ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ގިނަ

Oct 29, 2025, 6:59 AM
ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ގިނަ

ވައި ނުސާފުވުމާއި އުރަމަތީ ކެންސަރާ ގުޅުމެއް އޮތް ކަމަށް މީގެ ކުރިއަކުން ނުބުނެއެވެ. އަދިވެސް އެކަން މުޅިން ކަށަވަރެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް، އެމެރިކާގައި ދާދި ފަހުން ޝާއިއުކުރި ދިރާސާ ރިޕޯޓެއްގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި އުޅޭ މީހުންގެ ހަށިގަނޑުގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު އުފެދުމުގެ ނުރައްކާ، އެހެން ސަރަހައްދުތަކާ އަޅައި ބަލާއިރު ބޮޑެވެ.

އެމެރިކާގެ އޮރިގަން ސްޓޭޓް ޔުނިވަސިޓީގެ ކޮލެޖް އޮފް ހެލްތުގެ ފަރާތުން ކުރި ދިރާސާއެއް، އެމެރިކަން ޖާނަލް އޮފް ޕަބްލިކް ހެލްތުގައި މިހާރު ވަނީ ޝާއިއުކޮށްފައެވެ. އެ ދިރާސާގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން، އެއްގަމު އުޅަނދުތައް ގިނައިން ދުއްވާ ސަރަހައްދުތަކުގަޔާއި އެހެން ސަބަބުތަކާ ހުރެ ވައި ނުސާފުވެފައިވާ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ ވަރަށް ބޮޑެވެ.

އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ކުރި މި ދިރާސާގައި ހަތަރު ލައްކަ އަންހެނުން ބައިވެރިކުރި އިރު، އޭގެ ތެރޭގައި އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހިފައިވާ 28000 އަންހެނުން ވެސް ހިމެނެއެވެ. މިއެންމެން ބައިވެރިކޮށްގެން ކުރި މި ދިރާސާގައި އެމީހުންގެ ސިއްހަތަށް އައި ބަދަލުތައް އެތައް އަހަރެއް (40-50 އަހަރު) ވަންދެން ދިރާސާކޮށް ބެލިއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް އަންހެނުން އެކި އަހަރުތަކުގައި ތަފާތު ސަރަހައްދުތަކަށް ދިރިއުޅުން ބަދަލުކޮށްފައިވާ އިރު، އެކަމުގެ ސަބަބުން އެމީހުންގެ ހާލަތަށް އައި ބަދަލުތައް ވެސް ދެނެގަނެފައިވެއެވެ.

Advertisement

މި ދިރާސާގައި އިސްވެ އުޅުނު ސައެންސްވެރިން ބުނާ ގޮތުގައި ވައިގެ ތެރޭގައި ނައިޓްރޮޖަން ޑައިއޮކްސައިޑް އެކުލެވޭ މިންވަރު 10 "ޕާޓްސް-ޕާ-ބިލިއަން" ގައި ހުންނަ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް، އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު، އެހެން ސަރަހައްދުތަކާ އަޅައި ބަލާއިރު، ތިން ޕަސެންޓް އިތުރެވެ. ނައިޓްރޮޖަން ޑައިއޮކްސައިޑްއަކީ ކާރުތަކުން އެންމެ ގިނައިން ވައިގެ ތެރެއަށް ބޭރުވާ ގެދަބުޅިއެވެ.

"ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މީހުން، ނުރައްކާތެރިކަން އެއަށް ވުރެ ކުޑަ މާހައުލެއްގައި ދިރިއުޅޭށޭ ކިޔާފައި، މިހާރު އުޅޭ ގެއިން ނުކުމެގެން ގޮސް އެހެން ގެއެއް ހޯދުމަކީ، ހަގީގަތުގައި ކުރެވޭ ވަރުގެ ކަމެއް ނޫން. އެހެންވީމާ، އަހަރެމެން ކުރަންޖެހިފައިވާ ކަމަކީ، މީހުން ދިރިއުޅޭ ސަރަހައްދުތަކުގެ ވައި މިހާރަށް ވުރެ ސާފުކުރެވޭނެ ފަދަ ގޮތަކަށް، ގާނޫނުތައް އިސްލާހުކުރުން،" މި ދިރާސާގައި ބައިވެރިވި އޮރިގަން ސްޓޭޓް ޔުނިވަސިޓީގެ ތަޖުރިބާކާރު ސައެންސްވެރިޔާ ވެރޮނިކާ އިރްވީން ވިދާޅުވިއެވެ.

"އެހެންވީމާ، އެއްގަމު ދަތުރުފަތުރުގައި ކާރުތައް ބޭނުންކުރާ މިންވަރު މަދުކޮށް، ދަތުރުފަތުރުގެ އެހެން ވަސީލަތްތައް ތައާރަފްކޮށް ގިނަ މީހުންގެ މަގުބޫލުކަން އެފަދަ ވަސީލަތްތަކަށް ހޯދަން އެބަޖެހޭ."

މި ދިރާސާގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި ވައި ނުސާފު ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނަށް އުރަމަތީ ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވާން ފަށާފައިވަނީ މީގެ ސާޅީހަކަށް އަހަރު ކުރިން ފެށިގެންނެވެ. ފުއްޕާމޭގެ ކެންސަރަށް ފަހުގައި، އެންމެ ގިނަ އަދަދަކަށް އަންހެނުން މަރުވާ ކެންސަރުގެ ބާވަތަކީ އުރަމަތީ ކެންސަރެވެ. މިކަމާ ބެހޭ ގޮތުން ހޯދިފައިވާ މައުލޫމާތަށް ބަލާއިރު، އެމެރިކާގެ ކޮންމެ އަށް އަންހެނެއްގެ ތެރެއިން އެކަކަށް، އޭނާގެ އުމުރުގެ ކޮންމެވެސް ހިސާބެއްގައި އުރަމަތީ ކެންސަރާ ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ.

ކޮމެންޓް

ފަހުގެ ޚަބަރު

ސިކުނޑީގެ ހަރަކާތާ ގުޅޭ ދިރާސާ ހެދި ސައިންސްވެރިންނަށް އިނާމު

ސިކުނޑީގެ ނާރުތަކުގެ މަސައްކަތް އަލީގެ އެހީގައި ކޮންޓްރޯލް ކުރެވޭނެ ގޮތް ނުވަތަ "އޮޕްޓޯޖެނެޓިކްސް" ހޯއްދެވި ތިން ސައިންސްވެރިއަކަށް މިއަހަރުގެ ބޭސްވެރިކަމުގެ ނޯބެލް އިނާމު ވަނީ އަރުވާފައެވެ. މި ހޯދުމުގެ ސަބަބުން ސިކުނޑީގެ ސިއްރުތަކާއި ބަލިތައް ދެނެގަތުމަށް އާ މަގުތަކެއް ފަހިވެ، ނިއުރޯސައިންސްގެ ދާއިރާއަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ވަނީ ލިބިފައެވެ.

އެނާޖީ ޑްރިންކްގެ ނުރައްކާ ބޮޑުވެ ޑޮކްޓަރުން ކަންބޮޑުވުމުގައި

އެނާޖީ ޑްރިންކް ބޭނުންކުރުމުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވަމުންދާތީ، އެފަދަ ބުއިންތައް އިޝްތިހާރުކުރުން ހުއްޓުވުމަށް ޑޮކްޓަރުން ދަނީ ގޮވާލަމުންނެވެ. މީގެ ސަބަބުން ހިތުގެ ވިންދު އަވަސްވެ ލޭގެ ޕްރެޝަރު މަތިވުން ފަދަ ސިއްހީ ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ކުރިމަތިވާތީ، ކުޑަކުދިންނާއި ފުރާވަރުގެ ކުދިން މިފަދަ ބުއިންތަކާ މުޅިން ދުރުވުމަށް ސިއްހީ މާހިރުން އިރުޝާދުދެއެވެ.

އެފްބީއައި ޑިރެކްޓަރު، ލަވަކިޔުންތެރިޔަކާ ކައިވެނިކުރަނީ

އެފްބީއައިގެ ޑިރެކްޓަރު ކާޝް ޕަޓޭލް އާއި އޭނާގެ ލޯބިވެރިޔާ، ކަންޓްރީ މިއުޒިކް ކިޔުންތެރިޔާ އެލެކްސިސް ވިލްކިންސް އެންގޭޖްވެފައިވާކަން ސޯޝަލް މީޑިއާގައި އިއުލާނުކޮށްފިއެވެ. ސިޔާސީ ކަންކަމުގައިވެސް ހަރަކާތްތެރިވާ ވިލްކިންސް އާއި ޕަޓޭލްގެ ގުޅުމުގެ ވާހަކަ އާންމުވެފައި މިވަނީ، ރަސްމީ ދަތުރުތަކުން ބޭރުގައި ސަރުކާރުގެ ޖެޓް ބޭނުންކުރާ ކަމަށް ބުނެ ޕަޓޭލްއަށް ބޮޑެތި ފާޑުކިޔުންތަކެއް އަމާޒުވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ.

20 ޑޮލަރެއް ނޫން "ކީއްވެ"

މަގުމަތިން ފެންނަމުންދާ 20 ޑޮލަރުގެ ނޫޓުތަކަކީ އަންނަ ނޮވެމްބަރު މަހު އޮލިމްޕަހުގައި ދެއްކުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ދިވެހި ފިލްމު "ކީއްވެ؟" އިޝްތިހާރު ކުރުމަށް ބޭނުންކުރި އުކުޅެއް. އީސާ ޝަރީފް ޑައިރެކްޓްކޮށްފައިވާ މި ފިލްމަކީ ގިނަ ޕްރޮޑަކްޝަން ހައުސްތަކެއް ގުޅިގެން އުފައްދާފައިވާ ފިލްމެއް.

ދިގުވާހަކަ: ބުނާށޭ ލޯބި ނުވަނީހޭ

ނަދާލްއަކީ މާޖިދުގެ ދަރިއެއް ނޫން ކަމަށާއި، އޭނާއަކީ މާޖިދުގެ ބައްޕަ މުޖްތަބާގެ އެންމެ ހަގު ދަރިފުޅުކަން މާޖިދު ހާމަކޮށްފިއެވެ. މި ހަގީގަތް ގަބޫލުކުރަން ނަދާލް ދެކޮޅު ހެދި ނަމަވެސް، މާޖިދު ވަނީ އެކަން ސާބިތުކޮށްދޭ ޑީ.އެން.އޭ ރިޕޯޓާއި ރަސްމީ ލިޔެކިޔުންތައް އޭނާއަށް ދައްކާފައެވެ. މި ލިޔުންތަކުން ފެނުނު ކަންތައްތަކުގެ ސަބަބުން ނަދާލްއަށް ބޮޑު ސިހުމެއް ލިބި، މުޅި މީހާ އައްސިވެގެންދިޔައެވެ.

ބަނދަރެއްގައި ތާށިވި މިޔަރެއް ބަލަން 600،000 މީހުން ޖަމާވެއްޖެ

ދެކުނު ކޮރެއާގެ ބުސާން ބަނދަރުގެ ހަނި ސަރަހައްދެއްގައި ތާށިވެފައިވާ 3.5 މީޓަރުގެ މިޔަރެއް ސަލާމަތްކުރުމަށް ކުރި މަސައްކަތް ނާކާމިޔާބުވެފައިވާއިރު، އެ މިޔަރު ބަލާލުމަށް 600،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ އެ ސަރަހައްދަށް ޖަމާވެފައެވެ. ތިން ހަފުތާ ވަންދެން އެ ސަރަހައްދުގައި އުޅޭ މި މިޔަރު އަމިއްލައަށް ކަނޑަށް ނުކުމެގެންދާނެ ކަމަށް ރެސްކިއު ޓީމުން މިހާރު އުންމީދުކުރާއިރު، މިއީ ހޫނު ކަނޑުތަކުގައި އުޅޭ "ބްރޮންޒް ވޭލާ" ބާވަތުގެ މިޔަރެއް ކަމަށް މާހިރުން ލަފާކުރެއެވެ.

ސްޓްރޭ ކިޑްސް ވެސް ގްރެމީ އެވޯޑް ބޮއިކޮޓްކޮށްފި

ކޭ-ޕޮޕް ބޭންޑް "ސްޓްރޭ ކިޑްސް" އިން 2027 ވަނަ އަހަރުގެ ގްރެމީ އެވޯޑްސް ބޮއިކޮޓްކުރަން ނިންމައި، އެވޯޑަށް އެއްވެސް ހުށަހެޅުމެއް ނުފޮނުވުމަށް ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. މި ނިންމުން ނިންމީ އޭޝިއާގެ މިއުޒިކަށް ގްރެމީން އަލަށް ތައާރަފުކުރި ކެޓަގަރީގެ ސަބަބުން މިއުޒިކް އެކަހެރިވާ ކަމަށް ބުނެ، ބީޓީއެސް އިން ފެށި ބޮއިކޮޓްގައި ބައިވެރިވުމުގެ ގޮތުންނެވެ. އެ ބޭންޑުން ބުނާ ގޮތުގައި އެމީހުންގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒަކީ އެވޯޑް ހޯދުމުގެ ބަދަލުގައި ސަޕޯޓަރުން އުފާކޮށްދިނުމެވެ.

Newsletter

Get the latest news delivered straight to your inbox