މި ދުވަސްވަރު ހޭންޑް، ފުޓް އެންޑް މައުތު ބަލި ހަލުވި ކަމާއެކު ފެތުރެމުން ދާތީ، މި ބައްޔާމެދު ސަމާލުކަން ދޭން ޖެހޭ ކަންކަން އެނގުން މުހިންމެވެ.
މިއީ ވައިރަހުން ފެތުރޭ ބައްޔެކެވެ. ބަލި އާންމު ގޮތެއްގައި ޖެހެނީ ޕްރީ ސްކޫލު އުމުރުގެ ކުދިންނަށެވެ. ބަލި ފެތުރޭ ސަބަބަކީ ހަށިގަނޑުގައި ނަގާ ބިހިތަކުގައި ހުންނަ ދިޔައިންނާއި ނޭފަތުގެ ދަވައިންނާއި ކުޅު އަދި ބޮޑުކަމުދާތަކެތިންނެވެ.
އަލާމާތްތައް
އަލާމާތްތައް ފެންނަން ފަށަނީ ވައިރަސް ހަށިގަނޑުގައި އަށަގަންނަތާ ތިން ދުވަހާއި ހަތް ދުވަހާ ދެމެދު އެވެ.
ކުޑަކުދިންގެ ހާއްސަ ޑޮކްޓަރު އަހުމަދު ފައިސަލް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި މި ބަލީގެ ފުރަތަމަ އަލާމާތަކީ ހުން އައުމެވެ. ހުން އަންނަން ފަށާތާ އާންމުކޮޮށް ދެ ދުވަސް ފަހުން ގައިގައި ބިހިތައް ނަގަން ފަށާއިރު، ބޮލުގައި ރިއްސުމާއި، ވަރު ދެރަވުމާއި، ކާހިތް ނުވުން އަދި ކަރުތެރެ ފާރުވުމަކީ ފެންނާނެ އަލާމާތެކެވެ.
މި ބައްޔަށް ހޭންޑް، ފުޓް އެންޑް މައުތު ނަން ކިޔަސް، ހަށިގަނޑުގެ އެހެން ތަންތަނުގައި ވެސް ބިހި ނަގައިފާނެ ކަމަށް ޑރ. ފައިސަލް ވިދާޅުވި އެވެ. ފުރަތަމަ ނަގާ ބިހިތައް ފެން ފޮޅުތަކަކަށް ބަދަލުވެ އެވެ. ފާނަބަސަންދާ ހިލާފަށް ހޭންޑް، ފުޓް އެންޑް މައުތުގެ ސަބަބުން ނަގާ ބިހިތައް ހުންނާނީ ހުދު ހަމުގަ އެވެ.
ފަރުވާ
ވަކި ހާއްސަ ފަރުވާއެއް އަދި ދިފާއުވުމަށް ވެކްސިނެއް ނެތް މި ބައްޔަށް އާންމުކޮށް ފަރުވާ ކުރަނީ އަލާމާތަކަށް ބަލައިފަ އެވެ. އެގޮތުން ހުމަށް ބޭސް ދިނުމާއި، ބިހިތަކުގައި ހޭކުމަށް ކެލަމިން ލޯޝަން ދޭއިރު، ގައި ކަހާނަމަ ސިޓްރިޒެން ފަދަ ބޭސްތައް ވެސް ދޭނެ އެވެ. ނަމަވެސް މާ ކުޑަ ކުއްޖަކަށް ސިޓްރިޒެން ނުދޭނެ ކަމަށް ޑރ. ފައިސަލް ވިދާޅުވި އެވެ.
ހޭންޑް، ފުޓް އެންޑް މައުތަކީ، ބަލީގެ ސަބަބުން ހާލު ދެރަކޮށްލާ ބައްޔަކަށް ނުވިޔަސް ދިޔާ އެއްޗެހި ބޭނުންކުރާ މިންވަރު މަދުވެއްޖެ ނަމަ ހަށިގަނޑުން ފެން މަދުވުމުން ނުވަތަ ޑީހައިޑްރޭޓްވުމުގެ ސަބަބުން އިތުރު އަލާމާތްތައް ފެނެ އެވެ. އެހެންވެ، ގިނައިން ދިޔާ ތަކެތި ބޭނުންކުރުން މުހިންމެވެ. ކުޑަކުދިން މާގަދައަށް ހުން އަންނަ ނަމަ ފިޓު ޖެހުން ފަދަ ކަންކަން ވެސް ދިމާވެ އެވެ.
މި ބަލި ރަނގަޅު ވަނީ ޖެހޭތާ ގާތްގަނޑަކަށް ހަފުތާއެއް ތެރޭގަ އެވެ. ހަލުވި ކަމާއެކު ފެތުރޭ ބައްޔަކަށް ވުމާއެކު ބަލި ޖެހުމުން ކުދިން ސްކޫލަށް ނުފޮނުވުން ވަރަށް މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް ޑރ. ފައިސަލް ވިދާޅުވި އެވެ.
"އަދި މި ބަލިން ރައްކާތެރިވުމަށްޓަކައި ކުޑަކުދިން ގެންގުޅޭ ތަކެއްޗާއި، ގިނައިން އަތްލެވޭފަދަ ތަކެތި ސާފުކުރުމަކީ މިހިންމު ކަމަށެ،" އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.
މާލެ އާއި އަތޮޅު ތެރޭގައި ހޭންޑް ފުޓް އެންޑް މައުތު ބަލި ހަލުވި ކަމާއެކު ފެތުރެމުންދާތީ ސަމާލުވުމަށް ހެލްތު ޕްރޮޓެކްޝަން އޭޖެންސީ (އެޗްޕީއޭ) އިން ވަނީ އިލްތިމާސްކޮށްފަ އެވެ. އެގޮތުން، ބަލިން ރައްކާތެރިވުމަށް ގިނަގިނައިން އަތް ދޮވެ، ބަލި ޖެހިފައިވާ ކުދިން ބޭރަށް ނުގެންދިއުމަށާއި ބޭނުން ކޮށްފައި ހުންނަ ޓިޝޫއާއި ނެޕީ ފަދަ ތަކެތި ރައްކާތެރި ގޮތުގައި ނައްތާލުމަށް އެޗްޕީއޭއިން އިލްތިމާސް ކުރެ އެވެ.
