ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ގިނަ

Oct 29, 2025, 6:59 AM
ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ގިނަ

ވައި ނުސާފުވުމާއި އުރަމަތީ ކެންސަރާ ގުޅުމެއް އޮތް ކަމަށް މީގެ ކުރިއަކުން ނުބުނެއެވެ. އަދިވެސް އެކަން މުޅިން ކަށަވަރެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް، އެމެރިކާގައި ދާދި ފަހުން ޝާއިއުކުރި ދިރާސާ ރިޕޯޓެއްގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުޅޭ މީހުންގެ ހަށިގަނޑުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު އުފެދުމުގެ ނުރައްކާ، އެހެން ސަރަހައްދުތަކާ އަޅައި ބަލާއިރު ބޮޑެވެ.

އެމެރިކާގެ އޮރިގަން ސްޓޭޓް ޔުނިވަސިޓީގެ ކޮލެޖް އޮފް ހެލްތުގެ ފަރާތުން ކުރި ދިރާސާއެއް، އެމެރިކަން ޖާނަލް އޮފް ޕަބްލިކް ހެލްތުގައި މިހާރު ވަނީ ޝާއިއުކޮށްފައެވެ. އެ ދިރާސާގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން، އެއްގަމު އުޅަނދުތައް ގިނައިން ދުއްވާ ސަރަހައްދުތަކުގަޔާއި އެހެން ސަބަބުތަކާ ހުރެ ވައި ނުސާފުވެފައިވާ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ ވަރަށް ބޮޑެވެ.

އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ކުރި މި ދިރާސާގައި ހަތަރު ލައްކަ އަންހެނުން ބައިވެރިކުރި އިރު، އޭގެ ތެރޭގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހިފައިވާ 28000 އަންހެނުން ވެސް ހިމެނެއެވެ. މިއެންމެން ބައިވެރިކޮށްގެން ކުރި މި ދިރާސާގައި އެމީހުންގެ ސިއްހަތަށް އައި ބަދަލުތައް އެތައް އަހަރެއް (40-50 އަހަރު) ވަންދެން ދިރާސާކޮށް ބެލިއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް އަންހެނުން އެކި އަހަރުތަކުގައި ތަފާތު ސަރަހައްދުތަކަށް ދިރިއުޅުން ބަދަލުކޮށްފައިވާ އިރު، އެކަމުގެ ސަބަބުން އެމީހުންގެ ހާލަތަށް އައި ބަދަލުތައް ވެސް ދެނެގަނެފައިވެއެވެ.

މި ދިރާސާގައި އިސްވެ އުޅުނު ސައެންސްވެރިން ބުނާ ގޮތުގައި ވައިގެ ތެރޭގައި ނައިޓްރޮޖަން ޑައިއޮކްސައިޑް އެކުލެވޭ މިންވަރު 10 "ޕާޓްސް-ޕާ-ބިލިއަން" ގައި ހުންނަ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް، އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު، އެހެން ސަރަހައްދުތަކާ އަޅައި ބަލާއިރު، ތިން ޕަސެންޓް އިތުރެވެ. ނައިޓްރޮޖަން ޑައިއޮކްސައިޑްއަކީ ކާރުތަކުން އެންމެ ގިނައިން ވައިގެ ތެރެއަށް ބޭރުވާ ގެދަބުޅިއެވެ.

"ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މީހުން، ނުރައްކާތެރިކަން އެއަށް ވުރެ ކުޑަ މާހައުލެއްގައި ދިރިއުޅޭށޭ ކިޔާފައި، މިހާރު އުޅޭ ގެއިން ނުކުމެގެން ގޮސް އެހެން ގެއެއް ހޯދުމަކީ، ހަގީގަތުގައި ކުރެވޭ ވަރުގެ ކަމެއް ނޫން. އެހެންވީމާ، އަހަރެމެން ކުރަންޖެހިފައިވާ ކަމަކީ، މީހުން ދިރިއުޅޭ ސަރަހައްދުތަކުގެ ވައި މިހާރަށް ވުރެ ސާފުކުރެވޭނެ ފަދަ ގޮތަކަށް، ގާނޫނުތައް އިސްލާހުކުރުން،" މި ދިރާސާގައި ބައިވެރިވި އޮރިގަން ސްޓޭޓް ޔުނިވަސިޓީގެ ތަޖުރިބާކާރު ސައެންސްވެރިޔާ ވެރޮނިކާ އިރްވީން ވިދާޅުވިއެވެ.

"އެހެންވީމާ، އެއްގަމު ދަތުރުފަތުރުގައި ކާރުތައް ބޭނުންކުރާ މިންވަރު މަދުކޮށް، ދަތުރުފަތުރުގެ އެހެން ވަސީލަތްތައް ތައާރަފްކޮށް ގިނަ މީހުންގެ މަގުބޫލުކަން އެފަދަ ވަސީލަތްތަކަށް ހޯދަން އެބަޖެހޭ."

މި ދިރާސާގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވާން ފަށާފައިވަނީ މީގެ ސާޅީހަކަށް އަހަރު ކުރިން ފެށިގެންނެވެ. ފުއްޕާމޭގެ ކެންސަރަށް ފަހުގައި، އެންމެ ގިނަ އަދަދަކަށް އަންހެނުން މަރުވާ ކެންސަރުގެ ބާވަތަކީ އުރަމަތީ ކެންސަރެވެ. މިކަމާ ބެހޭ ގޮތުން ހޯދިފައިވާ މައުލޫމާތަށް ބަލާއިރު، އެމެރިކާގެ ކޮންމެ އަށް އަންހެނެއްގެ ތެރެއިން އެކަކަށް، އޭނާގެ އުމުރުގެ ކޮންމެވެސް ހިސާބެއްގައި އުރަމަތީ ކެންސަރާ ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

"ކީއްވެ؟" ޓިކެޓް ވިއްކަން ފަށައިފި

ދިވެހި ފިލްމު "ކީއްވެ؟" ގެ ޓްރެއިލަރ އާންމުކޮށް، އޮލިމްޕަސް ކައުންޓަރާއި ވެބްސައިޓް މެދުވެރިކޮށް ފިލްމުގެ ޓިކެޓް ވިއްކަން މިހާރު ވަނީ ފަށާފައެވެ. ގިނަ ދުވަސްތަކަކަށްފަހު ރީކޯ މޫސާ މަނިކު ލީޑް ރޯލުން ފެންނަ، އީސާ ޝަރީފް ޑައިރެކްޓްކޮށްފައިވާ މި ފިލްމު ޕްރިމިއަރ ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ އަންނަ ނޮވެމްބަރު މަހުގެ 25 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. އާއިލީ އަދި ލޯބީގެ މައްސަލަތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށްފައިވާ މި ފިލްމުން ދިވެހި ސިނަމާގެ މަޝްހޫރު ގިނަ ތަރިންތަކެއް ފެނިގެންދާނެއެވެ.

ޕެޓްރިކް ސްޓެވާޓް އުމުރުން 86 އަހަރުގައި މަރުވެއްޖެ

'ސްޓާ ޓްރެކް' އަދި 'އެކްސް-މެން' ފަދަ ފިލްމުތަކުން މަގުބޫލުކަން ހޯދި އިނގިރޭސި އެކްޓަރު ސަރ ޕެޓްރިކް ސްޓެވާޓް، އުމުރުން 86 އަހަރުގައި ލޮސް އެންޖެލިސްގައި މަރުވެއްޖެއެވެ. އޭނާ ނިޔާވީ އަލްޒައިމާ އަދި ޑިމެންޝިއާ ބަލީގައި އުޅުމަށްފަހު ކަމަށްވާއިރު، އޭނާއަކީ ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ކޮށްދިން ޚިދުމަތްތަކަށް "ސަރ" ގެ ލަގަބުވެސް އަރުވާފައިވާ ފަންނާނެކެވެ.

ހޭޑަން ޕެނެޓިއޭ މަރުވީ މަސްތުވާތަކެތި އޯވަޑޯޒްވެގެން

އެމެރިކާގެ މަޝްހޫރު އެކްޓްރެސް ހޭޑަން ޕެނެޓިއޭ މަރުވީ މަސްތުވާތަކެތި އޯވަޑޯޒްވެގެން ކަމަށް ފުލުހުންގެ ތަހުގީގުން ކަނޑައަޅައިފިއެވެ. މެޑިކަލް ރިޕޯޓުތަކުން ދައްކާގޮތުގައި އޭނާގެ ހަށިގަނޑުން ފެންޓަނީލް އާއި ޒެނެކްސް ފަދަ ނުރައްކާތެރި ބާވަތްތައް ފެނިފައިވާއިރު، އޭނާގެ ހަށިގަނޑަށް އެއްވެސް ޖިސްމާނީ އަނިޔާއެއް ލިބިފައިވާކަމުގެ ނިޝާނެއް ފެންނާކަށް ނެތެވެ.

ޖޯޖް މައިކަލްގެ ތަކެތި ނީލަން ކިޔުމުން ހިޔާލު ތަފާތުވެއްޖެ

މަޝްހޫރު ލަވަކިޔުންތެރިޔާ ޖޯޖް މައިކަލްގެ ބައެއް އަމިއްލަ ތަކެތި ނީލަން ކިޔަން ނިންމުމާ ގުޅިގެން، އޭނާގެ އެސިސްޓެންޓް ސިއޯބާން ބެއިލީގެ އާއިލާއާއި ސިއޯބާންގެ ކުރީގެ ފިރިމީހާއާ ދެމެދު ބޮޑު ހިޔާލުތަފާތުވުމެއް ވަނީ އުފެދިފައެވެ. ސިއޯބާންގެ އާއިލާއިން ބުނާ ގޮތުގައި މި ތަކެތި ވިއްކާލުމަކީ އޭނާގެ ހަނދާނަށް ކުރެވޭ އިހުތިރާމް ކުޑަ އަމަލެއް ކަމަށާއި، ސިއޯބާން ބޭނުންވީ އެ ތަކެތި އާއިލާގެ ކުދިންނަށް ދިނުމަށެވެ.

ހުއްދަނެތި ލަވަ ބޭނުންކުރުމުން ޓްރަމްޕްގެ ޓީމްއާ ދެކޮޅަށް ކޯޓަށް

ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕްގެ ކެމްޕޭން ރެލީއެއްގައި ފަންނާނު ނީލް ޔަންގްގެ ލަވައެއް ހުއްދަނެތި ބޭނުންކުރި މައްސަލައިގައި، ކޮޕީރައިޓަށް އަރައިގަތްކަމަށް ބުނެ 10 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ދައުވާއެއް ކޯޓަށް ހުށަހަޅައިފިއެވެ. މި ދައުވާގައި ބުނެފައިވަނީ އޯހިއޯގައި ބޭއްވި ސިޔާސީ ހަރަކާތެއްގައި އެ ލަވަ ޖަހާފައިވަނީ ގާނޫނީގޮތުން ހޯދަންޖެހޭ "ޕަބްލިކް ޕާފޯމަންސް ލައިސަންސް" ނުވަތަ ފަންނާނުގެ ހުއްދަ ނެތި ކަމަށެވެ.

އާ ބާވަތެއްގެ ޑައިނަސޯއެއްގެ ކަށިގަނޑު 47 މިލިއަން ޑޮލަރަށް

ކުރިން ޓީ-ރެކްސްގެ ބާވަތެއް ކަމަށް ހީކުރެވުނު، ނަމަވެސް އާ އާއިލާއަކަށް ނިސްބަތްވާ "ޖޯޑީ" ނަމަކަށް ކިޔާ ޑައިނަސޯއެއްގެ ކަށިގަނޑު 47.3 މިލިއަން ޑޮލަރަށް ނިއުޔޯކްގައި ވިއްކާލައިފިއެވެ. މިއީ އަންދާޒާކުރި އަގަށްވުރެ މާ ބޮޑު އަގަކަށް ވިއްކާލި، ސައިންސްވެރިންނަށް މިހާތަނަށް ފެނިފައިވާ "ނެނޯޓައިރަނަސް" އާއިލާގެ މަދު ކަށިގަނޑުތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރިހަމަ އެކައްޗެވެ. މިފަދަ ތާރީޚީ ތަކެތި އަމިއްލަ ފަރާތްތަކަށް ވިއްކުމާ މެދު ސައިންސްވެރިންގެ މެދުގައި ބަހުސްތަކެއް ކުރެވެމުންދާއިރު، މި ކަށިގަނޑު ގަތް ފަރާތެއް ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.

މެކްލްމޯގެ "ފްރީ ޕަލެސްޓައިން" ޝޯތައް ފަށައިފި

ފަލަސްތީނަށް ތާއީދުކޮށް ވާހަކަދެއްކުމުން އެޑް ޝީރަންގެ ޓުއާއިން އުނިކުރި ރެޕް އާޓިސްޓް މެކްލްމޯ، އޭނާގެ އަމިއްލަ "ފްރީ ޕަލެސްޓައިން" ޓުއާ އަޔަލޭންޑްގެ ޑަބްލިންގައި ކާމިޔާބުކަމާއެކު ފަށައިފިއެވެ. ގިނަ ފަންނާނުންތަކަކާއެކު ބޭއްވި މި ޝޯއިން ލިބޭ ހުރިހާ ފައިސާއެއް ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް ހަދިޔާކުރުމަށް އޭނާ ވަނީ ނިންމާފައެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox