާ އާއި ގިނަ ދުވަހަށް ރައްކާކުރެވޭ ގޮތަށް ތައްޔާރުކޮށްފައި ހުންނަ ކާނާ ކާ މީހުންނަށެވެ. ގިނަ ދުވަހަށް ރައްކާކުރެވޭ ގޮތަށް އުފައްދާފައި ހުންނަ ކާނާގެ ތެރޭގައި، ޗިޕްސްގެ ބާވަތްތަކާއި، ހަކުރު އަޅައިގެން ތައްޔާރުކޮށްފައި ހުންނަ މޭވާގެ ޖޫސްތަކާއި، ޗޮކްލެޓް އެޅި ފޮނި ކާތަކެއްޗާއި، ހަކުރު އަޅައިގެން ހަދާފައި ހުންނަ ސީރިއަލްއާއި ބިސްކޯދުގެ އިތުރުން ގަހުގެ ބައިތަކުން ތައްޔާރުކޮށްފައި ހުންނަ ސޮޑާގެ ބާވަތްތައް ހިމެނެއެވެ.

ބުނެވި ދިޔަ ކާނާގެ ބާވަތްތަކަކީ، ފަލަމަޑި އާއި ތަރުކާރީ އާއި މޭވާ އަދި ގޮވާމުގެ ބާވަތްތަކުން އުފައްދާ ކާއެއްޗެހި ކަމަށް ވިޔަސް، އެ ތަކެތި ގިނަ ދުވަހަށް ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި، ސިނާއީ ގޮތުން އެތަކެއްޗަށް ގެންނަ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން، އެތަކެތިން ލިބެންވާ ހަގީގީ މަންފާގެ ބޮޑުބައެއް ގެއްލެއެވެ. އަދި އެފަދަ ކާނާ ކައި އުޅޭ މީހުންނަށް ހިތުގެ ނުރައްކާތެރި ބައްޔެއް ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ 40 އިންސައްތަ އިތުރު ކަމަށް ދިރާސާއިން ދައްކައެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

މުސްކުޅިވުމުން ދުޅަހެޔޮކޮށް ހުރުމަށް ތިރީހުގެ އަހަރުތައް މުހިންމު

އުމުރުން 30 ގެ އަހަރުތަކުގައި ކަސްރަތުކުރުމާއި، ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި ކާނާ ކެއުމާއި، ނިދި ހަމަކުރުން ފަދަ ރަނގަޅު އާދަތައް އަށަގަންނުވައިފިނަމަ، މުސްކުޅިވާއިރު ދިމާވާ ބަލިތަކުން ދުރުވެ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުރެވިދާނެއެވެ. މިއީ ހަށިގަނޑުގެ ދިފާއީ ބާރު ވަރުގަދަކޮށް، އުމުރުން 90 އަހަރާ ހަމައަށްވެސް ތަކުލީފެއް ނެތި ދިރިއުޅުމަށް ލިބޭ މުހިންމު ފުރުސަތެއްކަމަށް ދިރާސާވެރިން ފާހަގަކުރެއެވެ.

ހެރީ އާއި މޭގަންއަށް ކުރިމަތިވަނީ ޑަޔާނާގެ ހިތްދަތި ތަޖުރިބާ

އަމީރު ހެރީ އާއި މޭގަންއާ މެދު މީޑިއާއިން އަމަލުކުރަމުންދަނީ ޑަޔާނާއާ މެދު ވެސް އަމަލުކުރި ފަދަ އިހާނެތި ގޮތަކަށް ކަމަށް ވިދާޅުވެ، ޑަޔާނާގެ ކޮއްކޯފުޅު އާލް ޗާލްސް ސްޕެންސާ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރައްވައިފިއެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ ޑަޔާނާގެ ހިތްދަތި ހާދިސާއިން މީޑިއާތަކުން އިބުރަތް ހާސިލުކުރަންޖެހޭ ކަމަށާއި، މިފަދަ ނުރައްކާތެރި އަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން އިންސާނުންގެ ދިރިއުޅުން ހަލާކުވަމުންދާ ކަމަށެވެ.

ރޭގަނޑު ހަމަނިދި ހޯދުމުން ހިތުގެ ބަލިތަކުން ދުރުކޮށްދޭ

ހަމަނިދި ހޯދުމާއި، ގަވާއިދުން ކަސްރަތުކުރުމާއި، ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި ކެއުންބުއިމުގެ އާދަތައް ބެހެއްޓުމަކީ ހިތުގެ ބަލިތަކާއި ސްޓްރޯކް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ކުޑަކޮށްދޭ ކަންކަމެވެ. ރޭގަނޑު އިތުރަށް ނިދުމަކީ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ދަށްކޮށްދީ ލޭހޮޅިތަކުގެ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކޮށްދޭ ކަމެއްކަން ދިރާސާތަކުން ދައްކައެވެ.

އެޑް ޝީރަން އާއްމުންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދެފި

ފަލަސްތީނަށް ތާއީދުކޮށް ވާހަކަދެއްކި މެކްލްމޯ ޓުއާއިން ވަކިކުރުމާ ގުޅިގެން ކުރިމަތިވި ފާޑުކިޔުންތަކާ ހެދި، އެޑް ޝީރަން އާންމުންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދިއްޖެއެވެ. ޝީރަން ބުނީ މެކްލްމޯ ވަކިކުރީ ޕްރޮމޯޓަރުން ކަމަށާއި، މި މައްސަލައިގައި އޭނާއަށް ގޯސްތަކެއް ހެދިފައިވާ ކަމަށް ގަބޫލުކުރާ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، އޭނާގެ މިއުޒިކަކީ ސިޔާސީ ކަމަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް އެއްބައިވަންތަކަން ރަމްޒުކޮށްދޭ އެއްޗަކަށް ހަދަން ބޭނުންވާ ކަމަށްވެސް އޭނާ ހާމަކުރިއެވެ.

ޑަޔާނާގެ މަޝްހޫރު "ރިވެންޖް ޑްރެސް" އަލުން ދައްކާލައި ނީލަމަށް

ޕްރިންސަސް ޑަޔާނާގެ މަޝްހޫރު "ރިވެންޖް ޑްރެސް" ނީލަން ކިޔުމުގެ ކުރިން ދުނިޔޭގެ އެކި ސިޓީތަކުގައި ދައްކާލުމުގެ ދަތުރު ލަންޑަނުން ފަށައިފިއެވެ. މި ހެދުން އަންނަ ޑިސެމްބަރު މަހު ނީލަން ކިޔުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާއިރު، މިއީ ޑަޔާނާ އަވަހާރަވުމާ ގުޅޭގޮތުން ކިންގް ޗާލްސްގެ މައްޗަށް އާ ތުހުމަތުތަކެއް ކުރެވިފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ.

އެޒްޓެކް ލިޔުމެއް 186 އަހަރަށްފަހު މެކްސިކޯއަށް

ސްޕޭނުގެ އިސްތިއުމާރީ ދުވަސްވަރުގެ އެޒްޓެކް ހަޟާރަތުގެ ތާރީޚު ކިޔައިދޭ "ކޯޑެކްސް އަޒްކަޓިޓްލާން" ކުރެހުން، 186 އަހަރަށްފަހު ފަރަންސޭސިވިލާތުން މެކްސިކޯއަށް ގެންގޮސްފިއެވެ. މި ލިޔުން މެކްސިކޯއަށް ދޫކުރީ ދެ ގައުމުގެ ދެމެދުގައި އޮތް ސިޔާސީ ގުޅުމަށް 200 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކުރުމުގެ ގޮތުން، ދެ ގައުމުގެ އާސާރީ ދެ ލިޔުމެއް ވަގުތީގޮތުން ބަދަލުކުރުމަށް ވި އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުންނެވެ.

ކޮއްކޯފުޅުގެ ފޮތުގައިވާ ތުހުމަތުތައް ގަނޑުވަރުން ދޮގުކޮށްފި

ޕްރިންސަސް ޑަޔާނާގެ ކޮއްކޯފުޅު އާލް ޗާލްސް ސްޕެންސާ ނެރުއްވާ ފޮތެއްގައި، ޑަޔާނާގެ ޖަނާޒާގެ ކުރިން ރަސްގެފާނު ޗާލްސް ދެއްކެވި ކަމަށް ބުނާ ވާހަކަތަކެއް ބަކިންހަމް ޕެލެސްއިން ދޮގުކޮށްފިއެވެ. ގަނޑުވަރުން ނެރުނު ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވަނީ އާއިލާގެ މީހަކު ވަކިވުމުން ލިބޭ ހިތާމައިގެ ސަބަބުން ކަންކަން ހަނދާން ހުންނަ ގޮތަށް ބަދަލު އަތުވެދާނެ ކަމަށް ރަސްގެފާނު ގަބޫލުފުޅު ކުރައްވާ ކަމަށެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox