މޮބައިލް ފޯނާއި ސިކުނޑީގެ ކެންސަރާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް އެބައޮތް؟

Nov 1, 2025, 8:16 AM
މޮބައިލް ފޯނާއި ސިކުނޑީގެ ކެންސަރާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް އެބައޮތް؟

ސިނާއީ އިންގިލާބުގެ ތެރެއިން މޮބައިލް ފޯނު ވުޖޫދުވުމުން، މޮބައިލް ޓެކްނޮލޮޖީގެ ހިއްސާދާރުންނާއި ސިއްހީ މާހިރުންގެ މެދުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ވެސް ބަހުސް ކުރަން ފެށުނީ، މޮބައިލް ފޯނުގެ ސަބަބުން އިންސާނުންގެ ސިއްހަތަށް ލިބިދާނެ ގެއްލުމަކާ މެދުގައެވެ. ސަބަބަކީ މޮބައިލް ފޯނަކީ، ރޭޑިއޯ ފްރިކުއެންސީ-އިލެކްޓްރޯ މެގްނެޓިކް ފީލްޑްސް (RF-EMF) ބޭރުކުރާ އާލާތަކަށް ވާތީއެވެ.

މޮބައިލް ފޯނުގެ ކުރިން، އަހަރެމެން ބޭނުންކުރަމުން އައި ޓީވީތަކާއި، ކުޑަކުދިން ނިންދަވާފައި ބޭއްވުމަށް ފަހު، އެކުދިން ހޭލާތޯ ބަލަން ބޭނުންކުރާ ބޭބީ މޮނިޓަރާއި އެފަދަ އެތައް އެއްޗަކީ، ރޭޑިއޯ ފްރިކުއެންސީ-އިލެކްޓްރޯ މެގްނެޓިކް ފީލްޑްސް (އާރްއެފް-އީއެމްއެފް) ބޭރުކުރާ އާލާތްތަކެވެ. ނަމަވެސް، އެފަދަ އާލާތްތައް ބޭނުންކުރާ މީހުންގެ ނިސްބަތާއި، އެ ތަކެތި ބޭނުންކުރާ ގޮތާއި ބޭނުންކުރާ މިންވަރާ އަޅައި ބަލާއިރު، މޮބައިލް ފޯނު ބޭނުންކުރާ ގޮތް ހާސް ބައި ތަފާތެވެ.

ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ އިން ބުނާ ގޮތުގައި ސިކުނޑީގައި ކެންސަރު ޓިއުމަރު އުފެދުމާއި މޮބައިލް ފޯނު ބޭނުންކުރުމާ ދެމެދު އެއްވެސް ގުޅުމެއް ނެތެވެ. އެ ޖަމިއްޔާއިން ބުނި ގޮތުގައި ސިކުނޑީގެ ކެންސަރު ޖައްސާ ޓިއުމަރުގެ ބާވަތްތައް ކަމަށްވާ، ގްލިއޯމާ، މެނިންޖިއޯމާ އަދި އެކޮސްޓިކް ނިއުރޯމާ އުފެދުމާއި މޮބައިލް ފޯނު ބޭނުންކުރުމާ ދެމެދު އެއްވެސް ގުޅުމެއް ނެތެވެ.

Advertisement

ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާއިން މި ގޮތަށް ބުނެފައި މިވަނީ، 1994 ވަނަ އަހަރާއި 2022 ވަނަ އަހަރާ ދެމެދު، 22 ގައުމަކުން ކޮށްފައިވާ 63 ދިރާސާއެއް އަލުން ތަހުލީލުކޮށް ދިރާސާކުރުމަށް ފަހުއެވެ. ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާގެ މި ދިރާސާގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން ސިކުނޑީގެ ދަށް ފަރާތުގައި އިންނަ ޕިޓިއުޓެރީ ގްލޭންޑްގައި ޓިއުމަރު އުފެދުމާއި، ސެލިވަރީ ގްލޭންޑްގައި ކެންސަރު އުފެދުމާއި ލޭގެ ކެންސަރު ޖެހުމުގައި ވެސް، މޮބައިލް ފޯނު ބޭނުންކުރުމާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް ނެތެވެ.

މި ބުނި 63 ދިރާސާގައި ވެސް މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ބަލާފައިވަނީ، މޮބައިލް ފޯނުން ބޭރުވާ ރޭޑިއޯ ފްރިކުއެންސީ-އިލެކްޓްރޯ މެގްނެޓިކް ފީލްޑްސް އަށް ހުށަހެޅިފައިވާ މީހުންގެ ސިއްހަތަށް ކޮށްފައިވާ އަސަރުތަކެވެ. ހަގީގަތުގައި މޮބައިލް ފޯނުން ބޭރުވާ އާރްއެފް-އީއެމްއެފްގެ ބާރު ވަރަށް ދަށެވެ. މޮބައިލް ފޯނުން ބޭރުކޮށްލާ ރޭޑިއޯ ވޭވްތަކަކީ އެކަމަށް ހާއްސަކޮށް ހަރުކޮށްފައި ހުންނަ އެންޓަނާތަކާއި ސެލް ޓަވަރުތަކެއް މެދުވެރިކޮށް އޭގެ މަންޒިލަށް ފޮނުވައިލާ އެއްޗެކެވެ.

އެ ދިރާސާތަކުގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން މޮބައިލް ފޯނުން ބޭރުވާ ރޭޑިއޯ ވޭވްތަކަކީ އަހަރެމެންގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ ކެމިކަލް ބޮންޑްތައް ބުރުބުރި ކޮށްލެވޭވަރަށް ވުރެ ބާރު ދެރަ އެއްޗެކެވެ. އެހެންކަމުން، އެ ރޭޑިއޯ ވޭވްތަކުގައި އަހަރެމެންގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ ޑީއެންއޭގެ ސިލްސިލާއަށް އެއްވެސް ގެއްލުމެއް ލިބޭ ވަރަށް ވުރެ ބާރު ދަށް އެއްޗެކެވެ.

މޮބައިލް ފޯނަކީ، އާރްއެފް-އީއެމްއެފް ބޭރުކުރާ އެއްޗަކަށް ވީފަދައިން އާރްއެފް-އީއެމްއެފް ލިބިގަންނަ ވެސް އެއްޗެކެވެ. ފޯން ކޯލެއް އަންނަ ވަގުތު ނުވަތަ ޓެކްސްޓް މެސެޖެއް އަންނަ ކޮންމެ ވަގުތަކީ އެ ފޯނަކަށް އާރްއެފް-އީއެމްއެފް ސިގްނަލްތައް ވަންނަ ވަގުތެކެވެ. ނަމަވެސް މޮބައިލް ފޯނު އެއްކޮށް ނިއްވާލާފައި އޮންނަ އިރު، އެއިން އާރްއެފް-އީއެމްއެފް ސިގްނަލެއް ބޭރެއް ނުކުރާނެއެވެ. އަދި އެފަދަ ސިގްނަލެއް އެއަށް ނުވެސް ވަންނާނެއެވެ.

މި ދިރާސާގައި ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާއިން ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި އާރްއެފް-އީއެމްއެފް ޓްރާންސްމީޓަރުތައް ހުންނަ ސަރަހައްދުތަކުގައި – ބްރޯޑްކާސްޓްކުރާ އެންޓަނާތައް، ސެލް ފޯން ޓަވަރުތައް ފަދަ – އުޅުމަކީ، އެމީހުންނަށް ލިބޭ ދަރިންނަށް ލޭގެ ކެންސަރު ނުވަތަ ސިކުނޑީގެ ކެންސަރު ޖެހުމާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް އޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ރޭގަނޑު ހަމަނިދި ހޯދުމުން ހިތުގެ ބަލިތަކުން ދުރުކޮށްދޭ

ހަމަނިދި ހޯދުމާއި، ގަވާއިދުން ކަސްރަތުކުރުމާއި، ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި ކެއުންބުއިމުގެ އާދަތައް ބެހެއްޓުމަކީ ހިތުގެ ބަލިތަކާއި ސްޓްރޯކް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ކުޑަކޮށްދޭ ކަންކަމެވެ. ރޭގަނޑު އިތުރަށް ނިދުމަކީ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ދަށްކޮށްދީ ލޭހޮޅިތަކުގެ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކޮށްދޭ ކަމެއްކަން ދިރާސާތަކުން ދައްކައެވެ.

އެޑް ޝީރަން އާއްމުންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދެފި

ފަލަސްތީނަށް ތާއީދުކޮށް ވާހަކަދެއްކި މެކްލްމޯ ޓުއާއިން ވަކިކުރުމާ ގުޅިގެން ކުރިމަތިވި ފާޑުކިޔުންތަކާ ހެދި، އެޑް ޝީރަން އާންމުންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދިއްޖެއެވެ. ޝީރަން ބުނީ މެކްލްމޯ ވަކިކުރީ ޕްރޮމޯޓަރުން ކަމަށާއި، މި މައްސަލައިގައި އޭނާއަށް ގޯސްތަކެއް ހެދިފައިވާ ކަމަށް ގަބޫލުކުރާ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، އޭނާގެ މިއުޒިކަކީ ސިޔާސީ ކަމަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް އެއްބައިވަންތަކަން ރަމްޒުކޮށްދޭ އެއްޗަކަށް ހަދަން ބޭނުންވާ ކަމަށްވެސް އޭނާ ހާމަކުރިއެވެ.

ޑަޔާނާގެ މަޝްހޫރު "ރިވެންޖް ޑްރެސް" އަލުން ދައްކާލައި ނީލަމަށް

ޕްރިންސަސް ޑަޔާނާގެ މަޝްހޫރު "ރިވެންޖް ޑްރެސް" ނީލަން ކިޔުމުގެ ކުރިން ދުނިޔޭގެ އެކި ސިޓީތަކުގައި ދައްކާލުމުގެ ދަތުރު ލަންޑަނުން ފަށައިފިއެވެ. މި ހެދުން އަންނަ ޑިސެމްބަރު މަހު ނީލަން ކިޔުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާއިރު، މިއީ ޑަޔާނާ އަވަހާރަވުމާ ގުޅޭގޮތުން ކިންގް ޗާލްސްގެ މައްޗަށް އާ ތުހުމަތުތަކެއް ކުރެވިފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ.

އެޒްޓެކް ލިޔުމެއް 186 އަހަރަށްފަހު މެކްސިކޯއަށް

ސްޕޭނުގެ އިސްތިއުމާރީ ދުވަސްވަރުގެ އެޒްޓެކް ހަޟާރަތުގެ ތާރީޚު ކިޔައިދޭ "ކޯޑެކްސް އަޒްކަޓިޓްލާން" ކުރެހުން، 186 އަހަރަށްފަހު ފަރަންސޭސިވިލާތުން މެކްސިކޯއަށް ގެންގޮސްފިއެވެ. މި ލިޔުން މެކްސިކޯއަށް ދޫކުރީ ދެ ގައުމުގެ ދެމެދުގައި އޮތް ސިޔާސީ ގުޅުމަށް 200 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކުރުމުގެ ގޮތުން، ދެ ގައުމުގެ އާސާރީ ދެ ލިޔުމެއް ވަގުތީގޮތުން ބަދަލުކުރުމަށް ވި އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުންނެވެ.

ކޮއްކޯފުޅުގެ ފޮތުގައިވާ ތުހުމަތުތައް ގަނޑުވަރުން ދޮގުކޮށްފި

ޕްރިންސަސް ޑަޔާނާގެ ކޮއްކޯފުޅު އާލް ޗާލްސް ސްޕެންސާ ނެރުއްވާ ފޮތެއްގައި، ޑަޔާނާގެ ޖަނާޒާގެ ކުރިން ރަސްގެފާނު ޗާލްސް ދެއްކެވި ކަމަށް ބުނާ ވާހަކަތަކެއް ބަކިންހަމް ޕެލެސްއިން ދޮގުކޮށްފިއެވެ. ގަނޑުވަރުން ނެރުނު ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވަނީ އާއިލާގެ މީހަކު ވަކިވުމުން ލިބޭ ހިތާމައިގެ ސަބަބުން ކަންކަން ހަނދާން ހުންނަ ގޮތަށް ބަދަލު އަތުވެދާނެ ކަމަށް ރަސްގެފާނު ގަބޫލުފުޅު ކުރައްވާ ކަމަށެވެ.

މީދަލުގެ ސިކުނޑީގެ ތެރޭގައި އިންސާނުންގެ ސެލް ހިމަނައިފި

އެމެރިކާގެ ސައިންސްވެރިން މީދަލުގެ ސިކުނޑީގައި އިންސާނުންގެ ސެލްތައް އަށަގަންނުވައިގެން ކާމިޔާބު ތަހުލީލެއް ކޮށްފިއެވެ. މި ދިރާސާގެ މައިގަނޑު ބޭނުމަކީ އިންސާނުންނަށް މެދުވެރިވާ ނަފްސާނީ އަދި ސިކުނޑީގެ ބަލިތައް ދެނެގަނެ، އެފަދަ ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ހޯދުމަށް ކުރާ މަސައްކަތްތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމެވެ.

އެޑް ދިފާއުކުރަން ނުކުތީ ކޮންސެޓް ބާއްވާ ތަނުގެ ޔަހޫދީ ވެރިޔާ

ފަލަސްތީނަށް ތާއީދުކުރާ ރެޕް ލަވަކިޔުންތެރިޔާ މެކްލްމޯ، އެޑް ޝީރަންގެ ކޮންސަޓުން ވަކިކުރުމާ ގުޅިގެން އަމާޒުވި ފާޑުކިޔުންތަކާ އެކު، ސްޓޭޑިއަމްގެ ވެރިޔާ ރޮބަޓް ކްރާފްޓް ވަނީ ޝީރަންގެ ދިފާއުގައި ވާހަކަދައްކާފައެވެ. ކްރާފްޓް ހާމަކުރި ގޮތުގައި ޝީރަން ވަނީ ފަލަސްތީނު ހިމެނޭ ސަރަހައްދަށް އިންސާނީ އެހީގެ ގޮތުގައި ދެ މިލިއަން ޑޮލަރު ހަދިޔާކުރުމަށް އެދިފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، މެކްލްމޯ ވަކިކުރީ އޭނާ ނަފުރަތު އުފައްދާ ވާހަކަދައްކާތީ ކަމަށާއި، ޝީރަން އަކީ އެ ސަރަހައްދުގެ ސުލްހައަށް މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތެއްކަން ކްރާފްޓް ފާހަގަކުރިއެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox