ރަށު ނޯޓު: ފިނޭގެ އާބާދީ މަދުވި ގޮތާއި ދިރުން ލިބުން

ހދ. ފިނޭ: މާލެއާ 290 ކިލޯމީޓަރު ދުރުގައި އޮތް 118 ހެކްޓަރުގެ މި ރަށުގެ މައިގަނޑު އިގުތިސޯދީ ހަރަކާތަކީ ދަނޑިވެރިކަން. -- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/ އަދަދު

ހދ. ފިނޭ: މާލެއާ 290 ކިލޯމީޓަރު ދުރުގައި އޮތް 118 ހެކްޓަރުގެ މި ރަށުގެ މައިގަނޑު އިގުތިސޯދީ ހަރަކާތަކީ ދަނޑިވެރިކަން. -- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/ އަދަދު

ހދ. އަތޮޅު މެދުގައި އެކަހެރިކޮށް އޮތް 118 ހެކްޓަރުގެ ފިނޭގެ އާބާދީއާ ގުޅޭ ގޮތުން އިހުގެ ޒަމާންތަކެއްގައި ހިނގާފައިވާ ކަމަށް ބުނާ އާދަޔާ ހިލާފު ކަމެއްގެ ވާހަކަ ތުންތުން މަތިން ދެކެވެމުން އައިސްފައިވެ އެވެ. ކޮންމެ ހަތަރު އަހަރަކުން އެއްއަހަރު އެރަށުގައި ވިހާ ހުރިހާ ކުދިން، ހަތްރޭފެނުގައި މަރުވުމެވެ.

މި ވާހަކަ މި ގެނެސްދެނީ ފިނޭގެ މަޝްހޫރު ކަތީބު ކަލޭފާނުގެ މުނިކާފަ ދަރިއެއް ކަމުގައިވާ ފާރޫގު އަހުމަދު ލިޔުއްވާފައިވާ ގޮތަށެވެ. ކުދިން މަރުވުމުގެ މުސީބާތް ފެށުނު ކަމަށް ބުނެ އުޅެނީ މީގެ ޒަމާންތަކެއް ކުރިން އެރަށަށް ކަނޑުން އެއްޗެއް އެރި ހިސާބުންނެވެ. އޭރު ރަށުގެ ކަތީބަކީ ކަލޭފާނެ ވެ. އެ އެރި އެއްޗެއް ރަށު ތެރެއަށް އަރައިގެން އަންނަ ތަން ފެނި ރައްޔިތުން، ކަތީބު ކަލޭފާނަށް ދެންނެވި އެވެ. ކަތީބު ކަލޭފާނު ގެއިން ނުކުމެ ބަލާލިއިރު އޭތި ހުރީ އެއްގަމަށް އަރައިގެން އައިސް ވަރަށް ކައިރިވެފަ އެވެ. ކިޔެވުނު އެއްޗެއް އަޑުހަރުކޮށް ކިޔަވަމުން، އެ އެއްޗާ ދިމާއަށް ކޮނޑުގައި އޮތް ކަތީބުގެ ފޮށައި ހޫރަމުން، ބައެއް ފަހަރު ތަޅަމުން އުރަފަށަށް ގެންދިޔަ އެވެ. އެ އެއްޗެއް ގެނބެމުން ދިޔަ ވަގުތު "ހަތަރު އަހަރުން އެއް އަހަރު އަންނާނެމޭ" ބުނި އަޑު އިވުނު ކަމަށް ބުނެ އުޅެ އެވެ. އެއަށް ފަހު ކޮންމެ ހަތަރު އަހަރުން އެއް އަހަރު އެ ރަށުން ކުދިން މަރުވާ ކަމަށްވެ އެވެ.

ކަތީބު ކަލޭފާނު އުޅުނީ އަށާރަ ސަތޭކައިގެ އަހަރުތަކުގެ ކުރީކޮޅު އެވެ. ފާރޫގު ބައްޕަ، ފިނޭ އަލްޚަތީބު އަހުމަދު އިސްމާއީލް (ފިނޭގެ އަހުމަދު ކަތީބު) އުފަންވެފައި ވަނީ 1919 ގަ އެވެ. ފާރޫގު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ފިނޭގައި އިހުޒަމާނުގައި 40 ހަމަނުވެގެން ހުކުރު ނުކުރެވޭ ތަންވެސް އާދެއެވެ.

Advertisement

"ފިނޭގެ އާބާދީއަށް ހެޔޮ ބަދަލެއް އައީ، ދިމާމަގުގައި މިހާރު އެހުންނަ ކުރީގެ ހުކުރު މިސްކިތުގެ ބިންގާ އެޅުނު ހިސާބުންނެވެ. އެމިސްކިތުގެ ބިންގާ އެޅުނީ 1960 ގެ ކުރީކޮޅުގަ އެވެ. ބިންގާ އަޅުއްވައި ދެއްވީ، އޭރުގެ ފަނޑިޔާރު މަނިކުފާނު، ފަޟީލަތުއްޝައިޚުލް އުސްތާޛު މުޙައްމަދު ޖަމީލުދީދީއެވެ.،" ފާރޫގު އާފަތިސް ނޫހުގައި ލިޔުއްވާފައިވެ އެވެ.

ފިނޭގެ އަތިރިމަތީގައި ހުރި ބިޔަ ގަހެއްގެ ހިޔަލުގައި ހުރި ޖޯލިފަތިތަކެއްގައި ބަޔަކު އިށީނދެލައިގެން. -- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު
ފިނޭގެ އަތިރިމަތީގައި ހުރި ބިޔަ ގަހެއްގެ ހިޔަލުގައި ހުރި ޖޯލިފަތިތަކެއްގައި ބަޔަކު އިށީނދެލައިގެން. -- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު

ފިނޭގެ އަތިރިމަތީގައި ހުރި ބިޔަ ގަހެއްގެ ހިޔަލުގައި ހުރި ޖޯލިފަތިތަކެއްގައި ބަޔަކު އިށީނދެލައިގެން. -- ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު

މީގެ 37 އަހަރު ކުރިން 1985 ގެ ބޯހިމެނުމަށް ބަލާއިރު ފިނޭގެ އާބާދީ އަކީ 261 މީހުންނެވެ. އެއީ 115 އަންހެނުންނާއި 146 ފިރިހެނުންނެވެ. މިހާރު އާބާދީއަކީ 703 އެވެ. ރަށުގައި ދިރިއުޅެނީ ގާތްގަނޑަކަށް 600 މީހުންނެވެ. ގިނަ ޒުވާނުން އުޅެނީ ރިސޯޓު ވަޒީފާތަކުގަ އެވެ.

ފިނެޔަށް ދެވިފައިވާ އިނގިރޭސި އަކުރާއި ނަންބަރަކީ ބީ-4 އެވެ. މާލެއާ 290 ކިލޯމީޓަރު ދުރުގައި އޮތް ދަނޑުވެރިކަމަށް މަޝްހޫރު މި ރަށުގައި 200 ގެ ހުރިއިރު 170 ގޭގައި މީހުން ދިރިއުޅެ އެވެ. އިގުތިސޯދީ މައިގަނޑު ހަރަކާތަކީ ދަނޑުވެރިކަމެވެ. ނިމިގެން ދިޔަ ރޯދަ މަހު ވެސް 86 ދަނޑެއްގައި މޭވާ އާއި ތަރުކާރީގެ ބާވަތް ހެއްދި އެވެ. ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ދަނޑުވެރިކަން ކުރުމުގައި ތިން ކުންފުންޏަކުން ހަރަކާތްތެރިވާއިރު، ރަށުން އުފައްދާ ދަނޑުވެރިކަމުގެ ސާމާނު ގިނައިން ވިއްކަނީ ރިސޯޓްތަކެވެ.

އިގުތިސޯދީ އެހެން ހަރަކާތްތަކަށް ބަލާއިރު، ކަނޑުމަހުގެ މަސްވެރިކަން ނުކުރާތާ އެތައް އަހަރެއް ވެއްޖެ އެވެ. ނަމަވެސް ހައެއްކަ ޑިންގީ އޮވެ އެވެ. ރަށުގައި ހުރީ ހަތަރު ފިހާރަ އާއި ދެ ކެފޭ އެވެ. ގެސްޓް ހައުސްއެއް ނެތެވެ. ނަމަވެސް އަލަށް އެކުލަވާލާ ބިނާވެށި ޕްލޭންގައި ރަށުގެ އަތިރިމަތިން ލޯކަލް ޓޫރިޒަމަށް ޒޯނެއް ހާއްސަކުރަން ނިންމާފައިވާ ކަމަށް ކައުންސިލްގެ އިދާރާއިން ބުނެ އެވެ.

ރަށުގެ ރައްޔިތުންގެ ތިޔާގި ދިރިއުޅުމާއި، ރަށުގެ އާންމު ހާލަތު ރަނގަޅުވުން ރައްޔިތުންނަށް ލިބިފައިވަނީ އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެކެވެ.

"ރަށުގައި މާބޮޑު މައްސަލައެއް ނެތް" ކައުންސިލްގެ ރައީސް އަދުނާނު އަބްދުﷲ ވިދާޅުވި އެވެ.

އޭނާ އެހެން އެ ވިދާޅުވީ ސަބަބުތަކެއް ނެތިއެއް ނޫނެވެ. ބަނދަރު އޮތީ ހަދާފަ އެވެ. ސިއްހީ މަރުކަޒުގައި ޑޮކްޓަރުންނާއި ނަރުހުން ތިބެ، ދޭ ހިދުމަތް ރަނގަޅެވެ. ރަށު ސްކޫލުގައި ގްރޭޑް 10 އަށް ކިޔަވައިދެ އެވެ. ފެނާއި ނަރުދަމާ ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ނިމުމުން މިވަގުތަށް ހުރި ހުރިހާ ކަމެއް ހައްލުވީ ކަމަށް އަދުނާން ގަބޫލުކުރައްވަ އެވެ.

މި ރަށުގައި ހުރި 200 ގޭގެ ތެރެއިން މީހުން ދިރިއުޅެނީ 170 ގޭގައި. ގިނަ ޒުވާނުން އުޅެނީ ރިސޯޓް ވަޒީފާތަކުގައި. --ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު
މި ރަށުގައި ހުރި 200 ގޭގެ ތެރެއިން މީހުން ދިރިއުޅެނީ 170 ގޭގައި. ގިނަ ޒުވާނުން އުޅެނީ ރިސޯޓް ވަޒީފާތަކުގައި. --ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު

ފިނޭގައި ހުރި 200 ގޭގެ ތެރެއިން މީހުން ދިރިއުޅެނީ 170 ގޭގައި. ގިނަ ޒުވާނުން އުޅެނީ ރިސޯޓް ވަޒީފާތަކުގައި. --ފޮޓޯ: މުހައްމަދު ނަޒީހު/އަދަދު

މި ރަށުގެ ހިތްގައިމު މާހައުލާއި އިހުގެ ދިރިއުޅުން ތަޖުރިބާކޮށްލަން މާލެއިން ޒިޔާރަތްކުރަން ބޭނުންވާނަމަ، އެންމެ ފަސޭހަ ގޮތަކީ ހަނިމާދުއަށް ގޮސް، ލޯންޗެއްގައި ދިއުމެވެ. ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓާއި ފިނޭއާ ދެމެދު ދުރުމިނަކީ 12 ކިލޯމީޓަރެވެ. އުތުރު އަތޮޅުތަކުގައި ހައި ސްޕީޑް ފެރީގެ ހިދުމަތް މިހާރު ފަށާފައިވާއިރު އަތޮޅުގެ އެހެން ރަށްރަށުން އަދި ސަރަހައްދުގެ ރަށްރަށުން ވެސް ފިނޭއަށް ޒިޔާރަތްކުރުން ފަސޭހަ ވާނެ އެވެ.

titledesc

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

އުމުރުން 70 އަށް ދުޅަހެޔޮކޮށް ދިއުމަށް ސައިންސްވެރިން އިރުޝާދު

އުމުރުން 30 ގެ އަހަރުތަކަކީ ހަށިގަނޑަށް ބަދަލުތައް އަންނަ ދުވަސްވަރަކަށް ވުމުން، މި އުމުރުގައި ކަސްރަތުކުރުމާއި ނިދުމުގެ އާދަތައް ރަނގަޅުކުރުމަކީ އުމުރުން ދުވަސްވާއިރު ދުޅަހެޔޮކަންމަތީ ހުރުމަށް އެޅޭ މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، އަނގަޔާއި ދަތްތަކުގެ ސިއްހަތަށް ސަމާލުކަން ދިނުމާއި ނުރަނގަޅު އާދަތަކާ ދުރުހެލިވުމަކީ މުސްކުޅިވުމުން ކުރިމަތިވާ ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިކޮށްދީ އުމުރު ދިގުކޮށްދޭނެ ކަންކަމެވެ.

ޖީޓީއޭ 6 ރެކޯޑް މާކްސްއަކާއެކު ނެރެފި

ތޭރަ އަހަރުގެ ދިގު އިންތިޒާރަކަށްފަހު ނެރުނު ޖީޓީއޭ 6 އަށް ރެކޯޑް މާކްސްއެއް ލިބި، ގޭމިން ދާއިރާއަށް އިންގިލާބީ ބަދަލެއް ގެނުވައިފިއެވެ. މި ގޭމުގެ ގްރެފިކްސް އާއި ވާހަކަ ކިޔައިދޭ ގޮތް ފުރިހަމަވުމުގެ އިތުރުން، މިއީ މި ސިލްސިލާގައި އަންހެން ކެރެކްޓަރަކަށް މައިގަނޑު ދައުރެއް ދިން ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.

މަސް ނުކައިވެސް ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންވާ ދަގަނޑު ހޯދިދާނެ!

މަހުގެ ބާވަތްތަކުގެ އިތުރުން ފަތްޕިލާވެއްޔާއި ގޮވާމުގެ ބާވަތްތަކުން ވެސް ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންވާ ދަގަނޑުގެ މާއްދާ ހޯދިދާނެކަން ސިއްހީ މާހިރުން ފާހަގަކުރެއެވެ. މިގޮތުން ކާނާ ތައްޔާރުކުރާ ގޮތަށް ބަދަލު ގެނައުމާއި، ވިޓަމިން ސީ އެކުލެވޭ ތަކެއްޗާއެކު ކެއުމަކީ ގަސްގަހާގެހިން ލިބޭ ދަގަނޑު ހަށިގަނޑަށް ދަމައިގަންނަ މިންވަރު އިތުރުކޮށްދޭނެ ކަންކަމެވެ.

އާ ޖޭމްސް ބޮންޑަކަށް ރޮބަޓް ޕެޓިންސަން

ޖޭމްސް ބޮންޑުގެ ރޯލު ކުޅޭނެ އާ އެކްޓަރަކަށް އިނގިރޭސި އެކްޓަރު ރޮބަޓް ޕެޓިންސަން ހަމަޖައްސައި، 2028 ވަނަ އަހަރު ރިލީޒްކުރާ ބޮންޑު ސިލްސިލާގެ 26 ވަނަ ފިލްމު ޑެނިސް ވިލެނޫވް ޑައިރެކްޓްކުރާ ގޮތަށް އެމެޒޯން އެމްޖީއެމް އިން ވަނީ އިއުލާންކޮށްފައެވެ. މި ރޯލު ލިބުމަކީ ބޮޑު ޝަރަފެއް ކަމަށް ޕެޓިންސަން ބުނެފައިވާއިރު، މިއީ ޑެނިއަލް ކްރެއިގަށް ފަހު މި މަޝްހޫރު ޖާސޫސީ ރޯލުން ފެންނާނެ ހަތްވަނަ އެކްޓަރެވެ.

އަނދިރީގައި ފެންވެރުން ނިދި އައުން ފަސޭހަވޭތަ؟

ނިދުމުގެ ކުރިން އަނދިރީގައި ފެންވެރުމަކީ ހަށިގަނޑުން މެލަޓޯނިން އުފައްދައިދީ، ސިކުނޑި ހަމަޖައްސައިދީ އަވަހަށް ނިދި އައުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ކަމެއް ކަމަށް ސިއްހީ މާހިރުން ބުނެއެވެ. މިގޮތަށް ފެންވެރުމުން ހަށިގަނޑުގެ ފިނިހޫނުމިން ދަށްވެ، ދުވަހުގެ ސްޓްރެސް ކުޑަކޮށްދީ ނަފްސާނީ ގޮތުން އަރާމު ލިބިގެންދެއެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ނިދުމުގެ ބޮޑެތި ބަލިތަކަށް އޮތް ދާއިމީ ހައްލެއް ނޫންކަމަށް މާހިރުން ފާހަގަކުރެއެވެ.

ޕްރޮސްޓޭޓް ކެންސަރަށް ގަވާއިދުން ސްކްރީން ކުރަން ބުނެފި

ޕްރޮސްޓޭޓް ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވަމުންދާތީ، އެމެރިކަން ކެންސަރ ސޮސައިޓީން ވަނީ އުމުރުން 50 އަހަރާއި 69 އަހަރާ ދެމެދުގެ ފިރިހެނުން ގަވާއިދުން ސްކްރީން ކުރުމަށް އާ އިރުޝާދުތަކެއް ނެރެފައެވެ. މި ބަދަލުގެ ދަށުން ބަލީގެ ނުރައްކާ ބޮޑު މީހުން އުމުރުން 45 އަހަރުން ފެށިގެން ކޮންމެ އަހަރަކު ޓެސްޓުކުރަން ލަފާދީފައިވާއިރު، މީގެ މަގުސަދަކީ ބަލި ކުރީކޮޅު ދެނެގަނެ މަރުވާ މިންވަރު މަދުކުރުމެވެ.

ޓޭލާ ސުވިފްޓަކީ ފޭކު ސަޕޯޓަރެއް ކަމަށް ކުޅުންތެރިން ބުނެފި

ނިއުޔޯކް ނިކްސްގެ ބައެއް ކުޅުންތެރިން ޓޭލާ ސުވިފްޓަކީ ދެއްކުންތެރިކަމަށް މެޗުތަކަށް އަންނަ "ފޭކު" ސަޕޯޓަރެއް ކަމަށް ބުނުމުން، އެ ޓީމުން އޭނާގެ ދިފާއުގައި ވާހަކަދައްކައިފިއެވެ. ޓީމުގެ ތަރުޖަމާނު ވަނީ ސުވިފްޓަކީ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ޓީމަށް ސަޕޯޓްކުރާ ވަފާތެރިއެއްކަން ފާހަގަކޮށް، ކުޅުންތެރިންގެ ވާހަކަތައް ދޮގުކޮށްފައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox